Από την πρώην Σοβιετική Ένωση στην Αλεξανδρούπολη

Βιβλιοπαρουσίαση

Σελίδες ιστορίας από οικογενειακές φωτογραφίες.
Οι Έλληνες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης στην Αλεξανδρούπολη

Α. Παπαδοπούλου- Η. Βαλλιάνος. Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ροδόπης- Έβρου- Εκπολιτιστικός Σύλλογος Γυναικών «Οι Επίγονοι». Αλεξανδρούπολη 2010.

1. Οι Έλληνες στην πρώην Σοβιετική Ένωση

Ο Ελευθέριος Παυλίδης στο μεγάλης σημασίας του βιβλίο για τον Ελληνισμό της Ρωσίας, τονίζει στην εισαγωγή του τα εξής: «….κανενός τμήματος του εν διασπορά Ελληνισμού η ιστορία δεν συνδέεται τόσον στενά με την καθόλου ιστορίαν του Ελληνικού Έθνους, όσον στενά και αδιάσπαστα είναι συνδεδεμένην με αυτήν η ιστορία του Ελληνισμού της Ρωσίας. Και όχι μόνον με την αρχαίαν ημών ιστορίαν συνδέεται η ιστορία του Ελληνισμού της Ρωσίας, αλλά και με την ιστορία της νεωτέρας Ελλάδος συνδέεται στενώτατα, και αυτή δε η ιδέα της συστηματικής οργανώσεως των ενεργειών δια την ανεξαρτησίαν του Έθνους, ύστερα από πολλών αιώνων δουλείαν, εγεννήθη και εξεκολάφθη εις τα σπλάχνα του Ελληνισμού της Ρωσίας».
Η ύπαρξη ελληνικού πληθυσμού στην πρώην Σοβιετική Ένωση καταγράφεται από τον 8ο αιώνα π.Χ., όταν ιδρύονται οι ελληνικές αποικίες στις περιοχές της βόρειας ακτής του Εύξεινου Πόντου και στον Καύκασο. Τον 9ο μ.Χ. αιώνα όταν δημιουργούνται επίσημες επαφές μεταξύ Ελλήνων και Ρώσων και στη συνέχεια με τον εκχριστιανισμό της Ρωσίας από το Βυζάντιο, η θέση των Ελλήνων ενισχύεται. Αργότερα κατά τη διάρκεια της οθωμανικής κυριαρχίας η Ρωσική Αυτοκρατορία δέχεται ελληνικούς πληθυσμούς, που εγκαταλείπουν τον Πόντο.
Η ανάπτυξη των Ελλήνων κατά το 19ο αιώνα είχε επίπτωση στην ενίσχυση της Παλιγγενεσίας. Η Φιλική Εταιρεία και η οικογένεια Υψηλάντη είναι μερικά από τα παραδείγματα. Κατά τη διάρκεια της γενοκτονίας οι Έλληνες καταφεύγουν στην πρώην Σοβιετική Ένωση και το 1918 ο πληθυσμός των Ελλήνων ανέρχεται σε 700.000. Το μεγαλύτερο μέρος των Ελλήνων, που παρέμειναν στη Σοβιετική Ένωση, παρά τις διώξεις κατά τη διάρκεια της σταλινικής περιόδου, κατόρθωσε να επιζήσει και να διατηρήσει την ταυτότητά του έως την εποχή της περεστρόικα, όπου πλέον οι Έλληνες διεκδίκησαν την ύπαρξή τους.
Λίγο αργότερα πάνω από 200.000 ήρθαν στην Ελλάδα μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης το 1991.

2. Η Αλεξανδρούπολη

Αρκετοί από τους Έλληνες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης εγκαταστάθηκαν στην Αλεξανδρούπολη και το βιβλίο της Α. Παπαδοπούλου (σε συνεργασία με τον Η. Βαλλιάνο) αποτελεί μία καταγραφή της ιστορίας τους μέσα από οικογενειακές φωτογραφίες. ‘Ένα βιβλίο σημαντικό για αυτούς που θέλουν να γνωρίσουν την ιστορική διαδρομή των ανθρώπων που έφτασαν κατατρεγμένοι στην άκρη της ελλαδικής επικράτειας, στην Αλεξανδρούπολη.
Όπως σημειώνει η συγγραφέας «το βιβλίο είναι ένα κομμάτι της ιστορίας των οικογενειών που έζησε τη σκλαβιά, διώχθηκε και υπέφερε…. ώσπου να βρει την Ιθάκη του στην ιστορική του πατρίδα, την Ελλάδα. Μέσα από τις σύντομες ιστορίες των ελληνικών οικογενειών και τις παλιές φωτογραφίες ξεδιπλώνονται σκηνές ευμάρειας και φτώχειας, ανθρώπων σελίδες που αντιπάλεψαν με πείσμα κάθε δυσκολία κρατώντας ζωντανή μέσα στην ψυχή τους την ελπίδα για ένα καλύτερο μέλλον». Μέσα από τις οικογενειακές φωτογραφίες- ιστορίες του Λαζαρίδη, του Νικολαίδη, του Λεωνίδη, του Κεσίσογλου, του Μπουμπουρίδη και πολλών άλλων ξεδιπλώνεται η ιστορία των Ελλήνων της πρώην Σοβιετικής Ένωσης. Και όπως καταλήγει η συγγραφέας, «η έκδοση του βιβλίου αποτελεί φόρο τιμής στους προγόνους μας, που μας έμαθαν να στεκόμαστε αγέρωχα και να αντιμετωπίζουμε με καρτερικότητα τις δυσκολίες της προσφυγιάς στη νέα μας πατρίδα».

Η Θεοδοσιούπολη (Ερζερούμ) ως τόπος μαρτυρίου των Ελλήνων

ΔΕΝ ΕΠΕΛΕΓΗ ΤΥΧΑΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ ΕΡΝΤΟΓΑΝ
Με πόνο και διωγμούς Ελλήνων χριστιανών είναι συνδεδεμένο το Ερζερούμ, η Θεοδοσιούπολη

Συνέντευξη στην εφημερίδα και στο Ράδιο Χρόνος. Κομοτηνή 08.01.2011

Πόλη -σύμβολο για την γενοκτονία Ελλήνων και ΑρμενίωνΉταν η περιοχή όπου έγινε το πρώτο συνέδριο των Κεμαλικών το 1919, όπου αποφασίστηκε η εξόντωση όσων χριστιανών που είχαν απομείνει στο οθωμανικό κράτος…Ο πανεπιστημιακός Φάνης Μαλκίδης μας θυμίζει τα ιστορικά γεγονότα

Συνέντευξη Δήμος Μπακιρτζάκης

Τον Θεοφάνη Μαλκίδη επέλεξε το ράδιο Χρόνος 87,5fm για να προσεγγίζει ιστορικά την πόλη όπου επέλεξε ο Ταγήπ Ερντογάν να μιλήσει στα γεράκια της τουρκικής διπλωματίας εκεί όπου βρίσκεται από χθες και ο Έλληνας πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου. Η επίσκεψη αυτή του Έλληνα πρωθυπουργού έχει γίνει ήδη αντικείμενο σχολιασμού στο εσωτερικό της Ελλάδας, όχι μόνο για τον λόγο ότι η διάσκεψη πραγματοποιείται στην πόλη σύμβολο της γενοκτονίας των Ελλήνων και των Αρμενίων (πέρυσι έγινε στο Μαρντίν, την πόλη σύμβολο της σφαγής των Ασσυρίων στην νοτιοανατολική Τουρκία) , ούτε βέβαια μόνο για την παράλειψη, της επίσκεψης στο Φανάρι, όπως τουλάχιστον μεταδίδουν τα τουρκικά ΜΜΕ (η οποία είθισται κατά τη διάρκεια των επισκέψεων των πρωθυπουργών στη γειτονική χώρα), αλλά διότι ήδη διπλωματικοί κύκλοι στην Αθήνα επισημαίνουν ότι «η επίσκεψη Παπανδρέου εντάσσεται στο πλαίσιο της άσκησης μυστικής διπλωματίας».

Η συνέντευξη που ακολουθεί αναλύει τι είναι το Ερζερούμ φωτίζοντας στιγμές που δεν πρέπει να ξεχνά η ιστορική μνήμη.

Τι είναι το Ερζερούμ , τι έχει γίνει εκεί κ .Μαλκίδη;
-Είναι η Θεοδοσιούπολη, η Βυζαντινή πόλη που σήμερα ονομάζεται Ερζερούμ, δηλαδή τόπος των Ρωμιών, μια πόλη η οποία στην ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία έπαιξε σημαντικό ρόλο και μάλιστα μέχρι πρόσφατα αποτελούσε και αποτελεί, μια πάρα πολύ σημαντική, όχι πάντα με καλούς συμβολισμούς για την ελληνική ιστορία, πόλη.

Πολλοί την αποκαλούν ως «Βατερλό» του χριστιανικού κόσμου.
-Δεν έχουν άδικο. Να ξετυλίξουμε το κουβάρι όμως. Έχει ενδιαφέρον το γεγονός ότι αυτή η πόλη πήρε το όνομα της από τον αυτοκράτορα Θεοδόσιο, η Θεοδοσιούπολη, σήμερα το Ερζερούμ, αποτελούσε μια πάρα πολύ σημαντική πόλη του Βυζαντίου. Η πόλη μετά το 1204 έπαιξε σημαντικό ρόλο στην αυτοκρατορία της Τραπεζούντας, λίγα χρόνια πριν με τον Ρωμανό Διογένη, ήταν αυτή η πόλη μαζί με το Μάτζικέρτ που ουσιαστικά άλλαξε το ρουν της ιστορίας της ανατολικής Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας.
Είναι το 1071 σε αυτή την περιοχή αιχμαλωτίστηκε ο Ρωμανός Διογένης από τους Σελτσούκους του Αρπ Ασλάν, βέβαια ο Διογένης απελευθερώθηκε μετά την καταβολή λύτρων αλλά το Βυζάντιο υποχρεώθηκε σε ετήσιο φόρο από τους Σελτζούκους. Ουσιαστικά αυτή η μάχη σε αυτή την περιοχή άνοιξε τον δρόμο για την εισβολή των Σελτζούκων σε όλη την Μικρά Ασία και έξη χρόνια αργότερα δημιούργησαν την πρωτεύουσα τους, την Νίκαια, εκεί που έγινε και η εγκατάσταση των πρώτων Σελτζούκων. Έχει ενδιαφέρον ότι σε αυτή την πόλη κρίθηκε ένα μεγάλο κομμάτι της νεότερης ελληνικής ιστορίας ή γενικότερα της ευρωπαϊκής ιστορίας μιας και από εκεί ξεκίνησε μια εισβολή που δημιούργησε νέες συνθήκες και νέα δεδομένα στην Μικρά Ασία. Όλη αυτή η περιοχή του σημερινού κομματιού του Ερζερούμ αποτελούσε και αποτελεί ένα χώρο που υπήρξαν τρεις λαοί, οι Έλληνες, οι Αρμένιοι, οι Κούρδοι, με ιδιαίτερη βαρύτητα ο καθένας . Η πόλη ήταν οχυρωμένη και λίγο αργότερα κράτησε σημαντικό ρόλο και στην αυτοκρατορία της Τραπεζούντας. Είναι η Αυτοκρατορία των μεγάλων Κομνηνών, η οποία μαζί με την Τραπεζούντα ως πρωτεύουσα έχει ως σημαντική πόλη, πολύ σημαντική πόλη, την Θεοδοσιούπολη και μάλιστα μαζί με την Μελητηνή, την σημερινή Μαλάτεια, αποτελούσε ένα δίδυμο κέντρο χριστιανισμού και ελληνισμού. Βεβαίως όταν έπεσε και η Θεοδοσιούπολη και η Μαλάτεια, ουσιαστικά άλλαξαν τα δεδομένα της περιοχής. Αργότερα, μετά την αυτοκρατορία της Τραπεζούντας αυτή η πόλη ήταν τόπος εξορίας ο οποίος κορυφώθηκε στις αρχές του 20ου αιώνα, εκεί που υπήρξαν τα περιβόητα τάγματα εργασίας. Η Θεοδοσιούπολη ήταν ένα κέντρο συγκέντρωσης όπου ουσιαστικά μετά από ατέλειωτες πορείες, εδώ είναι και η διαφορά που έχει η γενοκτονία των Ελλήνων, με το ολοκαύτωμα. Εκεί υπήρχαν τόποι συγκέντρωσης όπως το Άουσβιτς, το Νταχάου, στην δική μας γενοκτονία τα κέντρα συγκέντρωσης ήταν ανύπαρκτα – γιατί η δική μας γενοκτονία γινόταν στον δρόμο. Με ατελείωτες πορείες θανάτου που οδηγούσαν στα τάγματα εργασίας του Ερζερούμ. Ξεκινώντας από τον Πόντο, την Μικρά Ασία, την Θράκη, τους Έλληνες τους οδηγούσαν εκεί...

Μιλήστε μας για τα τάγματα εργασίας;
-Τα τάγματα εργασίας ήταν τάγματα των «ανεπιθύμητων» χριστιανών και εφαρμόστηκαν κυρίως κατά των Ελλήνων και των Αρμενίων κατά την διάρκεια του πρώτου παγκοσμίου πολέμου αλλά και αργότερα, και είχαν ως φανερό στόχο να φτιάξουν υποδομές στο εσωτερικό της αυτοκρατορίας.
Ουσιαστικά ήταν τάγματα εξόντωσης, μια και πάρα πολλοί από αυτούς που ξεκινούσαν από την Θράκη, τη Μικρά Ασία και τον Πόντο, χωρίς νερό και φαγητό βάδιζαν στο χιόνι και στο κρύο για ατελείωτα χιλιόμετρα. Πέθαιναν στους δρόμους, εξαφανίζονταν και όσοι επιβίωναν μετά από αυτή την διαδικασία συγκεντρώνονταν στο Ερζερούμ και δολοφονούνταν κατά εκατοντάδες ή χιλιάδες.
Η διαδικασία των ταγμάτων εργασίας επαναλήφθηκε λίγο αργότερα μετά την γενοκτονία, μετά την επιβολή του περιβόητου κεφαλικού φόρου εναντίων των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης, οι οποίοι το 1942-43 επίσης εξορίστηκαν στα τάγματα εργασίας στην πόλη του Ερζερούμ.
Υπάρχουν θύματα 20 Αρμένιοι και Έλληνες οι οποίοι δεν μπόρεσαν να πληρώσουν τον φόρο. Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι αυτός ο φόρος ήταν ένας αυθαίρετος φόρος εναντίον των Ελλήνων σύμφωνα με τον οποίο έπρεπε ο οφειλέτης να πληρώσει μέσα σε 15 μέρες ένα τεράστιο ποσό. Επίσης το Ερζερούμ ήταν η περιοχή όπου έγινε το πρώτο συνέδριο των Κεμαλικών, όπου αποφασίστηκε η εξόντωση όσων χριστιανών είχαν απομείνει στο οθωμανικό κράτος, να επικρατήσει η εθνική ανεξαρτησία και να εξοντωθούν όσοι χριστιανοί – Έλληνες είχαν απομείνει. Έχει ενδιαφέρον ότι σε αυτή την περιοχή που γειτνιάζει με την Αρμενία βρίσκεται το βιβλικό όρος Αραράτ, το οποίο είναι κατεχόμενο. Οι Αρμένιοι δεν θεωρούν ότι αυτά τα σύνορα είναι δικά τους και επίσης ότι σε αυτή την περιοχή έχουν χαθεί χιλιάδες άνθρωποι, Έλληνες κυρίως αλλά και Αρμένιοι, σε έναν χώρο όπου ιδιαίτερα αυτές τις ημέρες που βρίσκεται ο πρωθυπουργός εκεί, αποπνέει μάλλον έναν άσχημο συμβολισμό αν αναλογιστούμε τα όσα δημοσιεύματα σχετίζουν το γεγονός ότι θα συζητηθούν ζητήματα του Αιγαίου.

Άρα δεν επιλέγονται τυχαία οι χώροι συνάντησης;
-Αυτό είναι βέβαιο ότι δεν επιλέγονται τυχαία. Να σας υπενθυμίσω ακόμη το γεγονός ότι δύο πρωθυπουργοί της Ελλάδας έχουν καταθέσει στεφάνι στον βασικό υπεύθυνο της γενοκτονίας των Ελλήνων, τον Μουσταφά Κεμάλ, ο οποίος στο Ερζερούμ αποφάσισε το 1919 την περαιτέρω εξόντωση των δικών μας ανθρώπων. Θα μπορούσε ο Έλληνας πρωθυπουργός να κινηθεί αλλιώς και κυρίως σεβόμενος τη μνήμη των Ελλήνων που δολοφονήθηκαν στη Θεοδοσιούπολη».

Ένωση Ποντίων Ελβετίας

Αγαπητοί φίλοι της Ένωσης Ποντίων Ελβετίας,

Σας εσωκλείουμε το πέμπτο τεύχος του Ξενιτέα, του δίγλωσσου Περιοδικού της Ένωσης που είναι γραμμένο με μεράκι, αλλά και αποτέλεσμα πολύ κόπου και χρόνου κάποιων από μάς. Με άρθρο μεταξύ άλλων από τον Γιάννη Αμανατίδη για το Ποντιάκο Ολοκαύτωμα. Περιμένουμε τα σχόλια και την κριτική σας και πολύ περισσότερο περιμένουμε τη βοήθεια και την συμμετοχή σας στα επόμενα τεύχη. Καλή ανάγνωση.
http://www.opontos.ch/xeniteas/Xeniteas_Trygominas_2010/book.html

***********************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************************

Dear Friends of the Association of Pontian-Greeks in Switzerland

We enclose you the newest edition of our magazine "Xeniteas". We would be more than happy about any feedback and ideas for the forthcoming editions.

http://www.opontos.ch/xeniteas/Xeniteas_Trygominas_2010/book.html
Xairetias,

Georg Nikolaidis

Sekretär Vereinigung der Griechen aus Pontos in der Schweiz

Liebe Freunde der Vereinigung der Griechen aus Pontos in der Schweiz,
In der Beilage schicken wir Euch die fünfte Ausgabe unserer doppelsprachigen Zeitschrift „Xeniteas“. Unter anderem mit einem Artikel über den Genozid, verfasst von Ioannis Amanatidis. Wir sind immer offen für Kommentare, Kritik und Anregungen.
Online-Version:
http://www.opontos.ch/xeniteas/Xeniteas_Trygominas_2010/book.html

Greeks of Pontus

http://www.independent.co.uk/life-style/history/jason-and-the-argot-land-where-greeks-ancient-language-survives-2174669.html

Jason and the argot: land where Greek's ancient language survives

By Steve Connor, Science EditorMonday, 3 January 2011
An isolated community near the Black Sea coast in a remote part of north-eastern Turkey has been found to speak a Greek dialect that is remarkably close to the extinct language of ancient Greece. As few as 5,000 people speak the dialect but linguists believe that it is the closest, living language to ancient Greek and could provide an unprecedented insight into the language of Socrates and Plato and how it evolved.
Related articlesLeading article: Not such a dead language Search the news archive for more stories The community lives in a cluster of villages near the Turkish city of Trabzon in what was once the ancient region of Pontus, a Greek colony that Jason and the Argonauts are supposed to have visited on their epic journey from Thessaly (now Thessaloniki) to recover the Golden Fleece from the land of Colchis (present-day Georgia). Pontus was also supposed to be the kingdom of the mythical Amazons, a fierce tribe of women who cut off their right breasts in order to handle their bows better in battle. Linguists found that the dialect, Romeyka, a variety of Pontic Greek, has structural similarities to ancient Greek that are not observed in other forms of the language spoken today. Romeyka's vocabulary also has parallels with the ancient language. Ioanna Sitaridou, a lecturer in romance philology at the University of Cambridge, said: "Romeyka preserves an impressive number of grammatical traits that add an ancient Greek flavour to the dialect's structure, traits that have been completely lost from other modern Greek varieties. "Use of the infinitive has been lost in all other Greek dialects known today – so speakers of Modern Greek would say 'I wasn't able that I go' instead of 'I wasn't able to go'. But, in Romeyka, not only is the infinitive preserved, but we also find quirky infinitival constructions that have never been observed before – only in the Romance languages are there parallel constructions." The villagers who speak Romeyka, which has no written form, show other signs of geographic and cultural isolation. They rarely marry outside their own community and they play a folk music on a special instrument, called a kemenje in Turkish and Romeyka or lyra as it is called in Greek, Dr Sitaridou said. "I only know of one man who married outside his own village," she said. "The music is distinctive and cannot be mistaken for anything else. It is clearly unique to the speakers of Romeyka." One possibility is that Romeyka speakers today are the direct descendants of ancient Greeks who lived along the Black Sea coast millennia ago – perhaps going back to the 6th or 7th centuries BC when the area was first colonised. But it is also possible that they may be the descendants of indigenous people or an immigrant tribe who were encouraged or forced to speak the language of the ancient Greek colonisers. Romeykas-speakers today are devout Muslims, so they were allowed to stay in Turkey after the 1923 Treaty of Lausanne, when some two million Christians and Muslims were exchanged between Greece and Turkey. Repeated waves of emigration, the dominant influence of the Turkish-speaking majority, and the complete absence of Romeyka from the public arena, have now put it on the list of the world's most endangered languages. "With as few as 5,000 speakers left in the area, before long, Romeyka could be more of a heritage language than a living vernacular. With its demise would go an unparalleled opportunity to unlock how the Greek language has evolved," said Dr Sitaridou. "Imagine if we could speak to individuals whose grammar is closer to the language of the past. Not only could we map out a new grammar of a contemporary dialect but we could also understand some forms of the language of the past. This is the opportunity that Romeyka presents us with." Studies of the grammar of Romeyka show that it shares a startling number of similarities with Koine Greek of Hellenistic and Roman times, which was spoken at the height of Greek influence across Asia Minor between the 4th century BC to the 4th century AD. Modern Greek, meanwhile, has undergone considerable changes from its ancient counterpart, and is thought to have emerged from the later Medieval Greek spoken between the 7th and 13th Centuries AD – so-called Byzantine Greek. Future research will try to assess how Pontic Greek from the Black Sea coast evolved over the centuries. "We know that Greek has been continuously spoken in Pontus since ancient times and can surmise that its geographic isolation from the rest of the Greek-speaking world is an important factor in why the language is as it is today," Dr Sitaridou said. "What we don't yet know is whether Romeyka emerged in exactly the same way as other Greek dialects but later developed its own unique characteristics which just happen to resemble archaic Greek. Many of the world's languages are disappearing as once-isolated populations become part of the global economy, with children failing to learn the language of their grandparents and instead using the dominant language of the majority population, which in this part of the world is Turkish. "In Pontus, we have near-perfect experimental conditions to assess what may be gained and what may be lost as a result of language contact," Dr Sitaridou said.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------Of related interest: - Speros Vryonis, Jr., The Decline of Medieval Hellenism in Asia Minor and the Process of Islamization from the XIth through the XVth century. University of California Press, Berkeley–Los Angeles–London, 1971. Pp. xviii + 532, 8vo, 1 map and 4 plates.http://journals.cambridge.org/action/displayAbstract?fromPage=online&aid=2994204
- The Greek Genocide 1914-1923http://www.greek-genocide.org/index1.html & http://en.wikipedia.org/wiki/Greek_genocide
- Le Genocide Grec 1914-1923 http://armeniantrends.blogspot.com/2010/06/genocide-grec-1914-23-temoignage-1-21.html

Η ελληνική μειονότητα στην Αλβανία μέσα από ένα ρεπορτάζ της ΕΡΤ (1984)

Αλβανία 1984

Κακαβιά 1984.
- Ρεπορτάζ της ΕΡΤ, στην πρώτη επίσκεψη Ελληνικής αποστολής στην Αλβανία.- Η πόρτα της Κακαβιάς άνοιξε μετά από 40 χρόνια- Τι λέει για την Ελληνική Μειονότητα
borioipirotis.blogspot.com

Από τον Έβρο στη Σύρο

Δ. Χάλαρης Από τον Έβρο στη Σύρο. Σύρος 2010

Από τη εισαγωγή του Φ. Μαλκίδη στο βιβλίο

"....Μία από τις παιδοπόλεις που λειτούργησε την περίοδο εκείνη ήταν και αυτή της Σύρου. Εκεί πολλά παιδιά του νομού Έβρου, από τους Μεταξάδες, τη Ζώνη, και άλλους οικισμούς του νομού Έβρου, αφού άφησαν τις οικογένειές τους, με πλοίο του Πολεμικού Ναυτικού, έφτασαν στη Σύρο, όπου έζησαν με στερήσεις. Εκεί στη φιλόξενη για ακόμη μια φορά Σύρο, η οποία αποδείχτηκε η κατάλληλη για να δεχτεί διωκόμενους Έλληνες και γενικώς κατατρεγμένους ανθρώπους, βρήκαν καταφύγιο τα πιο αθώα θύματα του εμφυλίου πολέμου.
Τα παιδιά αυτά, μοιράστηκαν τη φτώχεια της μεταπολεμικής- μετεμφυλιακής Ελλάδας, με τους ντόπιους και προσπάθησαν να δαμάσουν την πείνα τους μαζί με τους Συριανούς και τις Συριανές, τους ανθρώπους που πλήρωσαν βαρύτατο φόρο αίματος με χιλιάδες νεκρούς κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Το βιβλίο του Δημητρίου Χάλαρη μας εισάγει σε ένα κόσμο, ο οποίος, πλην εξαιρέσεων, μας είναι εν πολλοίς άγνωστος και φορτισμένος ακόμη. Το βιβλίο διανθισμένο με βιώματα που είναι και ανεκτίμητες μαρτυρίες, αφηγήσεις, φωτογραφίες και γνώση του χώρου, μας δημιουργεί το πλαίσιο για να κατανοήσουμε την παιδόπολη της Σύρου και τη διαβίωση των παιδιών του Έβρου.
Η ανάλυση επικεντρώνεται στα παιδιά που προέρχονται από το νομό Έβρου, στα παιδιά που έζησαν με αρκετό πόνο τον εμφύλιο πόλεμο και το χωρισμό. Από το βιβλίο του Δημητρίου Χάλαρη προκύπτουν σημαντικά στοιχεία και χρήσιμα συμπεράσματα. Η λειτουργία της παιδόπολης, η εγκατάσταση των μικρών παιδιών από τον Έβρο, η σχέση τους με τους ντόπιους και τέλος η διαχρονική σταθερά και αξία της Σύρου και των ανθρώπων της. Της φιλοξενίας. Από τους Έλληνες της Χίου το 1822, τους Έλληνες της Μικράς Ασίας εκατό χρόνια αργότερα, μέχρι τα παιδιά του Έβρου, η Σύρος και οι άνθρωποι της, αποδεικνύει αυτό που επιθυμούμε να βρούμε στις δοκιμασίες και στις πιο δύσκολες στιγμές της ζωής μας. Αλληλεγγύη, συντροφικότητα, παρηγοριά, φιλανθρωπία, υποστήριξη, ανιδιοτελή και ανυπόκριτη αγάπη, καλοσύνη, στοργή προς τα παιδιά"

Από τον Έβρο στη Σύρο

Από τον Έβρο στη Σύρο.
Ο εμφύλιος πόλεμος και οι παιδοπόλεις.
Ένα βιβλίο του Δ. Χάλαρη (Σύρος 2010) που φωτίζει τη ζωή των παιδιών του εμφυλίου πολέμου
1. Ο εμφύλιος
Ήταν το 1948, αμέσως μετά τη λήξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν η Ελλάδα έμπαινε στη δίνη του Εμφυλίου. Μέσα στην αναταραχή του, 25.000 παιδιά αποσπάστηκαν από τις εστίες τους για να μεταφερθούν σε «παιδουπόλεις», 52 συνολικά σ' όλη τη χώρα. Τότε, ξεκινούσε και το αρματαγωγό «Σάμος» του Πολεμικού Ναυτικού για να μεταφέρει παιδιά από τους Μεταξάδες και τη Ζώνη του Έβρου στη Σύρο.
Εξήντα χρόνια μετά, ένα από τα παιδιά αυτά, ο Αναστάσιος Τερζούδης, μεγάλος πια, επέστρεφε ξανά στη Σύρο, για προσκύνημα. "Ξετυλίγοντας" τις μνήμες του, έλεγε: «Όταν μας έφερε το πλοίο στο νησί πήγαμε με τα πόδια στο σημερινό Βαρδάκειο και Πρώιο νοσοκομείο. Ήταν συνεργείο, που μας γδύσανε. Κάναμε ντους και μας έδωσαν ρούχα καθαρά, καινούρια και φορέσαμε. Μετά, μας έβαλαν σε αυτοκίνητα και μας πήγανε στην Ποσειδωνία. Το κτίριο ήταν στολισμένο με κλαδιά από φοίνικες. Nομίζαμε πως γιόρταζε η εκκλησία. Μας έβαλαν σε θαλάμους, όταν φτάσαμε εδώ και όσοι δεν χωρούσαμε μας τοποθέτησαν στη λέσχη των πλουσίων. Από το χωριό Μεταξάδες είμαστε 33 παιδιά, όλα αγόρια. Σύνολο που ήρθαμε είναι 142 παιδιά. Και άρχισε η ζωή μας, όπως στο στρατό: πρωί προσευχή, έπαρση σημαίας, ρόφημα και όλα τα σχετικά για τη συντήρησή μας. Ζούσαμε καλά γιατί έφυγε ο φόβος και μας περιποιόντουσαν. Κάναμε μπάνιο στις Αγκαθωτές. Πήγαμε και σε σχολεία. Εγώ έβγαλα δύο τάξεις, την πρώτη και τη δευτέρα δημοτικού».
Αυτή την ιστορία διηγήθηκε ο κ. Τερζούδης στο Δημήτρη Χάλαρη, αδελφό του ξενοδόχου, που πριν από τρία χρόνια τον φιλοξένησε στο νησί. Η τυχαία αυτή συνάντηση στάθηκε αφορμή για τον κ. Χάλαρη, ιστορικό και συγγραφέα, ώστε να ξεκινήσει μια μεγάλη προσπάθεια συγκέντρωσης σχετικού υλικού, πληροφοριακού και φωτογραφικού.

2. Το βιβλίο

Κάποια στιγμή, προσκλήθηκε σε ραδιοφωνική εκπομπή από την πρόεδρο του Συλλόγου Βορειοελλαδιτών Σύρου, Ουρανία Πανταζή, η οποία κατάγεται από την Αλεξανδρούπολη, η οποία έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το θέμα. Έτσι αποφασίστηκε η έκδοση του πολύτιμου υλικού σ' ένα ενιαίο σύγγραμμα, με τον τίτλο «Τα βάσανα μικρών ανθρώπων. Από τον Έβρο στη Σύρο. Παιδουπόλεις».
Κατά την αναζήτηση χορηγών, η νομαρχία Έβρου ανταποκρίθηκε θετικά, καθώς άλλη μια σύμπτωση έκανε την εμφάνισή της. Ο πατέρας του νομάρχη Νίκου Ζαμπουνίδη, ήταν ένα ακόμη από εκείνα τα παιδιά. Ο ίδιος αναφέρει στον πρόλογο του βιβλίου: «Τα 'βάσανα μικρών ανθρώπων' για τους περισσότερους αναγνώστες του παρόντος βιβλίου θα είναι η ιστορία μιας προηγούμενης γενιάς και θα αναφέρονται στη ζωή άγνωστων παιδιών. Για μένα, όμως, είναι μέρος της προσωπικής μου ιστορίας. Αφορά τον τόπο μου και το σπίτι μου. Αφορά τον τόπο μου, αφού η περιοχή μου αποτέλεσε μια από τις 'βόρειες επαρχίες', από τις οποίες πλήθος μικρών παιδιών αποσπάσθηκαν και μεταφέρθηκαν σε παιδουπόλεις. Αφορά το σπίτι μου, επειδή ένα απ' αυτά τα παιδιά που έζησαν στην παιδούπολη της Σύρου ήταν ο πατέρας μου. Μόνο από το χωριό μου, τη Ζώνη, συγκεντρώσαμε είκοσι επτά ονόματα παιδιών που πέρασαν την παιδική τους ηλικία, τα χρόνια μιας πρόωρα χαμένης αθωότητας, στην παιδούπολη της Σύρου».
Για τις παιδουπόλεις της Σύρου, στην Ερμούπολη και την Ποσειδωνία, η κ. Πανταζή επισημαίνει ότι «σύμφωνα με τις υπάρχουσες μαρτυρίες, τα παιδιά βρήκαν μια ανθρώπινη αγκαλιά, φαγητό και καλές συνθήκες, κάτι που δεν συνέβαινε και σε άλλες παιδουπόλεις».
Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι έχουν εκδοθεί βιβλία και έχουν γυριστεί ταινίες που κάνουν λόγο για άσχημες εμπειρίες παιδιών σε άλλες παιδουπόλεις της Ελλάδας. Αποδίδει εξάλλου τις καλές συνθήκες διαβίωσης στη Σύρο, στην αίγλη του νησιού την εποχή εκείνη.
«Η Σύρος και ειδικότερα η Ερμούπολη ήταν κέντρο πολιτισμού και η επιρροή της ήταν έντονη στην υπόλοιπη Ελλάδα. Από τις συνομιλίες μου με δεκάδες τέτοια παιδιά, τα οποία εγώ συνάντησα ως ενήλικες πλέον, προκύπτει ότι ο τοπικός πληθυσμός τα αγκάλιασε και τους πρόσφερε οικογενειακή θαλπωρή. Είναι χαρακτηριστικό ότι πολλά παιδιά περνούσαν τα Σαββατοκύριακα σε οικογένειες Συριανών», τονίζει από την πλευρά του ο κ. Χάλαρης.
Δεν παραλείπει, όμως, να αναφερθεί και στις συναντήσεις του με κατοίκους των Μεταξάδων του Έβρου, που τού μετέφεραν τα αισθήματα που βίωναν εκείνη την εποχή. «Η ταλαιπωρία, η δυστυχία και ο φόβος των ανθρώπων ήταν περισσότερο από εμφανή, σε μια εποχή δύσκολη για την Ελλάδα, όπου η ίδια η επιβίωση απαιτούσε μεγάλο αγώνα», προσθέτει.
3. Από το χθες στο σήμερα
Το ταξίδι της επιστροφής για τα παιδιά των παιδουπόλεων ξεκίνησε λίγα χρόνια αργότερα, το 1951, που τα πράγματα ηρέμησαν. Ο Αναστάσιος Τερζούδης θυμάται: «Η κοινότητα έστειλε τα χαρτιά από τον Έβρο και υπέγραψε κάποιος συγγενής και παραλάμβανε κάθε παιδί. Το ταξίδι της επιστροφής ήταν: Θήρα, Πειραιάς, Διδυμότειχο, Μεταξάδες οδικώς. Και έφτασα στο χωριό μου και βρήκα ερείπια, βομβαρδισμένο τοπίο, λάκκους και συντρίμμια. Και σήμερα που πλησιάζω τα 70, αξιώθηκα και ήρθα στη Σύρο, μετά από τόσα χρόνια, για προσκύνημα. Βλέποντας τα κτίρια θυμήθηκα τους ανθρώπους. Με εκείνες τις φιγούρες και τα ευγενικά βλέμματα που μας περιποιήθηκαν, μας τάισαν, μας έντυσαν, μας μάθανε γράμματα, και μας έδωσαν θάρρος και βγάλαμε από μέσα μας το φόβο. Τέτοιες μέρες να μην ξανάρθουν. Ζημιωθήκαμε όλοι. Ζημιώθηκε η πατρίδα μας».
Στο ίδιο μήκος κύματος, η κ. Πανταζή μιλά για την αξία της προσπάθειας συγκέντρωσης και δημοσιοποίησης αυτού του κομματιού της ιστορίας: «Ο Θανάσης, ο Χρήστος, ο Αποστόλης, ο Γιάννης, πρωταγωνιστές οι ίδιοι, έπρεπε να βρουν φωνή και να πουν τη δική τους ιστορία σε εμάς τους νεότερους, για να μαθαίνουμε, να γνωρίζουμε και να μην ξεχνάμε. Γιατί ο θάνατος μπορεί να είναι το τέλος της ζωής, η λήθη όμως είναι το τέλος της ύπαρξης. Αν σε ξεχάσουν όλοι είναι σαν μην υπήρξες».
Το βιβλίο ενισχύθηκε οικονομικά από τη Νομαρχία Έβρου, τη νομαρχιακή αυτοδιοίκηση Ροδόπης- Έβρου και προλογίζεται από το Νομάρχη Έβρου, τον Ν. Λυγερό, το Φ. Μαλκίδη και την πρόεδρο του Συλλόγου Βορειοελααδιτών Σύρου Ο. Πανταζή.

Ο ελληνισμός του Πόντου στο προσκήνιο με ξένα δημοσιεύματα και νέο λεύκωμα. «Αρχαία ελληνικά στην Τουρκία»

Την ώρα που σε µια αφιερωµατική έκδοση-λεύκωµα έλληνες ερευνητές αποκαλύπτουν θησαυρούς της Παναγίας Σουµελά από τις αποθήκες του Μουσείου της Τραπεζούντας και της Αγιάς Σοφιάς στην Κωνσταντινούπολη, ένα ολοσέλιδο ρεπορτάζ στη βρετανική εφηµερίδα «The Independent» – µε παραποµπή και στο κύριο άρθρο της! – για τους 5.000 εναποµείναντες µουσουλµάνους πέριξ της Τραπεζούντας που µιλάνε µια ποντιακή διάλεκτο, κοντινή στα αρχαία ελληνικά, επαναφέρει στο προσκήνιο τον ελληνισµό του Πόντου και τη µακραίωνη επιβίωση της γλώσσας του.
Τα ποντιακά που µιλούν οι περίπου 5.000 κάτοικοι χωριών κοντά στην Τραπεζούντα, στο σπουδαίο κέντρο του Πόντου που ανήκει σήµερα στην Τουρκία, είναι µια διάλεκτος αξιοσηµείωτα κοντά στα αρχαία ελληνικά και θα µπορούσε να δώσει πολλά στοιχεία για την ίδια τη γλώσσα του Σωκράτη και του Πλάτωνα, γράφει ο Στιβ Κόνορ στην εφηµερίδα «The Independent».
Τα λεγόµενα «ρωµαίικα», όπως λέει η ελληνίδα λέκτορας στο Πανεπιστήµιο του Κέµπριτζ Ιωάννα Σιταρίδου, «διατηρούν έναν εντυπωσιακό αριθµό χαρακτηριστικών της γραµµατικής που δίνουν µια αύρα αρχαίων ελληνικών, χαρακτηριστικών που έχουν εντελώς χαθεί από τιςάλλες παραλλαγές των σύγχρονων ελληνικών. Η χρήση του απαρέµφατου χάθηκε από όλες τιςάλλες ελληνικές διαλέκτους. Στα ρωµαίικα, όχι µόνο διατηρήθηκε το απαρέµφατο, αλλά βρίσκουµε επίσης και απαρεµφατικές δοµές που δεν είχαν παρατηρηθεί προηγουµένως και που µόνο σε λατινογενείς γλώσσες έχουν το αντίστοιχό τους».
Τα χωριά που µιλούνρωµαίικα, τα οποία δενέχουν γραπτή εκδοχή, γράφει η εφηµερίδα «The Independent», διατηρούν και άλλα χαρακτηριστικά γεωγραφικής και πολιτισµικής αποµόνωσης. Οι άνθρωποι εκεί σπάνια παντρεύονται εκτός κοινότητας και παίζουντη δική τους µουσική µε το δικό τους όργανο, τη λύρα.
«Γνωρίζω µόνο έναν άντρα που παντρεύτηκε έξω από το χωριό του», παρατηρεί η Ιωάννα Σιταρίδου. «Και ηµουσική είναι τόσο χαρακτηριστική, που δεν µπορείς να την µπερδέψεις µε κάποιαάλλη». Η λέκτορας του Κέµπριτζ ξεκίνησε την ακαδηµαϊκή της πορεία από τη συγκριτική ιστορική µελέτη των λατινογενών γλωσσών(ιδιαίτερα των ισπανικών και των παλαιών γαλλικών), έκανε όµως έρευνες και για την ιστορική σύνταξη των ελληνικών διαλέκτων – ιδίως των ποντιακών ελληνικών και των κυπριακών.
Οι οµιλούντες τα ρωµαίικα, λέει, είναι σήµερα ευλαβείς µουσουλµάνοι, γι’ αυτό και τους επετράπη η παραµονήτους στον Πόντο µετά τη Συνθήκη της Λωζάννης και την ανταλλαγήτων πληθυσµών. Αλλά αλλεπάλληλα κύµατα µετανάστευσης, όπως και η κυρίαρχη επιρροή της τουρκόφωνης πλειονότητας, από κοινού µε την απόλυτη απουσία των ρωµαίικων από τη δηµόσιασφαίρα, τα τοποθετούν αυτόµαταστη λίστα των γλωσσών που διατρέχουν τονµεγαλύτερο, παγκοσµίως, κίνδυνο εξαφάνισης.
• Κίνδυνος εξαφάνισης
«Με 5.000 µόνο οµιλούντες τη γλώσσα να έχουν αποµείνει στην περιοχή, τα ρωµαίικα θα είναι σύντοµα µια γλώσσα του παρελθόντος παρά ένα ζωντανό ιδίωµα. Με την εξαφάνισή τους θα χαθεί µια µοναδική ευκαιρία να ξεκλειδώσει ο τρόπος µε τον οποίο η ελληνική γλώσσα εξελίχθηκε», υποστηρίζει η γλωσσολόγος Ιωάννα Σιταρίδου.
Μελέτες της γραµµατικής των ρωµαίικων δείχνουν ότι µοιράζονται πάµπολλες οµοιότητες µε την ελληνική κοινή, τη γλώσσα των ελληνιστικών και ρωµαϊκών χρόνων (4ο αι. π.Χ. - 4ος αι. µ.Χ.). Τα νέα ελληνικά, πάλι, υπέστησαν σηµαντική διαφοροποίηση και θεωρείται ότι προέρχονται από τα βυζαντινά ελληνικά που µιλιόνταν µεταξύ 7ου και 13ου αιώνα.
Πηγή: Τα Νέα

Θρακική αυτογνωσία

Είναι πολύ ενδιαφέρον και κυρίως σημαντικό ότι το τελευταίο διάστημα, βιβλία και ηχογραφήσεις που ενισχύουν τη Θρακική εκδόθηκαν με δαπάνη της αυτοδιοίκησης. Γεγονός που δείχνει ότι οι αιρετοί δίνουν σημασία σ΄ αυτό που μένει, το γραπτό, τη μουσική, τον ήχο, τους στίχους.
Το βιβλίο «Ο Ιωάννης Γ' Δούκας Βατάτζης: Ο εκ Διδυμοτείχου Άγιος αυτοκράτορας του Βυζαντίου», του Ι. Σαρσάκη εκδόθηκε από την ΤΕΔΚ Ν. Έβρου και αποτελεί μία συμβολή στην ανάδειξη του βίου του ελεήμονα αυτοκράτορα. Ένα βιβλίο που συνδυάστηκε και με τα θυρανοίξια του πρώτου ναού για τον Ιωάννη Γ' Δούκα Βατάτζη (Διδυμότειχο 1193- Νυμφαίο Μικράς Ασίας 1254 ), ο οποίος κυβερνά (1222-1254) στη συνέχεια της αυτοκρατορίας στη Νίκαια, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1204.
Το βιβλίο αποτελεί ξεχωριστή προσπάθεια επανασύνδεσης με την ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, την Ελληνικότητα και τη Θρακικότητά μας, την Εβρίτικη παράδοση και ιστορία, που από το παρελθόν προεκτείνεται στο παρόν και το μέλλον.
Το επόμενο βιβλίο είναι των Δ. Κιηγμά και Γ. Ρυζιώτη για το 1ο Δημοτικό Σχολείο Νέας Ορεστιάδας Κυρίλλειο, έκδοση του Δήμου της Νέας Ορεστιάδας. Το βιβλίο καταγράφει την ιστορία του 1ου δημοτικού σχολείου που χτίστηκε μετά την προσφυγιά και το οποίο έλαβε πρόσφατα την ονομασία Κυρίλλειο προς τιμή του μητροπολίτη Αδριανουπόλεως Κυρίλλου, ο οποίος απαγχονίστηκε το 1821. Σημαντική λεπτομέρεια, οι συγγραφείς, οι οποίοι έχουν γράψει ένα σημαντικό βιβλίο για την Αδριανούπολη, καταγράφουν και τις αίθουσες του σχολείου στις οποίες δόθηκε όνομα από λόγιους, ιερείς, αυτοκράτορες κ.ά που έλκουν την καταγωγή τους από την Αδριανούπολη.
Τέλος ο πολύ δραστήριος και φιλίστωρ Δήμαρχος Νέου Σιδηροχωρίου Κ. Βαρβάτος, σε συνεργασία με την ΤΕΔΚ Ν. Ροδόπης, εξέδωσε μία ακόμη ηχογράφηση για την πατρίδα της ανατολικής Θράκης.
Το CD περιέχει ανέκδοτες ηχογραφήσεις δύο ξεχωριστών Σαμμακοβλήδων λυράρηδων του Χαράλαμπου Μενίδη και του Γιώργη Γκόρη, που καταγράφτηκαν από το Κέντρο Έρευνας και Προβολής της Εθνικής Μουσικής του αείμνηστου Σίμωνα Καρρά. Η έκδοση περιλαμβάνει ένα καλαίσθητο ενημερωτικό λεύκωμα με φωτογραφίες και αξιόλογα κείμενα. Την συμβολή τους κατέθεσαν και άλλοι μελετητές της θρακικής μουσικής παράδοσης με αποτέλεσμα το CD αυτό να αποτελεί μελέτη πάνω στα τραγούδια του Σαμμακοβίου και της Θράκης που θα είναι σημαντικό βοήθημα για όσους στο μέλλον θελήσουν να εντρυφήσουν στο αντικείμενο αυτό. Είναι το δεύτερο CD που εκδίδεται με την συνδρομή του Δήμου Νέου Σιδηροχωρίου (το πρώτο ήταν με τα τραγούδια του Σαμμακοβίτη Δημήτρη Φτουχίδη από το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών-ηχογράφηση 1930 της Μέλπως Μερλιέ).

Το βιβλίο Π. Τηγανούρια Ο Μπάλος στη Σαμοθράκη, Παράδοση και Νεωτερικότητα, μια μουσική- εθνογραφική προσέγγιση“ (Αλεξανδρούπολη Εθνολογικό Μουσείο Θράκης 2010), μας ταξιδεύει στη Σαμοθράκη και μας ξεναγεί στις μουσικές της παραδόσεις, καθ’ όλη τη διάρκεια του 20ου αιώνα. Ο «Μπάλος στη Σαμοθράκη», το βιβλίο που εκδόθηκε και αυτό με συνδρομή της αυτοδιοίκησης. αποτελεί μια μουσική-εθνογραφική μελέτη που συνδυάζει τη βιωματική εμπειρία με τη μουσικολογική κατάρτιση και τον προβληματισμό στην κοινωνική-ανθρωπολογική σκέψη. Η εργασία επιδιώκει να εντάξει τη μουσική παράδοση της Σαμοθράκης στα ευρύτερα πολιτισμικά και μουσικά δίκτυα μεταξύ Ανατολής και Δύσης, Βορρά και Νότου, Βαλκανίων και Μεσογείου, στεριανής και θαλασσινής Ελλάδας. Επίσης εξαιρετικά ενδιαφέρουσα η έρευνα για τους σύγχρονους «διαχειριστές της παράδοσης» και η αναφορά στον ρόλο που παίζουν οι πολιτιστικοί σύλλογοι, οι Σαμοθρακίτες της διασποράς και τα τοπικά φεστιβάλ.
Ιδιαίτερη μνεία οφείλεται επίσης στις μουσικές καταγραφές που διακρίνονται για τη γνώση και την ευαισθησία, με τις οποίες αποδίδεται η μελωδική και ρυθμική δομή των κομματιών καθώς και οι αλλεπάλληλες παραλλαγές που προκύπτουν από την ιδιαίτερη τεχνική των λαϊκών οργανοπαιχτών. Το βιβλίο, το οποίο συνοδεύεται από τέσσερα CD Με σπάνιο ηχητικό υλικό, συμβάλλει ουσιαστικά όχι μόνο στη διάσωση και διάδοση της μουσικής παράδοσης της Σαμοθράκης αλλά και γενικότερα στον εμπλουτισμό της -δυστυχώς- περιορισμένης επιστημονικής βιβλιογραφίας στον τομέα της ελληνικής μουσικής εθνογραφίας.

Το προξενείο της Τουρκίας στην Κομοτηνή

"....Από την άλλη πλευρά, το Τουρκικό Προξενείο βρίσκεται στην Κομοτηνή παρά το γεγονός ότι δεν υπάρχουν εκεί Τούρκοι υπήκοοι για να εξυπηρετηθούν αλλά Ελληνες μουσουλμάνοι. Πρόκειται για μια ενέργεια κατάφωρα εχθρική, δεδομένου ότι οι ίδιοι οι κυβερνήτες της Τουρκίας καλλιεργούν και συντηρούν έναν απαράδεκτο τουρκικό εθνικισμό, που περιλαμβάνει ακόμα και τους Πομάκους, εμποδίζοντας τους μουσουλμάνους να ενταχθούν στον κορμό της κοινής μας πατρίδας, δηλαδή της Ελλάδας.
Πρέπει λοιπόν να τους πούμε καθαρά, ότι όλη αυτή η προσπάθεια είναι ένα αγκάθι που εμποδίζει το δρόμο προς τη φιλία των δύο λαών. Και θα πρέπει επίσης να αντιμετωπίσουμε σοβαρά το θέμα της άνευ λόγου παρουσίας σ’ αυτή την τόσο ευαίσθητη περιοχή και του ρόλου του Τουρκικού Προξενείου, που θεωρείται κέντρο της τουρκικής εθνικιστικής προπαγάνδας. Αυτό το μέγα πρόβλημα όμως, παίρνει επικίνδυνες διαστάσεις ....."

Μέρος από την ιδρυτική διακήρυξη του Μίκη Θεοδωράκη για την Κίνηση Ανεξάρτητων Πολιτών.

Στη ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ που κυκλοφορεί, δείτε την ανάλυση για το Προξενείο της Τουρκίας στην Κομοτηνή

Διεθνές Συνέδριο από τη Δημοκρατία της Αρμενίας, για την πρόληψη και την καταδίκη του εγκλήματος της γενοκτονίας στην πρωτεύουσα της Αρμενίας,Γερεβάν

Διεθνές Συνέδριο από τη Δημοκρατία της Αρμενίας, για την πρόληψη και την καταδίκη του εγκλήματος της γενοκτονίας στην πρωτεύουσα της Αρμενίας, Γερεβάν.
Όταν ένα κράτος που σέβεται το παρελθόν του, μπορεί να βαδίσει στο παρόν και να προχωρήσει στο μέλλον.

Επιστήμονες από 20 περίπου χώρες βρέθηκαν στην Αρμενία και συγκεκριμένα στην πρωτεύουσα Γερεβάν για ένα διήμερο διεθνές συνέδριο με τίτλο, «Το έγκλημα της γενοκτονίας: Πρόληψη, καταδίκη και εξάλειψη των συνεπειών." Το συνέδριο οργανώθηκε από το Υπουργείο Εξωτερικών της Δημοκρατίας της Αρμενίας σε συνεργασία με το Αρμενικό Μουσείο – Ινστιτούτο της Γενοκτονίας.
Την έναρξη του συνεδρίου, έκανε ο πρόεδρος της Δημοκρατίας της Αρμενίας Σερζ Σαρκισιάν ο οποίος ζήτησε την ευρύτερη διεθνή αναγνώριση της γενοκτονίας των Αρμενίων, τονίζοντας ότι η διατύπωση του εγκλήματος είναι ουσιώδης για την πρόληψη περισσοτέρων εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας.
Οι παρατηρήσεις του Σαρκισιάν έρχονται εν μέσω αυξανόμενων πιέσεων που ασκούνται στο Κογκρέσο των ΗΠΑ σχετικά με την Αρμενική Γενοκτονία (ψήφισμα H.Res.252). Το συνέδριο αποτέλεσε μέρος μίας πολιτικής ισχυρής ώθησης από την επίσημη Αρμενία για να στηρίξει το ζήτημα της Γενοκτονίας μετά τις συμφωνίες του Δεκεμβρίου του 2009 με την Τουρκία.
Σαρκισιάν επέκρινε την πολιτική σκοπιμότητας και κοντόφθαλμου οπορτουνισμού που διαμορφώνουν συχνά τη στάση των κυβερνήσεων έναντι της γενοκτονίας.
«Τα πικρά διδάγματα της γενοκτονίας των Αρμενίων δεν μπορούν να πάνε πίσω την ιστορία και τη μνήμη της ανθρωπότητας ως απλές αναμνήσεις του παρελθόντος. Ήρθαν για να αντικατασταθεί από τη φρίκη του Ολοκαυτώματος και τις τραγωδίες στη Ρουάντα, το Νταρφούρ και πολλά άλλα μέρη », είπε στην ομιλία του με την οποία άνοιξε τις εργασίες του Συνεδρίου. . Οι παρατηρήσεις του ήταν μια σαφής αναφορά στην απροθυμία των χωρών να αναγνωρίσουν τη Γενοκτονία και τον κίνδυνο έλθει σε αντιπαράθεση με την Τουρκία.
Ένας από τους συμμετέχοντες στο συνέδριο, ο σημαντικός Αρμενο-Αμερικανός ιστορικός Richard Hovannisian, ανέφερε ότι η κυβέρνηση της Αρμενίας αναθεωρεί τη θέση της σχετικά με την αναγνώριση της γενοκτονίας με την κατάρρευση των συμφωνιών εξομάλυνσης των σχέσεων με την Τουρκία. “«Φαίνεται να έχει γίνει πιο αποφασιστική," είπε ο Hovannisian.

Η πολιτική Σαρκισιάν της προσέγγισης με την Τουρκία προκάλεσε ένα μπαράζ κριτικής από πολλούς στην Αρμενία και σε όλη τη Διασπορά της .

Και υποστηρίζεται ότι η Τουρκία έχει αξιοποιήσει την πολιτική αυτή για να κρατήσει περισσότερες χώρες μακριά από την αναγνώριση της σφαγής των περίπου 1,5 εκατομμυρίων Αρμενίων ως γενοκτονία.
Ο καθηγητής Taner Akcam, δήλωσε ότι η αναγνώριση αυτή θα καθιστούσε πολύ πιο δύσκολο για το τουρκικό κράτος να ισχυριστεί ότι οι Αρμένιοι πέθαναν σε πολύ μικρότερους αριθμούς και όχι ως αποτέλεσμα μιας εκ προμελέτης κυβερνητικής πολιτικής.
Θα ήθελα να συστήσω ένθερμα την αναγνώριση της γενοκτονίας των Αρμενίων", δήλωσε ο Ακσάμ. "Αυτό είναι επίσης σημαντικό για την πρόληψη και άλλων γενοκτονιών.
Περιέγραψε την πολιτική της Τουρκίας για το θέμα ως «μια πολιτική 95 ετών άρνησης» που εμποδίζει την Τουρκία από την ανάπτυξη μιας πραγματικής δημοκρατίας, ωστόσο είμαι αισιόδοξος ότι η τουρκική κυβέρνηση θα αλλάξει την πολιτική σύντομα.
"Ελπίζω ότι η Τουρκία θα αντιμετωπίσει αυτό το σκοτεινό κεφάλαιο της ιστορίας. Η Τουρκία δεν είναι η Τουρκία που γνωρίζουμε εδώ και 10 χρόνια.

Αν θέλει να είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του πολιτισμένου κόσμου, πρέπει να αναγνωρίσει αυτές τις παρανομίες του παρελθόντος ", δήλωσε ο Ακτσάμ.
Αλλά η πολιτική της Τουρκίας της άρνησης και τις σχέσεις της με τις χώρες της Ευρώπης έχουν αραιωθεί μετά τις πιέσεις από την ΕΕ για την Τουρκία να μάθει να αντιμετωπίζει το παρελθόν της, σύμφωνα με την Tessa Hofmann του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Βερολίνου.
Η Hofman εξήγησε ότι στη χώρα της, τη Γερμανία, η κυβέρνηση, τώρα περισσότερο από ποτέ "διατηρεί τη δέσμευσή της για την θέση του της κατηγορηματικά αρνείται ότι αυτό που συνέβη ήταν γενοκτονία."
Η Αρμενία θα πρέπει επομένως να υποβάλουν την υπόθεσή της στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, τόνισε.

Το συνέδριο διερεύνησε επίσης τον ρόλο του Ισραήλ στην άρνηση της Τουρκίας της γενοκτονίας, με την παρουσίαση από τον διάσημο ιστορικό Ιsrael Charny, ο οποίος είπε ότι το Ισραήλ θα πρέπει να αναγνωρίσει επίσημα την εγκληματικότητα σε πολιτικό επίπεδο.
“"Αν και, το Ισραήλ έχει προ πολλού αναγνωρίσει τη Γενοκτονία των Αρμενίων με τις κοινωνικές και πολιτιστικές διαστάσεις της, σε κρατικό επίπεδο, κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί", δήλωσε ο Charny.
Μιλώντας για διώξεις και αποζημιώσεις, ο Αιγύπτιος ερευνητής Ahman Abgel Avi Σαλάμι είπε οι απόγονοι των Αρμενίων επιζώντων της Γενοκτονίας έχουν το δικαίωμα να απαιτήσουν αποζημίωση από την Τουρκία ως διάδοχος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Σύμφωνα με τον Abgel Avi Σαλάμι, η Τουρκία πρέπει να αναγνωρίσει την Γενοκτονία των Αρμενίων, να ζητήσει συγγνώμη και να καταβάλει αποζημίωση.

"Πρέπει να υποσχεθεί ότι δε θα διαπράξει τέτοια εγκλήματα στο μέλλον», είπε, αναφέροντας το παράδειγμα της Γερμανίας , όπου το Βερολίνο αναγνώρισε το Ολοκαύτωμα και κατέβαλλε αποζημίωση στους Εβραίους. “"Η Τουρκία πρέπει να κάνει το ίδιο όσον αφορά την Γενοκτονία των Αρμενίων", πρόσθεσε.
. Η Δημοκρατία της Αρμενίας έχει το δικαίωμα να καταθέσει αγωγή εναντίον της Τουρκίας να προστατεύσει τα συμφέροντα των Αρμενίων και των απογόνων των θυμάτων γενοκτονίας, που βρήκαν μια φορά καταφύγιο στο έδαφος της Αρμενίας.
.

«Οι ΗΠΑ, η Γαλλία και ο Καναδά, επίσης, μπορούν να προστατεύσουν τα συμφέροντα των απογόνων των θυμάτων της Γενοκτονίας που κατοικούν στο έδαφός τους. Νομική ευθύνη για τη γενοκτονία δεν έχει χρονικά όρια, ενώ η ηθική ευθύνη ξεπερνά το νόμιμο ", δήλωσε ο Avi Abgel Salami. ."Αυτό αναφέρεται στο ψήφισμα του ΟΗΕ [σχετικά με τη γενοκτονία και την πρόληψή της]. Ωστόσο, η πραγματική πολιτική εμποδίζει την εφαρμογή του παρόντος ψηφίσματος. "
Ο Peter Balakian συγγραφέας του βιβλίου «ο Τίγρης Φλέγεται. Η Γενοκτονία των Αρμενίων», το οποίο μεταφράστηκε και στα ελληνικά, αναφέρθηκε στην καταστροφή με τη Γενοκτονία και του πολιτισμικού παρελθόντος, ως το τελευταίο μέσο εξαφάνισης του λαού. Το παράδειγμα καταστροφής των μνημείων των Αρμενίων και άλλων λαών είναι χαρακτηριστικό και δείχνει τη στόχευση του θύτη.
Ο Φάνης Μαλκίδης στην ομιλία του για το Έγκλημα της Γενοκτονίας και τη γενοκτονία των Ελλήνων ανέφερε ότι ο θεμελιωτής και εμπνευστής της Σύμβασης του ΟΗΕ για τη Γενοκτονία Ρ. Λέμκιν στήριξε την έρευνά του στη γενοκτονία των Ελλήνων και των Αρμενίων. Η Γενοκτονία των Ελλήνων αποτελεί ένα έγκλημα που στέρησε τη ζωή σε 1.000.000 ανθρώπους από τους πλέον και 2.500.000 που ζούσαν στο οθωμανικό κράτος και κάθε λαός που έχει υποστεί ένα ανάλογο έγκλημα, έχει το δικαίωμα να απαιτήσει την αναγνώριση, ένα δικαίωμα που πηγάζει από την ιστορική αλήθεια και το δίκαιο. Τέλος ζήτησε από το κοινοβούλιο της Αρμενίας να είναι το επόμενο που θα αναγνωρίσει τη γενοκτονία των Ελλήνων.

Ο Υπουργός Εξωτερικών της Αρμενίας Έντουαρντ Ναλμπαντιάν, τόσο στην έναρξη του συνεδρίου όσο και στη λήξη του επεσήμαινε ότι η πρόληψη και καταδίκη των γενοκτονιών δεν πρέπει να είναι όμηροι στην πολιτική και αντ 'αυτού πρέπει να είναι στην ατζέντα της διεθνούς κοινότητας. «Άρνηση της γενοκτονίας και της ατιμωρησίας θα ανοίξει το δρόμο για νέα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Ανεξάρτητα από γεωπολιτικά ή άλλα συμφέροντα, η διεθνής κοινότητα πρέπει να είναι ενωμένη στην καταδίκη και την πρόληψη της γενοκτονίας, "είπε ο Ναλμπαντιάν, κλείνοντας το συνέδριο .
Το συνέδριο αποτελούνταν από τέσσερις θεματικές ενότητες τις οποίες συντόνισε ο Αναπληρωτής Υπουργός Εξωτερικών και πρώην πρέσβης της Αρμενίας στην Αθήνα Arman Kirakossyan, ο σύμβουλος του διευθυντή του Ινστιτούτου Ανατολικών Σπουδών της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών της Αρμενίας Νικολάι Hovhannisyan, ο διευθυντής του Μουσείο και του Ινστιτούτο της Γενοκτονίας της Αρμενίας Χάικ Demoyan και από το μέλος του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Αρμενίας Βλαντιμίρ Vardanyan.
Οι συμμετέχοντες στο συνέδριο συναντήθηκαν με τον Karekin II, Πατριάρχη των Αρμενίων, ο οποίος μίλησε για την αναγνώριση της Γενοκτονίας, επισκέφθηκαν το μνημείο της Γενοκτονίας καθώς και το Μουσείο και το Ινστιτούτο της Γενοκτονίας, ενώ φύτεψαν ένα δέντρο στη μνήμη των θυμάτων.



Το συνέδριο στο youtube

http://www.youtube.com/watch?v=dGZLDuyzDfA

International Conference on Genocide Prevention, Condemnation and Elimination in Yerevan, Armenia

Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Armenia in cooperation with the Armenian Museum- Institute of Genocide
International Conference on Genocide Prevention, Condemnation and Elimination in Yerevan, Armenia.

Genocide scholars from about 20 countries are in Armenia for a two-day international conference on Genocide that kicked-off on Tuesday in Yerevan. The conference , organized by the Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Armenia in cooperation with the Armenian Museum- Institute of Genocide, is titled, “The Crime of Genocide: Prevention, Condemnation and Elimination of Consequences.”
Opening the conference, President of Republic of Armenia Serzh Sarkisian called for broader international recognition of the Armenian genocide, stressing that the crime’s affirmation is essential for preventing more crimes against humanity.
Sarkisian’s remarks come amid growing pressure on the US Congress to bring the Armenian Genocide resolution (H.Res.252) to a vote in the full House of Representatives. The conference is part of what seems to be a strong push by official Yerevan to support the measure in the aftermath of its collapsed talks with Turkey to normalize relations.
One of the conference participants, prominent Armenian-American historian Richard Hovannisian, suggested that Armenia’s government has toughened its position on genocide recognition since the collapse of its normalization agreements with Turkey. “It seems to have become more determined,” Hovannisian told RFE/RL’s Armenian service.

Sarkisian’s policy of rapprochement with Turkey has triggered a barrage of criticism from many in Armenia and its worldwide Diaspora. They say that Ankara has exploited it to keep more countries from recognizing the slaughter of some 1.5 million Ottoman Armenians as genocide.
Taner Akcam, a U.S.-based Turkish scholar, said such recognition would make it much harder for the Turkish state to claim that Armenians died in much smaller numbers and not as a result of a premeditated government policy.
“I strongly recommend recognition of the Armenian genocide,” Akcam told journalists. “This is also important for the prevention [of more genocides,]” he said.
He went on to describe Turkey’s treatment of the issue as “a policy of 95 years of denial” that is preventing Turkey from developing a true democracy. “Facing history is a very honorable thing and I’m hopeful the Turkish government will change the policy soon,” Akcam added.
“I do hope that Turkey will face this dark chapter of the history. Turkey is not the Turkey that we know for 10 years. If it wants to be a member of the European Union, of the civilized world, it has to acknowledge these wrongdoings of the past,” Akcam said.
But Turkey’s policy of denial and its relations with the leading countries of Europe have diluted pressure from the EU for Turkey to come to grips with its past, according to Tessa Hofmann of the Free University in Berlin.
Hofman explained that in her own country, Germany, the government, now more than ever “stays committed to its position of categorically denying that what happened was genocide.”

Armenia should therefore submit its case to the International Court of Justice in The Hague, she stressed.
The conference also explored Israel’s role in Turkey’s denial of the Genocide, with a presentation by renowned genocide historian Israel Charny, who said Jerusalem should officially recognize the crime on a political level.
“Though, Israel has long recognized the Armenian Genocide on societal and cultural level, at the state level, this has not happen,” said Charny.
Speaking about retribution and reparations, Egyptian scholar Ahman Abgel Avi Salami said the descendants of Armenian Genocide survivors have the right to demand compensation from Turkey as a successor of the Ottoman Empire.
According to Abgel Avi Salami, Turkey should recognize the Armenian Genocide, apologize, and pay compensation. “It has to promise not to commit such crimes in the future,” he said, citing the German example, where Berlin recognized the Holocaust and paid compensation to Jewish descendants. “Turkey should do the same regarding Armenians,” he added.
The scholar explained that the Republic of Armenia has the right to file a lawsuit against Turkey to protect the interests of Armenians and descendants of the Genocide survivors, who once found shelter in the territory of Armenia.




“U.S., France and Canada also can protect interests of the descendants residing in their territory. Legal responsibility for genocide has no time limits, while moral responsibility surpasses the legal one,” said Abgel Avi Salami. “This is mentioned in the UN resolution [on Genocide Prevention]. However, real politics prevents from implementation of this resolution.”
Sarkisian had similarly criticized the “political expediency and short-sighted opportunism” that often shape governments’ attitudes towards past and present genocides.



“The bitter lessons of the Armenian genocide did not go down in the history and memory of humankind as mere memories of the past. They came to be replaced by the horrors of the Holocaust and the tragedies in Rwanda, Darfur and many other places,” he said in a speech at the forum. His remarks were a clear reference to the reluctance of countries to recognize the Genocide and risk antagonizing Turkey.
Theofanis Malkidis (Greece), in his paper “ The Crime of Genocide and the Case of Greek Genocide” said that the word genocide (form Greek and Latin words Genos and cide) was coined by Raphael Lemkin. In his writings on genocide, Lemkin is known to have detailed the fate of Greeks and Armenians in Ottoman Empire and Turkey. In August 1946 the New York Times reported: “Genocide is no new phenomenon, nor has it been utterly ignored in the past. ... The massacres of Greeks and Armenians by the Turks prompted diplomatic action without punishment”
The Greek Genocide is a mass crime against humanity and civilization. 1.000.000 of Greeks, from 2.500.000, were exterminated.
This premeditated destruction of the 40% of the Greeks, constitutes genocide according to the criteria of U.N. (article 2 of the Treaty for the Prevention and Punishment of Genocide, paragraphs a, b, c, d and e). Each nation has the right to intensely demand from the authorities of the crimes and offences committed against it to recognize them. Recognition which constitutes the confirmation of a nation’s right to the respect of its existence according to the international law and the historic truth, T. Malkidis, said, and called Armenian parliament to recognise the Greek Genocide.

Peter Balakian, professor, author of the novel “Tigris burning. The Armenian Genocide” , said for the Problem of Responsibility and the Destruction of Cultural Property, especially on Armenian Genocide.


Armenian Foreign Minister Edward Nalbandian, in the closing remarks of the conference, made the same point, saying that the prevention and condemnation of genocides should not be taken hostage to politics and instead must be on the international community’s agenda. “Genocide denial and impunity pave the way for new crimes against humanity. Regardless of geopolitical or other interests, the international community must be united in condemning and preventing genocide,” Nalbandian told conference participants.

The conference consisting of four sessions was moderated by the Deputy Minister of Foreign Affairs of RA Arman Kirakossyan, by the adviser to the director of the Institute of Oriental Studies of the National Academy of Science of RA Nikolay Hovhannisyan, by the director of the Armenian Genocide Museum & Institute Hayk Demoyan and by the member of Constitutional Court of Armenia Vladimir Vardanyan.
The international conference on "The Crime of Genocide: Prevention, Condemnation and Elimination of Consequences" dedicated to the adoption of the UN Convention on prevention and condemnation of the crime of genocide.
The participants also visited the Tsisternakaberd memorial complex of Monument and Museum / Institute of victims of the Armenian Genocide and planted a tree in the "Memory Park". Finally the participants met His Holiness Karekin II Surpreme Patriarch and Catholicos of All Armenians.


The conference in youtube http://www.youtube.com/watch?v=dGZLDuyzDfA

Αδριανούπολη- Κάραγατς- Νέα Ορεστιάδα

Φάνης Μαλκίδης


Αδριανούπολη- Κάραγατς- Νέα Ορεστιάδα: Ζωντανή ιστορία και δημιουργική μνήμη.

Μέρος της ομιλίας στην παρουσίαση του βιβλίου των Δ. Κιηγμά και Γ. Ρυζιώτη για την Αδριανούπολη- Κάραγατς- Νέα Ορεστιάδα, στην εκδήλωση που οργάνωσαν ο φιλεκπαιδευτικός σύλλογος Αδριανούπολης και Σύλλογος Ορεστιαδιτών Θεσσαλονίκης.

Θεσσαλονίκη 19 Δεκεμβρίου 2010

Ένας σχεδόν αιώνας αφωνίας και σιωπής πέρασε από τότε ένας στρατός που δεν ηττήθηκε ακολουθούμενος από πρόσφυγες, όπως έγραψε ο Έρνεστ Χεμινγουέι, πέρασαν τον ποταμό Έβρο. Ένας αιώνας από τότε που χιλιάδες άνθρωποί μας, άφησαν τις οικίες τους, τα εκπαιδευτήρια, τους χώρους λατρείας τους, αυτά που είχαν οικοδομήσει, οι δικοί τους πρόγονοι, αιώνες πριν. Κορυφαία στιγμή του ξεριζωμού η φυγή από την Αδριανούπολη, το Κάραγατς και τα χωριά της περιοχής. Τότε που οι Αδριανουπολίτες θυσιάστηκαν για να σωθεί η Ελλάδα. Η νέα, όπως το συνθετικό στην ονομασία πριν από πολλές πόλεις και χωριά των Θρακών στην Ελλάδα, Ιφιγένεια, ήταν η Αδριανούπολη. Μία Ιφιγένεια που έσωσε την Ελλάδα του 1922.
Ο πολιτισμικός, κοινωνικός, οικονομικός, θρησκευτικός πλούτος, η φύση, το δομημένο περιβάλλον, καταστράφηκε και οι άνθρωποι αναζήτησαν καταφύγιο όσο γινόταν πιο κοντά στις εστίες τους, στην πατρίδα. Για να τη βλέπουν με τα μάτια του σώματος και της ψυχής. Η Νέα Ορεστιάδα, σχεδιάστηκε από την αρχή για να στεγάσει τους διωγμένους Αδριανουπολίτες, ενώ στην Αλεξανδρούπολη, βρήκαν καταφύγιο άλλοι τόσοι στα «Καραγατσιανά». Ο νομός Έβρου ήταν ο χώρος όπου εγκαταστάθηκαν σχεδόν όλοι οι Θρακιώτες της περιοχής της Αδριανούπολης, ωστόσο λίγα χρόνια αργότερα πολιτικές και οικονομικές συγκυρίες, οδήγησαν χιλιάδες εκτός της περιοχής, στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, στη Γερμανία, και στις χώρες της ανατολικής Ευρώπης.
Κάθε βιβλίο, κάθε προσπάθεια, κάθε αναφορά, στην ιδιαίτερη μας πατρίδα, τη Θράκη, την Αδριανούπολη, είναι μία ψηφίδα για να σχηματιστεί ξανά το ψηφιδωτό που καταστράφηκε το 1922. Το ψηφιδωτό το οποίο προσπαθούν θεσμοί, πρόσωπα, σύλλογοι να συνθέσουν ξανά, για να επανέλθουν οι μνήμες, οι εικόνες, οι μυρωδιές. Από τη γέφυρα στο ποτάμι, τα ωραία και φωτεινά σχολεία, τις εκκλησίες, τα όμορφα δέντρα, τα «καραγάτσια», μέχρι τα αρτοποιεία, τα ζαχαροπλαστεία και το σιδηρόδρομο. Αυτόν που κάθε Αδριανουπολίτης και απόγονός του είχε ως εικόνα ζωής, ορόσημο και ένωση Δύσης – Ανατολής και αντίστροφα, μέχρι που να απαξιωθεί και να στέκεται σήμερα εγκαταλελειμμένος και καταστραμμένος.
Η συμβολή του βιβλίου για την Αδριανούπολη, το Κάραγατς, τη Νέα Ορεστιάδα, είναι αναμφισβήτητα σημαντική και καθοριστική. Σημαντική γιατί αναδεικνύει παλιά αλλά όχι ξεχασμένα και φέρνει στο πεδίο της σκέψης μας την καταγωγή μας, την κληρονομιά μας. Αυτήν που δεν πρέπει να παραδώσουμε ακόμη μία φορά, την ώρα που οι θύτες προκαλούν ζώντες και τεθνεώτες. Καθοριστική γιατί από το χώρο των συναισθημάτων και της συγκινησιακής φόρτισης ως τρόπου προσέγγισης της Θράκης, της Αδριανούπολης και των άλλων πατρίδων της καθ΄ ημάς Ανατολής, περάσαμε στη δυναμική, παραγωγική, ζωντανή και δημιουργική μνήμη. Η συνεισφορά των συγγραφέων στην ανάκτηση της μνήμης, είναι μεγάλη, δημιουργώντας συνθήκες για την αλήθεια, δηλαδή τη μη λήθη. Όπως έγραφε ο Τσέχος συγγραφέας Μίλαν Κούντερα, «η πάλη του ανθρώπου ενάντια στην εξουσία είναι η πάλη της μνήμης κατά της λήθης».

Παρουσίαση βιβλίου για την Αδριανούπολη

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
Σας προσκαλούμε στην παρουσίαση του βιβλίου
των Κιηγμά Ν. Δημητρίου και Ρυζιώτη Β. Γεωργίου

την Κυριακή, 19 Δεκεμβρίου 2010, ώρα 11.30 π.μ. στην αίθουσα του Αγ. Γρηγορίου Παλαμά, έναντι του Ι.Μ. Ναού.

Συντονιστής: Κουριαννίδης Ι. (Εκδότης-Δημ. Σύμβουλος

Ομιλητής: Μαλκίδης Θεοφάνης
Οργάνωση: Φιλεκπαιδευτικός Σύλλογος Αδριανουπόλεως

Σύλλογος Ορεστιαδιτών Θεσσαλονίκης

Παρουσίαση του βιβλίου του Παντελή Αναστασιάδη (Παντέλ Αγά )

«…Αντάρτε μ’ σα ψηλά ρασιά, λελεύω σε… ποίος μαϊρέβ και φάϊσεν, ποίος στρων’ το κρεβατόπο σ’ και κείσαι και κοιμάσαι…»

Αυτό το Ποντιακό τραγούδι αναφέρεται στους αντάρτες του Πόντου που αντιστάθηκαν ενάντια στην βία και έδωσαν τη δυνατότητα σε χιλιάδες ανθρώπους, γυναίκες, παιδιά, και ηλικιωμένους να σωθούν.

Γι' αυτό, ακριβώς, αναπτύχθηκε στον Πόντο το αντάρτικο, ως δύναμη αυτοάμυνας και προστασίας του Ελληνισμού. Ένας από τους αντάρτες αυτούς ήταν ο Παντέλ Αγάς, κατά κόσμο Παντελής Αναστασιάδης. Γεννήθηκε το 1896 στο χωριό Τσιμενλί νοτιοδυτικά της Σαμψούντας και περίπου 12 χιλιόμετρα από αυτήν. Ο πατέρας του ήταν ο Λάζαρος Αναστασιάδης και η οικογένειά τους είχε έξι αγόρια. Πήγε στο δημοτικό σχολείο του Τσιμενλή και στη συνέχεια μέχρι την 5η Γυμνασίου στη Σαμψούντα, όπου ζούσε μαζί με τον αδελφό του Παναγιώτη. Μετά από απειλή για τη ζωή του και σε ηλικία μόλις 18 χρονών, ανεβαίνει στο βουνό, αγωνίζεται, πολεμάει και διασώζει γυναικόπαιδα. Μάλιστα όπως είναι καταγεγραμμένο, στις 16/11/1916 στο όρος Αγιού τεπέ, ύστερα από σύγκρουση των ανταρτών του Παντέλ Αγά με χιλιάδες Τούρκους στρατιώτες, σκοτώθηκαν 119 στρατιώτες και 8 αξιωματικοί και σώθηκαν χιλιάδες γυναικόπαιδα που συνόδευαν το αντάρτικο σώμα.
Αργότερα μέσω Ρωσίας, όπως αρκετοί άλλωστε συμπολεμιστές του, έρχεται στην Ελλάδα και εγκαθίσταται στο Ποντολίβαδο. Εκεί. έζησε με την οικογένειά του, τους δυο του γιους και τη μια κόρη, μέχρι το 1969, οπότε και πεθαίνει. Όμως πρόλαβε να γράψει σε χειρόγραφο ημερολόγιο όλα εκείνα που πέρασε ως αντάρτης στον Πόντο.

Το Κέντρο Ενότητας και Μελέτης Προβολής των Αξιών μας «Ενωμένη Ρωμιοσύνη» εξέδωσε το χειρόγραφο αυτό σε βιβλίο με τον τίτλο «Μνήμες του Ποντιακού Έπους 1913-1922», ώστε να μπορέσουμε όλοι να γίνουμε γνώστες, του τι ακριβώς συνέβη εκείνη την εποχή.

Σ’ αυτό το χειρόγραφο ο ίδιος ο συγγραφέας διασώζει ένα μέρος της ταυτότητάς του και της ιστορίας του Ελληνισμού του Πόντο. Είναι μία ασφαλής πηγή πληροφοριών, από ένα αυτόπτη των γεγονότων και πρωταγωνιστή τους. Είναι μία αφήγηση που μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη σε όσους ανθρώπους αναζητούν την αλήθεια. Και όπως αναφέρει ο ίδιος ο Παντέλ Αγάς στο βιβλίο, «η αφήγησις αύτη δυνατόν να μην έχει γραφεί εις λογοτεχνικόν ή ιστορικόν ύφος νομίζω, πλήν όμως έχει ιστορικήν αξίαν καθ΄ όσον πληροί τον μεγαλύτερον όρον των ιστορικών γεγονότων. Είναι αυθεντική. Καθ’ όσον των περιγραφόμενων συμβάντων δεν είμεθα ακροαταί ή απλοί θεαταί, αλλά ήρωες».


Η εκδήλωση παρουσίασης του βιβλίου του Παντελή Αναστασιάδη (Παντέλ Αγά ), μία «Κατάθεση ψυχής» παρουσιάστηκε σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε για το σκοπό αυτό στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Καβάλας.


Για τον αγωνιστή Παντελή Αναστασιάδη και τις ιστορικές πτυχές της περιόδου εκείνης που καταγράφονται μέσα από το χειρόγραφό του μίλησαν ο Πρόεδρος της Λέσχης Ποντίων Χαράλαμπος Αλεξανδρίδης, ο Πρόεδρος της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Καβάλας Κοσμάς Χαρπαντίδης, ο Πρόεδρος του Κέντρου «Ενωμένη Ρωμηοσύνη» Θεόφιλος Παπαδόπουλος και ο Φάνης Μαλκίδης.

Και όπως πολύ σωστά επεσήμαναν, το πυκνογραμμένο αυτό χειρόγραφο, αποτελεί μία σημαντικότατη μαρτυρία ενός νέου ανθρώπου, που συμπυκνώνει την δράση της ποντιακής αντίστασης

Ο χώρος της εκδήλωσης ήταν κατάμεστος από κόσμο που παρακολούθησε με ιδιαίτερο ενδιαφέρον την εκδήλωση. Μεταξύ αυτών που παραβρέθηκαν στην εκδήλωση ήταν τα παιδιά, τα εγγόνια και τα δισέγγονα του Παντελή Αναστασιάδη, οι βουλευτές Καβάλας Δημήτρης Παπουτσής και Σάββας Εμινίδης, ο Αντιπεριφερειάρχης Καβάλας Αρχέλαος Γρανάς, ο Δήμαρχος Ορεινού Γιάννης Τσακαλίδης, ο Αντινομάρχης Κώστας Τζώτζος, ο Αντιδήμαρχος Καβάλας Νίκος Κούτρας, ο Πρόεδρος της ΝΟΔΕ Καβάλας Κώστας Ευθυμιάδης και ο Αστυνομικός Διευθυντής Καβάλας Μανώλης Λουπεΐδης.

Η συγκίνηση περίσσεψε όταν ο κ. Μαλκίδης κλείνοντας την ομιλία του ανέφερε πως «ήταν χρέος της έκδοσης αυτού του βιβλίου, αφού αν δεν υπήρχε ο Παντέλ Αγάς, πολλοί από τους παρευρισκόμενους δεν θα υπήρχαν σήμερα».
Κατά την εκδήλωση επίσης η «Ενωμένη Ρωμηοσύνη», το σωματείο που εξέδωσε το βιβλίο, απένειμε τιμητική πλακέτα στην εγγονή του Πόντιου καπετάνιου, τιμώντας με τον τρόπο αυτό και τη μνήμη του αγωνιστή Παντελή Αναστασιάδη, ενώ η χορωδία της Λέσχης Ποντίων Καβάλας τραγούδησε Ποντιακά αντάρτικα τραγούδια.

Ντοκυμαντέρ για την ιστορία και τον πολιτισμό του Πόντου

Θα χαρούμε να σας δούμε στην πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ για την ιστορία και τον πολιτισμό του Πόντου. Τετάρτη 22 Δεκεμβρίου στις 7μ.μ. στο κινηματοθέατρο ΟΛΥΜΠΙΟΝ στην πλατεία Αριστοτέλους.

Η ελληνική μειονότητα στην Τουρκία

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΙΤΩΝ
Έτος Ιδρύσεως 1928
Δημοσθένους 117, 176 72 Καλλιθέα
Τηλ. 210 9517072 Φαξ: 210 9598967 www.cpolitan.gr
Εν συνεχεία της συμμετοχής μας στις εργασίες της Συνδιάσκεψης "OSCE HIGH-LEVEL CONFERENCE ON TOLERANCE AND NON-DISCRIMINATION" του Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Συνεργασία στην Ευρώπη (Ο.Α.Σ.Ε.) που έλαβε χώρα από 28 Ιουνίου έως 30 Ιουνίου 2010 στην πόλη Αστάνα, πρωτεύουσα του Καζακστάν στην Κεντρική Ασίας, ο Σύλλογος Κωνσταντινουπολιτών ο οποίος τυγχάνει μέλος ως μη κυβερνητικός οργανισμός, από της συστάσεως περίπου του εν λόγω Οργανισμού παρέστει επί τετραήμερο με τριμελή αντιπροσωπεία του στη Γενική Συνέλευση του Οργανισμού που πραγματοποιήθηκε στη Βαρσοβία.
Κατά την διάρκεια των συνεδριάσεων και ειδικότερα αυτών που αφορούσαν τις Θρησκευτικές Ελευθερίες και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα των Μειονοτήτων αντίστοιχα, προέβαλε δια των εκπροσώπων αυτού κ.κ. Θεμιστοκλέους Παχοπούλου, προέδρου, Αντωνίου Λαμπίδη και Θεόδωρου Ισαακίδη, μελών αυτού, τα προβλήματα που αντιμετωπίζει στην Τουρκία η Ελληνική Μειονότητα και το Οικουμενικό Πατριαρχείο , συμβάλλοντας στη διεθνή προβολή αυτών.
Επίσης κατά το χρόνο της παραμονής των εκπροσώπων του Συλλόγου στη Βαρσοβία διανεμήθηκε στους συμμετέχοντας το ειδικό βιβλίο που εκδόθηκε από τον Σύλλογο, με τον τίτλο The Violations of the Human Rights of the Greek Minority in Turkey.
Τo κείμενο της εκθέσεως και προτάσεων του Συλλόγου, στην αγγλική, που αναγνώστηκαν και υποβλήθηκαν στη Γενική Συνέλευση είναι αναρτημένο στην επίσημη ιστοσελίδα του Οργανισμού και συγκεκριμμένα στην ηλεκτρονική διεύθυνση:


http://www.osce.org/conferences/revcon_1_2010.html?page=documents&author_id=133

H μετάφραση του κειμένου στην ελληνική γλώσσα ακολουθεί

.




2010 OSCE REVIEW CONFERENCE
30 Σεπτεμβρίου - 8 Οκτωβρίου 2010, Βαρσοβία

Τετάρτη, 6 Οκτωβρίου
Working Session 7: Tolerance and Non-Discrimination I
National Minorities



Η Ελληνική Μειονότητα στην Τουρκία

Εισαγωγικές παρατηρήσεις:

Ευχαριστούμε τον Οργανισμό για την Ασφάλεια και Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) και την παρούσα Προεδρία της για την ευκαιρία που μας παρέχει να εκφράσουμε τις ανησυχίες μας και να προσδιορίσουμε τις δράσεις, οι οποίες πρέπει να αναληφθούν εκ μέρους της Τουρκίας, συμμετέχουσας στον ΟΑΣΕ χώρας, αναφορικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θρησκευτικές ελευθερίες της ελληνικής μειονότητας σε αυτή την χώρα.

Εκπροσωπώ τον Σύλλογο Κωνσταντινουπολιτών, μια μη κυβερνητική οργάνωση, που ιδρύθηκε το 1928, και αντιπροσωπεύει την εκπατρισθείσα ελληνική μειονότητα της Κωνσταντινούπολης.

Επομένως, η παρέμβασή μου θα επικεντρωθεί στις πιό πρόσφατες εξελίξεις όσον αφορά στα ανθρώπινα δικαιώματα της μειονότητας και τις θρησκευτικές ελευθερίες στην Τουρκία, όπως αυτά γίνονται αντιληπτά μέσω της προοπτικής της ελληνικής μειονότητας.
Θα περιλαμβάνει τόσο τον προσδιορισμό ανεπαρκειών όσο και την υποβολή προτάσεων.


Γενική παρατήρηση:

Οποιαδήποτε προσπάθεια που κάνει η Τουρκία ώστε να ανταποκριθεί στα πρότυπα και να εκπληρώσει τα κριτήρια της ΕΕ σε αυτά τα ζητήματα είναι ένα βήμα πιό κοντά στην πραγματοποίηση των στόχων της. Πράγματι, είναι ένα βήμα πιό κοντά να εμπνεύσει η Τουρκία – εκεί όπου δεν υπάρχουν - και να ενισχύσει – εκεί όπου υπάρχουν – συμπεριφορές μη-διακρίσεων· ισότητα ενώπιον του νόμου για όλους τους ανθρώπους και τους θεσμούς· ελευθερία λατρείας για τις μη-μουσουλμανικές θρησκευτικές κοινότητες· προστασία των ανθρώπινων δικαιωμάτων και των δικαιωμάτων των μειονοτήτων.


Θετικές εξελίξεις:

Υπήρξαν κάποιες θετικές, πρόσφατες εξελίξεις σε αυτόν τον τομέα, άξιες να αναφερθούν.

· Η έγκριση της συνταγματικής αναθεώρησης στο δημοψήφισμα στην Τουρκία, στις 12 Σεπτεμβρίου 2010, θεωρείται ως ένα βήμα προς την ορθή κατεύθυνση, καθώς αυτές οι μεταρρυθμίσεις αφορούν σε αρκετές μακροχρόνιες προτεραιότητες των προσπαθειών της Τουρκίας προς την κατεύθυνση της πλήρους συμμόρφωσης με τα κριτήρια εισδοχής στην Ε.Ε. Αν και οι συνταγματικές αναθεωρήσεις αποτελούν ως επί το πλείστον βελτίωση, δεν είναι αρκετές ώστε να μετασχηματίσουν την Τουρκία σε μια πλήρως λειτουργική δημοκρατική κοινωνία, καθώς


δεν γίνεται μνεία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όπως και εκείνων των μειονοτήτων.
Στα πλαίσια της Συνταγματικής Αναθεώρησης, η ίδρυση της Ανεξάρτητης Αρχής του Συνηγόρου του Πολίτη, με δικαιοδοσία επί θεμάτων διακρίσεων, συνιστά σημαντική εξέλιξη, επίσης απαραίτητη σε ό,τι αφορά στην ενταξιακή πορεία της Τουρκίας προς την Ε.Ε. Η αποτελεσματική λειτουργία της Αρχής θα είναι ως προς αυτό καθοριστική.

· Καλωσορίζουμε την αποδοχή εκ μέρους της τουρκικής κυβέρνησης της αίτησης του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου να τελέσει θεία λειτουργία την εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στις 15 Αυγούστου, στην ιστορική μονή της Παναγίας Σουμελά, η οποία παρέμενε κλειστή επί 88 έτη. Πράγματι, το γεγονός αυτό αποτελεί μια χειρονομία καλής θελήσεως για τις θρησκευτικές ελευθερίες των μη’μουσουλμανικών μειονοτήτων στην Τουρκία.

· Επίσης, καλωσορίζουμε την έκδοση από το τουρκικό κράτος μιας πρόσφατης εγκυκλίου, η οποία αναθεωρεί το καθεστώς (δικαιοδοσίες) του υποδιευθυντή ως προς εκείνο του διευθυντή, ο ποίος ανήκει στη μειονότητα.

· Η τουρκική κυβέρνηση έχει αρχίσει, από το τέλος του 2009, έναν διάλογο με μη-μουσουλμανικές κοινότητες. Αν και αποτελεί ένα ενθαρρυντικό βήμα προς στη σωστή κατεύθυνση, αυτός ο διάλογος δεν έχει αποφέρει οποιαδήποτε απτά, μετρήσιμα αποτελέσματα.

· Μια άλλη θετική εξέλιξη ήταν η έκδοση, στις 13 Μαΐου 2010, μιας εγκυκλίου, που υπεγράφη από τον πρωθυπουργό της Τουρκίας, και αφορά στην κατάσταση των μη-μουσουλμανικών μειονοτήτων στην Τουρκία. Αυτή πρόκειται να προστεθεί σε έναν μακρύ κατάλογο παρόμοιων εγκυκλίων που έχουν εκδοθεί στο παρελθόν προκειμένου να εξεταστούν, με ελάχιστη ή καμία επιτυχία, οι συνεχιζόμενες αδικίες εις βάρος των μη-μουσουλμανικών μειονοτήτων στην Τουρκία. Η εγκύκλιος θα κριθεί σε εύθετο χρόνο από την άποψη των αποτελεσμάτων και του αντίκτυπου που μπορεί να έχει ή όχι. Εντούτοις, αποτελεί μια εξέλιξη άξια αναφοράς, για το απλό γεγονός ότι τυπικά αναγνωρίζει ότι οι τουρκικές αρχές είναι απρόθυμες να εφαρμόσουν την ισχύουσα νομοθεσία υπέρ των μη-μουσουλμανικών κοινοτήτων, με αναγωγή σε συμπεριφορές και πρακτικές που δείχνουν σαφώς ότι ο σεβασμός των θρησκευτικών, ανθρώπινων δικαιωμάτων της μειονότητας δεν επικρατεί ακόμη στη χώρα.

Παραμένοντα ελλείμματα αναφορικά με την ελληνική μειονότητα και τα Ιδρύματα της, και συγκεκριμένα me τα δικαιώματά της επί των περιουσιών και της κληρονομίας αυτών,
στην Τουρκία - και προτάσεις:

Η ελληνική μειονότητα στην Τουρκία -πάλαι ποτέ ευημερούσα, σήμερα δυστυχώς φθίνουσα, τόσον από δημογραφική όσο και από οικονομική άποψη- βρίσκεται αντιμέτωπη με συνεχιζόμενες δυσκολίες και προκλήσεις ως αποτέλεσμα του διαφορετικού εθνικού και θρησκευτικού υποβάθρου της.

· Τα περιουσιακά δικαιώματα των Ιδρυμάτων της ελληνικής μειονότητας εξακολουθούν να παραβιάζονται σοβαρά. Ειδικότερα, τα Ιδρύματα της ελληνικής μειονότητας έχουν πληγεί από τις μαζικές δημεύσεις των περιουσιακών στοιχείων τους. Όταν ψηφίσθηκε, ο Νόμος 5737/2008 που αναφέρεται στα Ευαγή Ιδρύματα - τα καλούμενα Βακούφια - χαιρετίστηκε ως βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Εντούτοις, έγινε σύντομα εμφανές ότι αυτός ο νόμος δεν αντιμετωπίζει όλα τα ζητήματα σχετικά με τα μη-μουσουλμανικά Ιδρύματα και την ακίνητη περιουσία τους.
Ομοίως, δεν αντιμετωπίζει το ζήτημα των κατειλημμένων μη-μουσουλμανικών Ιδρυμάτων, τα οπία διαχειρίζονται από την Τουρκική Γενική Διεύθυνση Θρησκευτικών Υποθέσεων, όπως και των περιουσιακών στοιχείων τους. Συνεπώς, υφίσταται επείγουσα ανάγκη για περαιτέρω τροποποιήσεις του Νόμου 5737. Το προσωρινό άρθρο 7 επιβάλλεται να τροποποιηθεί έτσι ώστε να επιτραπεί η άμεση επιστροφή όλων των δημευθεισών περιουσιών στους δικαιούχους και δοθεί αποζημίωση για τις περιουσίες εκείνες που περιήλθαν στην κυριότητα τρίτων.

· Ένας διοικητικός ή δικαστικός μηχανισμός πρέπει να καθιερωθεί έτσι ώστε να επανεξετάσει την αξιολόγηση των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί στη Γενική Διεύθυνση Βακουφίων υπό το προσωρινό άρθρο 7 και να ακυρώσει αυθαίρετες απορρίψεις και απαιτήσεις με τις οποίες καλούνται οι αιτούντες να υποβάλουν περαιτέρω αποδεικτικά στοιχεία. Εδώ, πρέπει να τονισθεί ότι, τον Μάρτιο 2010, μόνον 96 αιτήσεις επιστροφής περιουσιών από ένα σύνολο 1410 έγιναν αρχικώς δεκτές.








· Η εκδοθείσα από τη Γενική Διεύθυνση Βακουφίων (ΓΔΒ) εγκύκλιος, αναφερόμενη στο προσωρινό άρθρο 7, πρέπει άμεσα να καταργηθεί.

· Η κυβέρνηση πρέπει να παρακολουθεί στενά τους γραφειοκρατικούς οργανισμούς, όπως είναι η
ΓΔΒ και τα κτηματολογικά γραφεία έτσι ώστε να διασφαλίσει ότι αυτοί τηρούν τις οδηγίες της πρωθυπουργικής σχετικής εγκυκλίου της 13ης Μαΐου 2010. Το Πρωθυπουργικό Γραφείο πρέπει να εκδώσει μια συμπληρωματική εγκύκλιο που ειδικώς να καλεί τη ΓΔΒ και τα κτηματολογικά γραφεία να μη απαιτούν από τα ιδρύματα να υποβάλουν αποδεικτικά στοιχεία που δεν διαθέτουν ή δεν δύνανται να αποκτήσουν.

· Όλες οι προαναφερθείσες ενέργειες θα επιτρέψουν, μεταξύ άλλων:
- Να τεθεί τέρμα στην κατάτμηση των μειονοτικών Ιδρυμάτων ως αποτέλεσμα του ισχύοντος
βακουφικού συστήματος· η ενοποίηση των διάφορων μειονοτικών Ιδρυμάτων είναι βασική
για την επιβίωση τους και την αποδοτική όπως και οικονομικώς συμφέρουσα λειτουργία τους.

- Να επιστραφούν τα (24) κατειλημμένα ελληνο-ορθόδοξα Ιδρύματα στο νόμιμο ιδιοκτήτη τους,

- Να λυθεί το ζήτημα της ακίνητης περιουσίας που κατελήφθη και μεταβιβάστηκε σε τρίτους. προβλέποντας την παροχή αναλόγων αποζημιώσεων.

- Να αναγνωρισθεί η ισονομία των μειονοτικών Ιδρυμάτων και όλων των άλλων Ιδρυμάτων, τερματίζοντας κατά συνέπεια τις μεροληπτικές πρακτικές εναντίον τους.

- Να επιλυθεί το ζήτημα των μειονοτικών κοιμητηρίων και να αναγνωρισθεί το ιδιοκτησιακό καθεστώς τους από τις μειονοτικές κοινότητες (όπως σαφώς δηλώνεται στο άρθρο 42 της Συνθήκης της Λωζάνης).


· Η Τουρκία πρέπει επίσης να εξασφαλίσει ότι οι Έλληνες πολίτες δύνανται να απολαμβάνουν πλήρως των δικαιωμάτων τους από την κληρονομηθείσα πατρογονική ιδιοκτησία. Η Τουρκία πρέπει να προσαρμοστεί στις σχετικές αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και να εφαρμόσει τη νομοθεσία περί ληξιαρχικών πράξεων.

· Στο εκπαιδευτικό πεδίο, χαιρετίζουμε την έκδοση από το Τουρκικό κράτος μιας πρόσφατης εγκυκλίου που αναθεωρεί το καθεστώς του Υποδιευθυντή στα μειονοτικά σχολεία σε σχέση με αυτό του Διευθυντή που είναι μέλος της μειονότητας. Θα παρακολουθήσουμε την εφαρμογή αυτής της εγκυκλίου.

· Στο ίδιο πεδίο, ζητάμε από την Τουρκία να απαλείψει όλες τις αναφορές των σχολικών διδακτικών βιβλίων, οι οποίες στρέφονται κατά της μειονότητας, δεδομένου ότι αυτές χαλκεύουν την ιστορική πραγματικότητα, ενθαρρύνουν τη μεροληπτική συμπεριφορά κατά των μελών της μειονότητας και υποκινούν ενέργειες μίσους.

· Στην Τουρκία, τα μέλη της ελληνικής μειονότητας δεν διορίζονται στην διοίκηση, στο αστυνομικό σώμα, στο στρατό και στο δικαστικό σώμα. Λαμβάνοντας υπ΄ όψη τη σχετική παράγραφο 19.8 της Απόφασης 1704 (2010) της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης (PACE) του Συμβουλίου της Ευρώπης, ζητούμε όπως η Τουρκική Κυβέρνηση θέσει τέρμα σε αυτή την αδικία και τις διακρίσεις, και μεταξύ άλλων να ορίσει μια ποσόστωση για θέσεις διορισμού των μελών της μειονότητας στις δημόσιες υπηρεσίες.

· Ζητούμε από την Τουρκία να λάβει σοβαρά υπ’ όψη τις συστάσεις διεθνών Διασκέψεων που αναφέρονται στα ανθρώπινα δικαιώματα και να ενεργήσει βάσει αυτών. Για παράδειγμα, το Μάρτιο του 2009, η Επιτροπή για την Εξάλειψη των Φυλετικών Διακρίσεων (Committee on the Elimination of Racial Discrimination) , αν και χαιρετίζει την εκτενή νομοθετική μεταρρύθμιση εκ μέρους της Τουρκίας, παρατήρησε ότι πολλά θέματα υπολείπονται του επιθυμητού επιπέδου για την προστασία και την προώθηση των ανθρώπινων δικαιωμάτων.

· Η Τουρκία δεν πρέπει να φεισθεί καμιάς προσπάθειας στον προσδιορισμό εκείνων των ανεπαρκειών και την ανάλογη αναθεώρηση τόσο της σχετικής νομοθεσίας όσο και της εφαρμογής της, με σκοπό την εξάλειψη των φυλετικών διακρίσεων σε όλα τα πεδία και την ευαισθητοποίηση για τα ανθρώπινα δικαιώματα εν γένει.








· Πρέπει να σημειωθεί ότι η Τουρκία είναι συμβαλλόμενο μέρος στα Σύμφωνα International Covenant on Civil and Political Rights (ICCPR) του ΟΗΕ, Covenant on Economic, Social & Cultural Rights (ICESCR) του ΟΗΕ και στη Συνθήκη International Convention on the Elimination of all Forms of Racial Discrimination (ICERD). Εντούτοις, οι επιφυλάξεις και οι δηλώσεις της Τουρκίας - σχετικά με τα δικαιώματα των μειονοτήτων, το δικαίωμα στην εκπαίδευση, την δυνατότητα εφαρμογής στην χώρα κ.λπ. - στην επικύρωση αυτών των Συμφώνων και της Συνθήκης, αποτελούν αιτίες για ανησυχία.

· Γενικότερα, η Τουρκία πρέπει να αναλάβει όλες τις απαιτούμενες πρωτοβουλίες και να λάβει συγκεκριμένα μέτρα ώστε να διευκολύνει την επιστροφή των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης που έχουν εξαναγκαστεί να εγκαταλείψουν τη χώρα μετά από συστηματικές διώξεις και παραβιάσεις των ανθρώπινων δικαιωμάτων τους.


Η κατάσταση των μη-μουσουλμανικών κοινοτήτων στην Τουρκία και οι προκλήσεις που αυτές αντιμετωπίζουν:

· H διατύπωση της Επιτροπής της ΕΕ, όπως περιλαμβάνεται στην Έκθεση Προόδου του 2009 (Progress Report) σχετικά με την Τουρκία, αναφέρει: «Non-Muslim communities (in Turkey) - as organized structures of religious groups – still face problems due to lack of of legal personality». Στο ίδιο θέμα, δηλ. στο ζήτημα νομικού προσώπου, και επιπλέον, η πιο πρόσφατη Κοινή Θέση της ΕΕ, μετά από τη 48η Συνεδρίαση του Συμβουλίου Σύνδεσης ΕΕ-Τουρκίας (που πραγματοποιήθηκε το Μάιο 2010 στις Βρυξελλών) ήταν επίσης σαφής: «Turkey needs to ensure that they (i.e. non-Muslim communities) can acquire legal personality, exercise their property rights and train their clergy… The EU calls on the Turkish authorities to make more strenuous efforts to prevent discrimination, intolerance and religiously motivated acts of violence. In light of the above, the EU invites Turkey to take also into account the opinion of the Venice Commission of the Council of Europe delivered on March 15, 2010”.

· Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με ψήφισμα του στις 10 Φεβρουαρίου 2010, υπογραμμίζει “freedom of religion as a universal fundamental value and calls on Turkey to safeguard it for all;”. Στο ίδιο ψήφισμα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο “underlines in particular the need for all religious communities to be granted legal personality”.

· Το θέμα νομικού προσώπου των μη-μουσουλμανικών κοινοτήτων στην Τουρκία καλύπτεται εκτενώς σύμφωνα με τη γνώμη της Επιτροπής Venice Commission of the Council of Europe. Στα συμπεράσματά της, η Επιτροπή αναφέρεται στο άρθρο 9, από κοινού με το άρθρο 11, της Ευρωπαϊκής Συνθήκης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, όπως επιτραπεί η δυνατότητα στις θρησκευτικές κοινότητες να αποκτήσουν νομικό πρόσωπο. Η άποψη σαφώς δηλώνει ότι «the Venice Commission can see no justification … for not granting such rights to the non-Muslim religious communities” and “encourages the Turkish authorities to….introduce legislation making it possible for all non-Muslim religious communities as such to acquire legal personality”.

· Μια άλλη πιό πρόσφατη βασικής σημασίας εξέλιξη είναι η ετυμηγορία που εκδόθηκε στις 15 Ιουνίου 2010 από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ECtHR), για την υπόθεση του Ορφανοτροφείου της Πριγκήπου. Το Δικαστήριο έχει αποφανθεί υπέρ της επιστροφής του Ορφανοτροφείου στο Οικουμενικό Πατριαρχείο ως νόμιμο ιδιοκτήτη του. Αυτή είναι μια σημαντικότατη απόφαση του ECtHR που δημιουργεί σαφές προηγούμενο.

· Κατά τη διάρκεια των τελευταίων τριών ετών, έχει αναφερθεί αριθμός επιθέσεων (δυσφημιστικές ενέργειες και βανδαλισμοί) εναντίον χώρων λατρείας στην Τουρκία. Περιστατικά βεβήλωσης έχουν επίσης συμβεί εναντίον μη-μουσουλμανικών Ιδρυμάτων ή κοινοτικών κοιμητηρίων.

· Τέλος, η επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής Χάλκης εκκρεμεί. Η εν λόγω Σχολή, η οποία παραμένει κλειστή από το 1971, αποτελεί ένα σημαντικό κεφάλαιο της θρησκευτικής ιστορίας και παράδοσης του Οικουμενικού Πατριαρχείου, καθώς και μια εκκλησιαστική Σχολή. Παρά τις διαβεβαιώσεις ως προς την επαναλειτουργία της, οι Tουρκικές Αρχές πρέπει να προχωρήσουν σε μια τέτοια κίνηση.







Καταληκτική δήλωση:

Αυτή ήταν μια ενδεικτική επισκόπηση μερικών εκ των προκλήσεων που η ελληνική μειονότητα και το Οικουμενικό Πατριαρχείο εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν στην Τουρκία. Κατ’ ουδένα τρόπο υπήρξε εξονυχιστική. Αυτό θα απαιτούσε μια λεπτομερή ανάλυση του ιστορικού και θρησκευτικού υποβάθρου των εν λόγω θεμάτων.

Ως καταληκτική παρατήρηση, θα επιθυμούσα να υπογραμμίσω ότι ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και εκείνων της μειονότητας, όπως και των θρησκευτικών ελευθεριών είναι ευθύνη κάθε κράτους. Δεν είναι θέμα το οποίο αντιμετωπίζεται μόνο με εγκυκλίους και δηλώσεις καλών προθέσεων. Απαιτείται αποφασιστική θέληση, εποικοδομητικός διάλογος και συνέχιση της προσπάθειας. Ο σεβασμός αυτών των δικαιωμάτων είναι πρωτίστως επωφελής για την Τουρκία καθώς θα ενισχύσει τις κοινωνικές, εθνικές και θρησκευτικές δομές, και θα διασφαλίσει τον πλουραλισμό και την διαφορετικότητα στη χώρα.

Εν τέλει, κάθε εξέλιξη κρίνεται εκ του πραγματικού και μετρήσιμου αποτελέσματος που επιφέρει.

Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας._