Ένας χρόνος μνημόνιο. Στον Maximum FM με το Δ.Κολιό και το Φάνη Μαλκίδη
Μία ενδιαφέρουσα εκπομπή ένα χρόνο μετά την υπογραφή της Δανειακής Σύμβασης και των Μνημονίων,
Ο Δημήτρης Κολιός συζητά με το Φάνη Μαλκίδη για τις τρεις διεθνείς συμβάσεις που σχετίζονται με το δανεισμό της χώρας και όλες τις παραμέτρους που συνδέονται με αυτές.
Για τον τρόπο με τον οποίο έφτασε η Ελλάδα στο δανεισμό και στο μνημόνιο. Πώς δημιουργήθηκε η ελληνική κρίση, τι κρύβουν οι όροι του μνημονίου και με το τεράστιο πρόβλημα που δημιουργείται με τη σύναψη δανειακής σύμβασης και το κομμάτι του απεχθούς χρέους και τον τρόπο που υποθηκεύτηκε η Ελλάδα. Τα αδιέξοδα που αντιμετωπίζει η Ελλάδα αυτή την χρονική συγκυρία και το ευρύτερο σκηνικό γύρω από την ελληνική κρίση.
Η πολιτική λιτότητας και η ύφεση που πιέζει περισσότερο την κοινωνία, οι αντιθέσεις που συγκεντρώνονται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα με εκρηκτικό τρόπο, με την κατεδάφιση των κοινωνικών κατακτήσεων των εργαζομένων και την επερχόμενη τεράστια αύξηση της ανεργίας.
Η συζήτηση αποτελεί μία αποκαλυπτικότατη και διαφωτιστικότατη ανάλυση, αφού γίνεται κατάρριψη πολλών μύθων γύρω από την κρίση χρέους, με αδιάψευστα στοιχεία και ξεκάθαρο τρόπο και αναδεικνύεται η πραγματική πορεία της οικονομίας και της Ελλάδας.
Μπορείτε να ακούσετε την εκπομπή στο http://www.radiomax.gr/maxsite//modules/mod_jlplayer/standalone.php
Παρασκευή 6 Μαΐου 2011
Τετάρτη 4 Μαΐου 2011
Η γενοκτονία των Ελλήνων σήμερα.
«Νομικές, Διπλωματικές και Πολιτικές διαστάσεις της Γενοκτονίας των Ελλήνων»
Μέρος της εισήγησης στο 2ο Συμπόσιο με θέμα "Η ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΑΠΟ ΤΗ ΣΙΩΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΡΝΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ" που οργάνωσε ο Σύλλογος Μικρασιατών Πτολεμαίδας
Η Τουρκία εδώ και χρόνια αρνείται το έγκλημα της γενοκτονίας ενάντια στους Έλληνες , ενώ πολλές χώρες έχουν υιοθετήσει νόμους, με τους οποίους έχουν καταδικαστεί άτομα που αρνούνται τη Γενοκτονία.
Οι τουρκικές αρχές υποστηρίζουν ότι οι θάνατοι ήταν αποτέλεσμα εμφυλίου πολέμου, ασθενειών και λιμού, και ότι θύματα υπήρξαν και από τις δυο πλευρές.
Υποστηρίζεται από την Τουρκία ότι :
-Ότι απειλούνταν η «εθνική ασφάλεια» της οθωμανικής αυτοκρατορίας.
-Ότι υπήρξε προδοσία από τους Έλληνες
-Αμφισβητείται ο αριθμός των Ελλήνων που ζούσαν στο οθωμανικό κράτος
-Ότι η Ανατολία δεν ήταν πατρίδα των Ελλήνων
Επίσης προπαγανδίζεται ότι:
Δεν ήταν προσχεδιασμένο το έγκλημα, αλλά οι δολοφονίες έγιναν από άτακτα σώματα, δεν υπήρξαν διαταγές των Νεότουρκων και πως δεν είναι 1.000.000 τα θύματα αλλά 300.000 και οι Τούρκοι έχασαν το ίδιο διάστημα 3.000.000.
Η Γενοκτονία όμως υλοποιήθηκε και κάθε άρνησή της δεν μπορεί να μας οδηγήσει στο μέλλον.
Η Gulan Avci, μέλος του Σουηδικού κοινοβουλίου, η οποία ψήφισε την αναγνώριση της γενοκτονίας το Μάρτιο του 2010, αναφέρει σχετικά τα εξής:
«…κάθε φορά που ακόμα μία χώρα αναγνωρίζει τη γενοκτονία η αλήθεια πλησιάζει λίγο πιο κοντά στην Τουρκία. Δεν είναι πλέον δυνατόν να ξεφεύγει ή να παραμένει σιωπηλή για το παρελθόν. Ήρθε η ώρα η Τουρκία να αναγνωρίσει τη Γενοκτονία….Το τελευταίο στάδιο της Γενοκτονίας είναι η άρνησή της και δυστυχώς σήμερα η Τουρκία βρίσκεται σε αυτό ακριβώς το στάδιο. Ήρθε η ώρα να συμφιλιωθεί η Τουρκία με την Κεμαλική της κληρονομιά…
αυτό που συνέβη ήταν Γενοκτονία. Οι επιφανέστεροι επιστήμονες και ιστορικοί του κόσμου έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι επρόκειτο για γενοκτονία….Η άσκηση πίεσης στο τουρκικό κράτος προκειμένου αυτό να αποδεχθεί μία ξεκάθαρη συζήτηση σχετικά με τη Γενοκτονία και να επιτρέψει την πρόσβαση του έξω κόσμου στα αρχεία ελπίζουμε ότι θα οδηγήσει στην αναγνώριση της Γενοκτονίας…. Η αναγνώριση της γενοκτονίας δεν αποτελεί πλήγμα για την Τουρκία. Αντιθέτως, η μη αναγνώρισή της αποτελεί πλήγμα για τη δικαιοσύνη. Και είμαι αρκετά πεπεισμένη ότι η δικαιοσύνη μόνο καλό μπορεί να κάνει. Η δικαιοσύνη πρέπει να εφαρμοστεί στην Τουρκία….
•Όσο η Τουρκία προσπαθεί να κουκουλώσει το θέμα δεν θα υπάρξει ποτέ συμφιλίωση. Αν η μνήμη των θυμάτων δεν αποκατασταθεί οι άνθρωποι δεν θα μπορέσουν να επουλώσουν τις πληγές τους και να συνεχίσουν. Για αυτό είναι σημαντικό όλες οι δυνάμεις, οι οποίες πιστεύουν σε ανθρώπινες αξίες, να συνεχίσουν να αγωνίζονται και να ασκούν πίεση στην Τουρκία προκειμένου να αρχίσει να λέει την αλήθεια και να παραδεχθεί τη Γενοκτονία…."
Η προσπάθεια για αναγνώριση συνεχίζεται και ο αγώνας θα είναι νικηφόρος, παρά τα εμπόδια, την προπαγάνδα και το ψεύδος.
Πλούσιες οι εκδηλώσεις που έχει προγραμματίσει ο Δήμος Αλεξανδρούπολης για τα ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 2011. Από την Τετάρτη 4 Μαϊου έως την Παρασκευή 20 Μαϊου, η Αλεξανδρούπολη γιορτάζει με ποκίλες εκδηλώσεις...
Τετάρτη 4 Μαϊου 2011
Οι νέοι της πόλης μας σε μια ανοιχτή συζήτηση με θέμα : «Ο ρόλος και η σημασία της ελευθερίας και της δημοκρατίας για τους νέους σήμερα».
Συνομιλητές: Γεωργία Νικολάου, Αντιπεριφερειάρχης Περιφερειακής Ενότητας ΈβρουΚωνσταντίνος Ρέμελης, Πρύτανης Δ.Π.ΘΕυάγγελος Λαμπάκης, Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης Ώρα έναρξης:11.00 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
Παρασκευή 6 Μαϊου 2011"Παιδιά κάτω από τον ίδιο ουρανό: Διαφορετικοί κόσμοι – Ίδια δικαιώματα".
Οργάνωση και επιμέλεια: Ομάδα Αγωγής Υγείας 5ου Γυμνασίου Αλεξανδρούπολης σε συνεργασία με τις ομάδες Α.Υ. του 1ου Γυμνασίου Αλεξανδρούπολης, του 3ου ΓΕΛ Αλεξανδρούπολης, τη χορωδία του 6ου Δημοτικού Σχολείου Αλεξανδρούπολης, το Πρότυπο Παιδικό Κέντρο Δ.Λεγγέτση και το ΕΕΕΕΚ –ΤΕΕ Ειδικής Αγωγής Αλεξανδρούπολης.
Ώρα έναρξης:19.00 - Δημοτικό Θέατρο ΑλεξανδρούποληςΣάββατο 7 Μαϊου 20111. "Η μάνα εν το στήριγμαν τη χαράς το κλαδίν". Ο μαστός σύμβολο θηλυκότητας και μητρότητας.
Ομιλήτρια: Ιωάννα Κουγιουμτζή Ιατρός - Γενικός Χειρούργος, Διδάκτωρ Δ.Π.Θ
Οργάνωση και επιμέλεια: Σύνδεσμος φιλολόγων νομού Έβρου με συμμετοχή της παιδικής Χορωδίας και την Χορωδία Ενηλίκων του Καλλιτεχνικού Ομίλου Αλεξανδρούπολης.
Ώρα έναρξης: 20.00 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
2. "Πανέβρια συνάντηση σκακιστώνΣτην πλατεία του Φάρου Αλεξανδρούπολης ο Μ.Γ.Σ ΕΘΝΙΚΟΣσας προσκαλεί να γιορτάσετε μαζί του, την άνοδό του στη Β’ Εθνική."Το πρόγραμμα περιλαμβάνει: ΣΙΜΟΥΛΤΑΝΕ και ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΣΚΑΚΙ
Ώρα έναρξης: 18.00 – 22.00 - Πλατεία Φάρου
Κυριακή 8 Μαϊου 2011"Αφιέρωμα στο Νίκο Γκάτσο"Δημοτική Χορωδία υπό την διεύθυνση του κ.Θόδωρου ΠαπαδόπουλουΣολίστ: Στέλιος Βραχιόλογλου και Νίκος ΚατσαρόςΏρα έναρξης : 20.30 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
Δευτέρα 9 Μαϊου 20111. "Αφιέρωμα στον Ποιητή της Θάλασσας Νίκο Καββαδία"Την εκδήλωση θα τιμήσει ο συγγραφέας Μήτσος Κασόλας Οργάνωση και επιμέλεια: 2ο Γυμνάσιο Αλεξανδρούπολης Βιβλιοπωλείο Ελευθερουδάκης ΑλεξανδρούποληςΏρα έναρξης: 12.00 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
2. Μούσικοθεατρική παράσταση: "Το πικροπαράμυθο: Στη χώρα του εδώ και τώρα"Σκηνοθεσία : Μαγδαληνή ΚασβίκηΜουσική επένδυση: Ιωάννα ΝιεζγκόνταΟργάνωση και επιμέλεια: 2ο Γυμνάσιο Αλεξανδρούπολης
Ώρα έναρξης : 20.30 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
Τρίτη10 Μαϊου 2011 Μέρες σιδηροδρόμου – Αλεξανδρούπολη 2011- 19.30: Εγκαίνια έκθεσης βιβλίου, φωτογραφίας, έργων τέχνης και σιδηροδρομικών αντικειμένωνΔιάρκεια έκθεσης: 10/5/2011 - 15/ 5/2011Ώρες Λειτουργίας της Έκθεσης: 10.00 – 13.00 και 19.00- 21.00 στον χώρο του φουαγιέ του Δημοτικού Θεάτρου
- 20:00: Ιστορικές διαδρομές με τον ελληνικό σιδηρόδρομο – προβολή ντοκυμαντέρ (αίθουσα Δημοτικού θεάτρου)"Σιδηρόδρομος, σταυροδρόμι τεχνολογίας και πολιτισμού" (Σύλλογος Φίλων Σιδηροδρόμου)Επιμέλεια, οργάνωση και συντονισμός: Φωτεινή Τοζακίδου, υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων καιΚαλλιτεχνικών Αγώνων Β/μιας εκπαίδευσης Νομού Έβρου. Ώρες προβολής: 20.00
- Oι τροβαδούροι τραγουδούν κάνοντας βόλτα στο κέντρο της ΑλεξανδρούποληςΤετάρτη 11 Μαϊου 2011
Α. ΜΕΡΟΣ: Προβολή ντοκυμαντέρ
1."Οι ράγες της Ιστορίας".(Στον υπαίθριο χώρο του Γαλλικού σταθμού, ώρα έναρξης 20.30 )Παραγωγή: 3ο γυμνάσιο Αλεξανδρούπολης (Γυμνάσιο Δόμνα Βισβύζη) που έχει διακριθεί με το 1ο βραβείο στο μαθητικό φεστιβάλ ντοκυμαντέρ Χαλκιδικής 2010)2. "Το τραμ" (Σύλλογος Φίλων Σιδηροδρόμου)
Β. ΜΕΡΟΣ: Μουσική εκδήλωση
1.Μουσικά ταξίδια με το 5ο γυμνάσιο Αλεξανδρούπολης.2.Τα τρένα που φύγαν… (Μουσική εκδήλωση με τραγούδια εμπνευσμένα από τον σιδηρόδρομο – μουσική επιμέλεια Στέλιος Βραχιόλογλου).Επιμέλεια, οργάνωση και συντονισμός: Φωτεινή Τοζακίδου, υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων και Καλλιτεχνικών Αγώνων Β/μιας εκπαίδευσης Νομού Έβρου.
Τετάρτη 11 Μαίου
- "Θράκη: από το περιθώριο στο προσκήνιο της μνήμης και της ταυτότητας".
Ομιλητής: Μαλκίδης Θεοφάνης. Η εκδήλωση θα πλαισιωθεί από την χορωδία του Φιλεκπαιδευτικού Ομίλου Αλεξανδρούπολης και θα διανεμηθεί δωρεάν το βιβλίο του Θ. Μαλκίδη για τη ΘΡΑΚΗ, έκδοση του Φιλεκπαιδευτικού Ομίλου Αλεξανδρούπολης.Ώρα έναρξης: 20.00 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης.
- Το 2ο Πανελλήνιο Πρόγραμμα «Αναδάσωση και Αθλητισμός» της Εθνικής Ολυμπιακής Ακαδημίας της Ελλάδος ξεκινά από την Αλεξανδρούπολη στις 11/05/2011.Σημείο συνάντησης: Στάδιο Φώτης Κοσμάς
Ώρα έναρξης: 09.00Συνδιοργάνωση: Δήμος Αλεξανδρούπολης - ΜΓΣ Εθνικού.*Η δεντροφύτευση και οι αθλητικοί αγώνες θα πραγματοποιηθούν με την συμμετοχή μαθητών, αθλητών και Ελλήνων Ολυμπιονικών .
- Oι τροβαδούροι τραγουδούν κάνοντας βόλτα στην περιοχή της Αγίας Κυριακής.
Πέμπτη 12 Μαϊου 2011"Λογοτεχνικό Ανθολόγιο"Ώρα έναρξης: 20.00 - Εθνολογικό Μουσείο Θράκης
Προβολή ντοκυμαντέρ1. Αλεξανδρούπολη, φως στην ιστορίαΠαραγωγή : Εθνολογικό Μουσείο Θράκης2. Οδοντωτός, το τραινάκι του βουραϊκούΠαραγωγή: Σύλλογος Φίλων ΣιδηροδρόμουΕπιμέλεια, οργάνωση και συντονισμός: Φωτεινή Τοζακίδου, υπεύθυνη Πολιτιστικών Θεμάτων και Καλλιτεχνικών Αγώνων Β/μιας εκπαίδευσης Νομού Έβρου.- "Πενήντα χρόνια ο άνθρωπος στο διάστημα" - Αφιερωμένο στον Ιούρι ΓκαγκάρινΟργάνωση και επιμέλεια: Σύνδεσμος "ρώσσικο σπίτι" και σύνδεσμος παλλινοστούντων επιχειρηματιών σε συνεργασία με το προξενείο της Θεσσαλονίκης.
Την εκδήλωση θα τιμήσει ο Πρόξενος της Ρωσσίας στη Θεσσαλονίκη.Ώρα έναρξης: 12.00 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
Παρασκευή13 Μαϊου 2011
Τιμητική βραδιά για τρεις λόγιους Εβρίτες:Φοίβος Μάλαμας – ΛογοτέχνηςΠασχάλης Χριστοδούλου - Δοκιμιογράφος, ΠοιητήςΣτέλιος Ντουρανίδης - Λαϊκός ποιητήςΟργάνωση και επιμέλεια: ΕΠΟΦΕ ( Ένωση Πολιτιστικών Φορέων Έβρου)Ώρα έναρξης: 21.00 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
-Oι τροβαδούροι τραγουδούν κάνοντας βόλτα στο κέντρο της Αλεξανδρούπολης
Σάββατο 14 Μαϊου 2011
Δημήτρης Β. Νανόπουλος, Ακαδημαϊκός, Διακεκριμένος ΚαθηγητήςΦυσικής Υψηλών Ενεργειών, Texas A & M UniversityΤίτλος Ομιλίας: «Πολυσύμπαν (Multiverse) & LHC (Large Hadron Collider)Ώρα έναρξης: 20.30 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
- Τουρνουά Μπάσκετ ΠαίδωνΣυμμετέχουν: Αλέξανδρος Αλεξανδρούπολης, Εθνικός Αλεξανδρούπολης, Ολυμπιάδα Αλεξανδρούπολης, ΑΡΗΣ, ΠΑΟΚ, Καβάλα, ΜαντουλίδηςΤο τουρνουά θα διεξαχθεί στον χώρο του Κλειστού Γυμναστηρίου Αλεξανδρούπολης 14/05/2011 και ώρα 17.00 - 15/05/2011 και ώρα 10.00
Κυριακή 15 Μαϊου 2011- Παραδοσιακοί Χοροί και Βιοποικιλότητα στο Πάρκο ΑνεξαρτησίαςΤα παιδικά τμήματα διαφόρων πολιτιστικών συλλόγων παρουσιάζουν Παραδοσιακούς Χορούς. Με το τέλος της παρουσίασης θα μοιραστούν δωρεάν παραδοσιακά φυτά και σπόροι σε ενδιαφερόμενους, από την ΕΠΟΦΕ και τα συνεργαζόμενα Δημοτικά Σχολεία.Ώρα έναρξης: 11.00 - Πάρκο Ανεξαρτησίας
"ΔΡΟΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ"Παιδιά και ενήλικες θα τρέξουμε κατα μήκος της παραλιακής ζώνης δίνοντας το παράδειγμα για άσκηση και υγεία. Ώρα έναρξης:11.00 - Φάρος Αλεξανδρούπολης
- Ορχήστρα Δωματίου Θράκης - Συναυλία Κλασσικής Μουσικής»Διεύθυνση ορχήστρας: Κώστας Βενετικίδης
Ώρα έναρξης 20.30 - Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης
16 – 20 Μαΐού 2011"Αθλητική Εβδομάδα για παιδιά Δημοτικών Σχολείων" (Ε’& ΣΤ’ Τάξεων)Καλαθοσφαίριση,Πετοσφαίριση (3x3),Χειροσφαίριση,Ποδόσφαιρο (5x5) και στίβος.Οργάνωση και επιμέλεια: Γραφείο φυσικής αγωγής και η Διεύθυνση Α΄/θμιας Εκπ/σης Ν.ΈβρουΏρες έναρξης: 9.00 – 13.30 - Δημοτικό Στάδιο «Φώτης Κοσμάς» και πρώην Κέντρο Νεότητας
Μνημόνιο
Ένας χρόνος μνημόνιο
Την Πέμπτη στις 9 το πρωί στον Maximum FM
Μία ενδιαφέρουσα εκπομπή ένα χρόνο μετά την υπογραφή της Δανειακής Σύμβασης και των Μνημονίων, θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη στις 9 το πρωί στον Maximum FM.
Ο Δημήτρης Κολιός συζητά με το Φάνη Μαλκίδη για τις τρεις διεθνείς συμβάσεις που σχετίζονται με το δανεισμό της χώρας και όλες τις παραμέτρους που συνδέονται με αυτές.Για τον τρόπο με τον οποίο έφτασε η Ελλάδα στο δανεισμό και στο μνημόνιο. Πώς δημιουργήθηκε η ελληνική κρίση, τι κρύβουν οι όροι του μνημονίου και με το τεράστιο πρόβλημα που δημιουργείται με τη σύναψη δανειακής σύμβασης και το κομμάτι του απεχθούς χρέους και τον τρόπο που υποθηκεύτηκε η Ελλάδα. Τα αδιέξοδα που αντιμετωπίζει η Ελλάδα αυτή την χρονική συγκυρία και το ευρύτερο σκηνικό γύρω από την ελληνική κρίση.Η πολιτική λιτότητας και η ύφεση που πιέζει περισσότερο την κοινωνία, οι αντιθέσεις που συγκεντρώνονται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα με εκρηκτικό τρόπο, με την κατεδάφιση των κοινωνικών κατακτήσεων των εργαζομένων και την επερχόμενη τεράστια αύξηση της ανεργίας.Η συζήτηση αποτελεί μία αποκαλυπτικότατη και διαφωτιστικότατη ανάλυση, αφού γίνεται κατάρριψη πολλών μύθων γύρω από την κρίση χρέους, με αδιάψευστα στοιχεία και ξεκάθαρο τρόπο και αναδεικνύεται η πραγματική πορεία της οικονομίας και της Ελλάδας.
Την εκπομπή μπορείτε να την ακούσετε από το www.radiomax.gr
Genocide
Dr. Donef: there are not many scholars who focus on the Assyrian Genocide
In the next instalment of Seyfo Center’s series of interviews with scholars of the Assyrian Genocide, Joseph Haweil spoke with Sydney’s Racho Donef. Dr. Donef was born in Istanbul and migrated to Australia in the 1980s. He first studied languages and sociology and after completing a Masters degree in sociology, studied for a Diploma in Social Sciences at the University of Stockholm.
Upon returning to Australia, he embarked upon a doctoral thesis focussing on Greeks, Assyrians, Armenians and Kurds, conducting research both in Australia and Sweden for the thesis. As part of his research Dr. Donef also interviewed survivors of the Armenian Genocide. Dr. Donef was awarded a PhD by Macquarie University in 1999 after completing his doctoral thesis entitled Identities in the Multicultural State: Four Immigrant Populations from Turkey in Australia and Sweden: Greeks, Armenians, Assyrians and Kurds.
Dr. Donef has worked both in the Federal and New South Wales State Public Services for many years. He has also been tutoring in subjects related to Middle Eastern religions, politics and the Turkish language at the Workers’ Education Association in Sydney.
When did you initially learn of the Assyrian Genocide and what sparked your interest in writing about it? I was giving an interview to the Assyrian program in a local radio station in the Sydney suburb of Fairfield, in the late nineties. I was talking about my thesis. For the first time during the program I learned about the Assyrian genocide and a caller told me about Dr. Gabriele Yonan’s book Forgotten Genocide. The book was just translated to Turkish. I tried to look for the book the next day and an Assyrian friend from Sweden found it and sent it to me. This was my first source on the Assyrian genocide. Do you consider the genocides of the Assyrians, Armenians and Greeks to be one genocide? If yes, how best can these three communities work together towards recognition? Yes I do. I think there are some tendencies in some sections of the Armenian and Greek community to concentrate only on the calamities their communities were subjected to. However, this is not helpful. The Young Turks wanted to eliminate what they regarded as foreign elements off their utopia. Though, primarily it was the Christian elements which were singled out for destruction. We should not forget that the small community of Yezidis, who it must be added, helped both Armenians and Assyrians to escape the holocaust, were also a target. Given that there was a concerted effort on the part of the Ittihat ve Terraki (Union and Progress) party to exterminate Christians and Yezidis, there should be a concerted, collaborative effort to raise awareness of the Genocide but also to pressure the Turkish government to acce pt responsibility for the crime that the Young Turks perpetrated. I think various research centres and organisations should unite under one banner on this issue. A research centre or a lobby group can be set up with membership from all the ethnic groups affected. I guess what I am advocating is an international co-ordinating entity. Have you experienced Turkish denialism during your academic career? If so, how? Well, a few years ago I was invited to London by the Firodel Institute to launch a book I had translated, Ahmet Refik, Two Commitees, Two Massacres, and give a lecture on the issue of genocide. The meeting was hijacked by a group of denialists, including staff from the Turkish consulate. As they were organised and had statements and quotations prepared before hand, it was difficult to have a meaningful discourse on the issue. They came to sabotage the meeting. In their mind they were successful. All that they succeed was to strengthen my resolve. Do you feel that knowledge of the experiences of Assyrians during the genocide is lacking amongst genocide scholars? How can Assyrians raise awareness amongst this particular group? I don’t have sufficient experience and knowledge of those academic circles to respond to that. I assume that there is not enough knowledge about the Assyrian experiences during the Genocide. The more Assyrian Genocide scholars attend conferences the more awareness will spread. The trouble is there are not many scholars who focus on the Assyrian Genocide. Some Assyrians have questioned the importance of erecting monuments and other memorials to the genocide as opposed to other means of advocacy. How do you respond to the sentiments of individuals holding these opinions? I am of two minds on this issue. Societies erect monuments to remind themselves of the past. We need these physical markers. Unfortunately, as we have seen in Fairfield, with the monument erected there, it is also easy to vandalise such markers. I don’t think erecting monuments will necessary prevent other means of advocacy. In any case, erecting monuments is not necessarily an activity which will consume all the energy Assyrians can master to remind the world of the genocide. I do think however that research into the Assyrian genocide, support for publication on the issue, organisation of conferences and lobbying politicians for the recognition of the Genocide is more important. Should greater awareness of the genocide outside the Assyrian, Armenian and Greek communities be more a priority than official recognition of the genocide by Turkey? The priority should be the official recognition of the Genocide by Turkey. This is a clear objective the success of which can be measured. Awareness of the genocide should be an ever continuing exercise but one which has no standards by which we can evaluate to inform ourselves of its accomplishment.
By Joseph Haweil
Πόντος
ΕΥΞΕΙΝΟΣ ΛΕΣΧΗ ΠΟΝΤΙΩΝ ΚΑΙ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΩΝ Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ
ΥΠΟΔΟΧΗ ΙΕΡΑΣ ΚΑΙ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΗΣ ΕΙΚΟΝΑΣ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΠΕΡΙΣΤΕΡΕΩΤΑ
ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
Σε συνεργασία με την Ιερά μητρόπολη Τρίκκης και Σταγών, το Σωματείο " Άγιος Γεώργιος Περιστερεώτα" και την Εύξεινο Λέσχη Ποντίων και Μικρασιατών ν.Τρικάλων η Ιερά και θαυματουργή εικόνα του Αγίου Γεωργίου καθώς και τα Ιερά λείψανα που φυλάσσονταν στην ομώνυμη Μονή στο Πυργί της Γαλλίαινας του Πόντου και οι πρόσφυγες έφεραν στην Ελλάδα, θα βρίσκονται από την Πέμπτη 5 Μαΐου έως και την Κυριακή 8 Μαΐου στην πόλη των Τρικάλων και θα τεθούν σε δημόσιο λαϊκό προσκύνημα στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου.
Σας προσκαλούμε να τιμήσετε με την παρουσία σας την υποδοχή της εικόνας και των Ιερών κειμηλίων θα γίνει την Πέμπτη 5 Μαΐου και ώρα 19.00 στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου συνοδεία αγήματος και της Φιλαρμονικής του Δήμου Τρικκαίων. Η πομπή της υποδοχής θα ξεκινήσει από την κεντρική πλατεία Τρικάλων στις 18:45.
Για Το ΔΣ
Ο Πρόεδρος Η Γραμματέας
Αποστολίδης Κοσμάς Παπαδοπούλου Νόπη
ΕΥΞΕΙΝΟΣ ΛΕΣΧΗ ΠΟΝΤΙΩΝ& ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΩΝ Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ
ΚΑΛΑΜΠΑΚΑΣ 28 42100 ΤΡΙΚΑΛΑ
Τηλ & fax : 2431074588
e-mail: pontiakostrikalon@yahoo.gr
Τηλ Επικοινωνίας: 6978670067 και 6979085740,
Σμύρνη
Ένα σπάνιο video ιστορικό ντοκουμέντο από την καταστροφή της Σμύρνης το 1922 το οποίο τραβήχτηκε από τον George Magarian είδε το φως της δημοσιότητας από τον εγγονό του Robert Davidian, ο οποίος το ανακάλυψε στο σπίτι της γιαγιάς του στη Νέα Υόρκη των ΗΠΑ, όπου βρισκόταν ξεχασμένο για πολλές δεκαετίες. Στο σπάνιο αυτό βίντεο ντοκουμέντο έχουμε την ευκαιρία να δούμε εικόνες από την ευτυχισμένη Σμύρνη πριν την καταστροφή, εικόνες από την καμμένη γη που άφησε πίσω της η θηριωδία των Τούρκων, αλλά και πολλές εικόνες από τη φυγή των κυνηγημένων, τους καταυλισμούς και την προσπάθεια επιβίωσής τους στις νέες πατρίδες. Προς το τέλος μάλιστα του 10λεπτου βίντεο διακρίνονται τα πρώτα σπίτια που χτίζουν οι πρόσφυγες στην Αθήνα πιθανόν στην περιοχή του Νέου Κόσμου.
Ο Robert Davidian σκηνοθέτης, κάμεραμαν και παραγωγός εκπομπών κατάφερε να μετατρέψει σε ψηφιακό και να το διασώσει πριν καταστραφεί το video ντοκουμέντο, το οποίο είχε τραβήξει ο παππούς του σε φιλμ 35 χιλιοστών. Στη συνέχεια το ανέβασε στο διαδίκτυο σε ελεύθερη χρήση θέλοντας να μοιραστεί με όλους εμάς τις ιστορικές αυτές στιγμές της καταστροφής της Σμύρνης από τους Τούρκους που κατέγραψε ο George Magarian.
Ο George Magarian γεννήθηκε το 1895 και σπούδασε στο Αμερικανικό Κολλέγιο στο Ικόνιο της Μικράς Ασίας και αργότερα διετέλεσε Διευθυντής στη Χριστιανική Οργάνωση YMCA Ικονίου. Το βίντεο βασίζεται σε πλάνα που τράβηξε πριν αλλά και αμέσως μετά την καταστροφή της Σμύρνης το 1922, ενώ περιέχονται πολλά πλάνα από τους καταυλισμούς των προσφύγων και την πολύτιμη βοήθεια των Χριστιανικών Οργανώσεων YMCA & YWCA (ΧΑΝ & ΧΕΝ) που τους παρείχαν για να ορθοποδήσουν.
Το βίντεο ξεκινά με σκηνές από την ευτυχισμένη περίοδο της Σμύρνης πριν την καταστροφή, στην προκυμαία (όπου διακρίνεται και το περίφημο ιππήλατο τραμ της Σμύρνης εν κινήσει), τη Γαλλική Συνοικία και την αγορά της Σμύρνης. Στη συνέχεια υπάρχουν πλάνα από την καμμένη πόλη που άφησε πίσω της η θηριωδία των Τούρκων όπου διακρίνονται να βγαίνουν καπνοί από τα αποκαΐδια. Καράβια γεμάτα με καραβάνια προσφύγων πλέουν προς νέες πατρίδες (προς τη Μυτιλήνη, τη Χίο και άλλα ελληνικά νησιά, καθώς και προς τη Θεσαλλονίκη και την Αθήνα). Πλάνα από την Αθήνα (μπροστά από τη σημερινή Βουλή την Ελλήνων), αλλά και από τη Θεσαλλονίκη όπου οι πρόσφυγες συγκεντρώθηκαν κατά δεκάδες χιλιάδες αναζητώντας καταφύγιο. Η ψυχική οδύνη για την απώλεια των αγαπημένων είναι η μόνη που αποσπά την προσοχή των προσφύγων από την πείνα. Καταυλισμοί προσφύγων όπου οι YMCA & YWCA μοιράζουν ψωμί, γάλα, σούπα και ρούχα. Συγκηνιτική η εικόνα μιας κυρίας η οποία δείχνει στο φακό ένα νεογέννητο μωρό 2 μόλις ημερών που εγκαταλείφθηκε μπροστά στα σκαλιά μιας εκκλησίας, αλλά και τα πλάνα των προσφύγων που συγκεντρώνονται γύρω από τους αναρτημένους πίνακες των γραφείων πληροφοριών για να αναζητήσουν τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Οι πληροφορίες που μετέδιδαν οι YMCA & YWCA συνετέλεσαν σε πολλές περιπτώσεις στην επανένωση οικογενειών. Δυο κυρίες της Αμερικανικής YWCA διακρίνονται να καταγράφουν τους πρόσφυγες.
Μόνο το 5% των προσφύγων είναι υγιείς άνδρες, όλοι οι άλλοι είναι γέροι, γυναίκες και παιδιά που δεν μπορούν να συντηρήσουν τον εαυτό τους. Πλάνα από εξαθλιωμένα προσφυγόπουλα να παίζουν ομαδικά παιχνίδια και να περιμένουν μπουλούκια για ιατρική εξέταση. Προς το τέλος του βίντεο περίπου στο 8.30΄ λεπτό διακρίνονται τα πρώτα σπίτια που χτίζουν οι πρόσφυγες στην Αθήνα (πιθανόν στην περιοχή του Νέου Κόσμου) με τούβλα φτιαγμένα από λάσπη, αυτοσχέδια στρατόπεδα συγκέντρωσης, παράγκες κλπ
δείτε τοhttp://www.youtube.com/watch?v=t2B84CyLblk
Ο Robert Davidian σκηνοθέτης, κάμεραμαν και παραγωγός εκπομπών κατάφερε να μετατρέψει σε ψηφιακό και να το διασώσει πριν καταστραφεί το video ντοκουμέντο, το οποίο είχε τραβήξει ο παππούς του σε φιλμ 35 χιλιοστών. Στη συνέχεια το ανέβασε στο διαδίκτυο σε ελεύθερη χρήση θέλοντας να μοιραστεί με όλους εμάς τις ιστορικές αυτές στιγμές της καταστροφής της Σμύρνης από τους Τούρκους που κατέγραψε ο George Magarian.
Ο George Magarian γεννήθηκε το 1895 και σπούδασε στο Αμερικανικό Κολλέγιο στο Ικόνιο της Μικράς Ασίας και αργότερα διετέλεσε Διευθυντής στη Χριστιανική Οργάνωση YMCA Ικονίου. Το βίντεο βασίζεται σε πλάνα που τράβηξε πριν αλλά και αμέσως μετά την καταστροφή της Σμύρνης το 1922, ενώ περιέχονται πολλά πλάνα από τους καταυλισμούς των προσφύγων και την πολύτιμη βοήθεια των Χριστιανικών Οργανώσεων YMCA & YWCA (ΧΑΝ & ΧΕΝ) που τους παρείχαν για να ορθοποδήσουν.
Το βίντεο ξεκινά με σκηνές από την ευτυχισμένη περίοδο της Σμύρνης πριν την καταστροφή, στην προκυμαία (όπου διακρίνεται και το περίφημο ιππήλατο τραμ της Σμύρνης εν κινήσει), τη Γαλλική Συνοικία και την αγορά της Σμύρνης. Στη συνέχεια υπάρχουν πλάνα από την καμμένη πόλη που άφησε πίσω της η θηριωδία των Τούρκων όπου διακρίνονται να βγαίνουν καπνοί από τα αποκαΐδια. Καράβια γεμάτα με καραβάνια προσφύγων πλέουν προς νέες πατρίδες (προς τη Μυτιλήνη, τη Χίο και άλλα ελληνικά νησιά, καθώς και προς τη Θεσαλλονίκη και την Αθήνα). Πλάνα από την Αθήνα (μπροστά από τη σημερινή Βουλή την Ελλήνων), αλλά και από τη Θεσαλλονίκη όπου οι πρόσφυγες συγκεντρώθηκαν κατά δεκάδες χιλιάδες αναζητώντας καταφύγιο. Η ψυχική οδύνη για την απώλεια των αγαπημένων είναι η μόνη που αποσπά την προσοχή των προσφύγων από την πείνα. Καταυλισμοί προσφύγων όπου οι YMCA & YWCA μοιράζουν ψωμί, γάλα, σούπα και ρούχα. Συγκηνιτική η εικόνα μιας κυρίας η οποία δείχνει στο φακό ένα νεογέννητο μωρό 2 μόλις ημερών που εγκαταλείφθηκε μπροστά στα σκαλιά μιας εκκλησίας, αλλά και τα πλάνα των προσφύγων που συγκεντρώνονται γύρω από τους αναρτημένους πίνακες των γραφείων πληροφοριών για να αναζητήσουν τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Οι πληροφορίες που μετέδιδαν οι YMCA & YWCA συνετέλεσαν σε πολλές περιπτώσεις στην επανένωση οικογενειών. Δυο κυρίες της Αμερικανικής YWCA διακρίνονται να καταγράφουν τους πρόσφυγες.
Μόνο το 5% των προσφύγων είναι υγιείς άνδρες, όλοι οι άλλοι είναι γέροι, γυναίκες και παιδιά που δεν μπορούν να συντηρήσουν τον εαυτό τους. Πλάνα από εξαθλιωμένα προσφυγόπουλα να παίζουν ομαδικά παιχνίδια και να περιμένουν μπουλούκια για ιατρική εξέταση. Προς το τέλος του βίντεο περίπου στο 8.30΄ λεπτό διακρίνονται τα πρώτα σπίτια που χτίζουν οι πρόσφυγες στην Αθήνα (πιθανόν στην περιοχή του Νέου Κόσμου) με τούβλα φτιαγμένα από λάσπη, αυτοσχέδια στρατόπεδα συγκέντρωσης, παράγκες κλπ
δείτε τοhttp://www.youtube.com/watch?v=t2B84CyLblk
Τρίτη 3 Μαΐου 2011
Νέα έκδοση για τον Ελληνισμό της Καθ΄ ημάς Ανατολής (Μικρά Ασία, Πόντος, Θράκη, Καππαδοκία ).
ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΩΝ ΠΤΟΛΕΜΑΙΔΑΣ «Η ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ»
ΤΗΛ.2463055113 FΑΧ. 2463025324
http://www.mikraasia.gr/ email-ma@mikraasia.gr
Πρακτικά Συμποσίου «ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ: ΙΣΤΟΡΙΑ - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ - ΜΝΗΜΕΙΑ». Πτολεμαίδα 2010
Ο καλαίσθητος αυτός τόμος με τίτλο «ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ: ΙΣΤΟΡΙΑ - ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ - ΜΝΗΜΕΙΑ» περιλαμβάνει τις ανακοινώσεις των εισηγητών που έλαβαν μέρος στο Α’ Συμπόσιο Μικρασιατικού Πολιτισμού που διεξήχθη στην Πτολεμαίδα το Νοέμβριο του 2008, με πρωτοβουλία του Συλλόγου Μικρασιατών Πτολεμαίδας «Η Μικρά Ασία». Στα πρακτικά του Συμποσίου, προτάσσεται ο Πίνακας των μελών της Οργανωτικής Επιτροπής, ακολουθεί το Πρόγραμμα, κατάλογος και βιογραφικά σημειώματα των Εισηγητών, οι χαιρετισμοί των επισήμων του Συμποσίου και ακολουθούν τα κείμενα των εισηγητών τα οποία κατανέμονται με βάση τις ενότητες του συμποσίου .
Στην ενότητα Ιστορία, οι τίτλοι των ανακοινώσεων είναι οι εξής:
1. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΗΛΙΑΣ
«Η ΕΛΕΥΣΗ ΚΑΙ Η ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΤΑ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ ΠΑΡΑΛΙΑ ΤΗΣ ΙΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΥΞΕΙΝΟΥ ΠΟΝΤΟΥ».
2. ΟΥΖΟΥΝΟΓΛΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΣ
«ΤΟ ΜΕΓΑΛΕΙΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ»
3. ΒΑΜΒΑΚΙΔΟΥ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ
«ΝΕΟΤΕΡΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΣΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ»
4. ΠΑΥΛΙΔΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ
«ΑΠΟ ΤΟ ΤΑΝΖΙΜΑΤ ΣΤΗΝ ΕΞΟΔΟ (1839- 1922) ΤΟ ΚΛΕΙΣΙΜΟ ΕΝΟΣ ΚΥΚΛΟΥ ΚΑΙ ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ»
5. ΑΓΤΖΙΔΗΣ ΒΛΑΣΗΣ
«ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ: ΜΕΤΑΞΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΝΟΡΘΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥΡΚΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΥ»
6. ΜΑΛΚΙΔΗΣ ΘΕΟΦΑΝΗΣ
«ΤΟ ΑΠΑΡΑΓΡΑΠΤΟ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ»
Στην ενότητα Πολιτισμός, οι τίτλοι των ανακοινώσεων είναι οι εξής:
1. ΚΑΡΑΚΩΣΤΑΝΟΓΛΟΥ ΒΕΝΙΑΜΙΝ
«ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΚΑΙ ΑΝΑΒΙΩΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΚΑΘ’ ΗΜΑΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟ»
2. ΓΑΒΡΑ ΕΛΕΝΗ
«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΣΤΟΝ ΕΥΞΕΙΝΟ ΠΟΝΤΟ: ΙΧΝΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΤΟΠΟΥΣ»
3. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΙΟΡΔΑΝΗΣ
«ΓΛΩΣΣΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΤΩΝ ΡΩΜΗΩΝ ΣΤΗ Μ. ΑΣΙΑ»
4. ΣΟΥΛΑΚΕΛΗΣ ΘΕΟΦΑΝΗΣ
«ΜΟΥΣΙΚΗ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΟΙ ΣΤΗ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ»
5. ΠΟΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣ
«Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ, ΤΟΝ ΠΟΝΤΟ ΚΑΙ ΤΗ ΘΡΑΚΗ ΑΠΟ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ»
Στην ενότητα Μνημεία, οι τίτλοι των ανακοινώσεων είναι οι εξής:
1. ΜΕΝΤΕΣΙΔΟΥ ΕΛΕΝΗ
« ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΙΩΝΙΑ»
2. ΜΕΧΤΙΔΗΣ ΠΕΤΡΟΣ
«Ο ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΔΙΑ ΣΤΟΥΣ ΑΙΖΑΝΟΥΣ ΦΡΥΓΙΑΣ»
3.ΑΝΔΡΟΥΔΗΣ ΠΑΣΧΑΛΗΣ
«ΟΙ ΛΙΘΟΚΤΙΣΤΟΙ ΣΤΑΥΡΟΕΙΔΕΙΣ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΝΑΟΙ ΤΗΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑΣ»
4. ΚΑΡΑΛΕΥΘΕΡΗΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ
«ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΟΥ ΠΟΝΤΟΥ»
5. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ
«ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ»
Χαρακτηριστικό γνώρισμα των εισηγήσεων είναι η πρωτοτυπία των θεμάτων, η σαφήνεια των νοημάτων και απόψεων.
Η άρτια, καλαίσθητη τυπογραφικά έκδοση του τόμου οφείλει πολλά στην φροντίδα και τον συντονισμό των μελών του Συλλόγου Μικρασιατών Πτολεμαίδας «Η Μικρά Ασία», τα οποία αποτελούν ακάματους μελετητές με ιδιαίτερη προσφορά στον Μικρασιατικό πολιτισμό. Η υλοποίηση του Β΄ Συμποσίου τον Απρίλιο του 2011, για τη Γενοκτονία των Ελλήνων, αποτελεί ένα ακόμη δείγμα της δραστηριότητας αυτής.
Δευτέρα 2 Μαΐου 2011
Μνημόνιο
Μνημόνιο: πράξη σωτηρίας της χώρας ή δρόμος χωρίς μέλλον;
Μία ενδιαφέρουσα εκπομπή ένα χρόνο μετά την υπογραφή των Δανειακής Σύμβασης και των Μνημονίων.
Στην Τηλεόραση ΘΡΑΚΗ ΝΕΤ την Κυριακή 1η Μαΐου στις 10μμ και σε επανάληψη τη Δευτέρα 2 Μαΐου στις 7μμ.
Μία πολύ ενδιαφέρουσα εκπομπή ένα χρόνο μετά την υπογραφή της Δανειακής Σύμβασης και των Μνημονίων, προβλήθηκε από την Τηλεόραση ΘΡΑΚΗ ΝΕΤ την Κυριακή στις 10μμ και σε επανάληψη τη Δευτέρα στις 7μμ.
Στην εκπομπή “Εξ επαφής” συζήτησαν ο Δημήτρης Πέτροβιτς με το Φάνη Μαλκίδη για τις τρεις διεθνείς συμβάσεις που σχετίζονται με το δανεισμό της χώρας και όλες τις παραμέτρους που συνδέονται με αυτές.
Για τον τρόπο με τον οποίο έφτασε η Ελλάδα στο δανεισμό και στο μνημόνιο. Πώς δημιουργήθηκε η ελληνική κρίση, τον τρόπο που τη διαχειρίστηκαν οι πολιτικοί αρχηγοί, τι κρύβουν οι όροι του μνημονίου με το πρωτοφανές πρόβλημα που δημιουργείται με τη σύναψη δανειακής σύμβασης και το κομμάτι του απεχθούς χρέους και τον τρόπο που υποθηκεύτηκε η Ελλάδα. Τα αδιέξοδα που αντιμετωπίζει η Ελλάδα αυτή την χρονική συγκυρία και το ευρύτερο σκηνικό γύρω από την ελληνική κρίση.
Η πολιτική λιτότητας και η ύφεση που πιέζει περισσότερο την κοινωνία, οι αντιθέσεις που συγκεντρώνονται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα με εκρηκτικό τρόπο, με την κατεδάφιση των κοινωνικών κατακτήσεων των εργαζομένων και την επερχόμενη τεράστια αύξηση της ανεργίας.
Η συζήτηση αποτελεί μία αποκαλυπτικότατη και διαφωτιστικότατη ανάλυση, αφού γίνεται κατάρριψη πολλών μύθων γύρω από την κρίση χρέους, με αδιάψευστα στοιχεία και ξεκάθαρο τρόπο και αναδεικνύεται η πραγματική πορεία της οικονομίας υπό το άχθος της πρωτόγνωρης για τα παγκόσμια δεδομένα απεχθέστατης δανειακής σύμβασης και των σχετικών μνημονίων, που δεν προτείνουν μια βιώσιμη αναπτυσσόμενη οικονομία, ούτε μια Ελλάδα ισχυρή και ανεξάρτητη.
Η εκπομπή “Εξ επαφής” στη Τηλεόραση ΘΡΑΚΗ ΝΕΤ στο http://www.thrakinet.tv/index.php?option=com_content&view=article&id=6687&Itemid=1
Θράκη
Πολιτιστικές εκδηλώσεις και πνευματική ζωή στην Ελληνική Θράκη
Του Δημήτρη Μαυρίδη
Ο παραμερισμός και ο περιορισμός της αγροτικής Ελλάδας κατοπτρίζονται και στην πολιτιστική ζωή της χώρας. Παρά τα κονδύλια των Δήμων, τα λαϊκά δρώμενα, τα πανηγύρια και οι συλλογικές εκδηλώσεις περιορίζονται χρόνο με τον χρόνο. Με την κατάρρευση του λαϊκού πολιτισμού, την εξαφάνιση της λαϊκής τέχνης και τη διάδοση διεθνοποιημένων μορφών μαζικής επικοινωνίας οι πολιτιστικές εκδηλώσεις στην ελληνική περιφέρεια επικεντρώθηκαν σε ό,τι σχετίζεται με την ανάδυση της τοπικότητας, την ιστορικότητα και την αναζήτηση της ταυτότητας. Αυτό συμβαίνει και στην Ελληνική Θράκη, όπου οι πολιτιστικές εκδηλώσεις και η πνευματική ζωή δεν μπορούν παρά να παρουσιασθούν τμηματικά, ως μέρος μόνο της όλης συλλογικής δραστηριότητας. Αυτό γιατί η κατάτμηση της κοινωνίας της Θράκης σε κοινωνία «πλειονοτική» και σε κοινωνίες «μειονοτικές», –πρόβλημα που το ίδιο είναι πολιτισμικής, αλλά και πολιτικής μορφής–, δεν επιτρέπει μία γενική ανάλυση που θα περιλαμβάνει όλες τις δραστηριότητες τις σχετικές με τον πολιτισμό που λαμβάνουν χώρα στην Ελληνική Θράκη.
Ζούμε σε μία χώρα, η οποία μετά από μεγάλες ανακατατάξεις, προσπαθεί να ενσωματώσει συγγενικές, αλλά διαφορετικές τοπικές παραδόσεις. Η πρόσφατη συγκέντρωση των Ελλήνων στο εθνικό τους κράτος δεν πρέπει να σημαίνει μόνο μια ανεπανόρθωτη απώλεια. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την Ελληνική Θράκη, όπου συγκεντρώνονται πάνω στο ιστορικό, ανθρωπολογικό και παραδοσιακό υπόστρωμα πληθυσμοί προερχόμενοι από τις εστίες και τους χώρους του πάλαι ποτέ Ανατολικού Ελληνισμού. Η Ελληνική Θράκη αποτελεί σήμερα ένα καταφύγιο φυγάδων και προσφύγων από την Ελληνική Ανατολή.
Η Μικρασιατική Καταστροφή και η οριστική ενσωμάτωση της Ελληνικής Θράκης στο ελληνικό κράτος μετά το 1920 είναι στοιχεία καθοριστικά για τον προβληματισμό και την οργάνωση των πολιτιστικών συλλόγων και οργανώσεων που αναπτύχθηκαν μετά, αλλά και για την κινητοποίηση και δράση των ανήσυχων ατόμων που αισθάνθηκαν την ανάγκη να μελετήσουν και να περιγράψουν τις πραγματικότητες της Θράκης. Καθοριστική προϋπόθεση αποτέλεσαν τα πρότυπα των φιλεκπαιδευτικών και εκπαιδευτικών συλλόγων της Ανατολικής Θράκης και της Κωνσταντινούπολης κατά τον 19ο αιώνα. Οι περιοχές αυτές αποτελούσαν πριν τη Μικρασιατική Καταστροφή τον κύριο πληθυσμιακό, οικονομικό και πολιτισμικό πόλο του Θρακικού Ελληνισμού και μάλιστα το κέντρο της λεγόμενης καθ’ ημάς Ανατολής. Εκεί οι ελληνικές κοινότητες είχαν επιτύχει βαθμούς εκσυγχρονισμού και εθνικής αυτοσυνειδησίας και είχαν αναπτύξει μορφές πολιτικού φιλελευθερισμού που συνόδευε την ανάπτυξη μιας εκσυγχρονιστικής εθνικής αστικής τάξης[i].
Η ελληνική παρουσία στη σημερινή Ελληνική Θράκη περιοριζόταν, κατά τα τελευταία χρόνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, στις πόλεις Ξάνθη, Κομοτηνή, Αλεξανδρούπολη (Δεδέαγατς), Σουφλί και Διδυμότειχο, όπως και στην παράλια περιοχή του Θρακικού Πελάγους. Η συγκρότηση των ρωμαίικων κοινοτήτων περιελάμβανε πολιτιστικούς συλλόγους[ii]. Οι εκπαιδευτικοί σύλλογοι της Θράκης υποστηριζόταν από τον «Ελληνικό Φιλολογικό Σύλλογο Κωνσταντινουπόλεως» που ιδρύθηκε το 1861 και αποτέλεσε μία μορφή υπουργείου παιδείας για τον Ανατολικό Ελληνισμό.
Αμέσως μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την εγκατάλειψη της Ανατολικής Θράκης τον Οκτώβριο του 1922[iii] αρχίζει από τους πρόσφυγες λόγιους και επιστήμονες της Ανατολικής και της Βόρειας Θράκης η προσπάθεια για την εξασφάλιση της ιστορικής μνήμης απέναντι στη λήθη. Προσπάθεια, η οποία είναι τεράστια, συνεχίζεται, και η σημασία της δεν μπορεί ακόμα να γίνει αντιληπτή. Η ιστορία, η γεωγραφία, η λαογραφία, ο πολιτισμός της ευρύτερης Θράκης αποθησαυρίζονται μετά το 1922 σε επιστημονικές εκδόσεις, όπως τα "Θρακικά", που αρχίζουν να εκδίδονται το 1928 και φτάνουν τους 56 τόμους με πάνω από 16.000 σελίδες τη δεκαετία του 1950˙ το "Αρχείον του Θρακικού Λαογραφικού και Γλωσσικού Θησαυρού", έπειτα "Αρχείον Θράκης", που από το 1934 εξέδωσε μέχρι το 1976, 39 τόμους με 15.000 σελίδες˙ τα "Θρακικά" ως συνέχεια των δύο προηγούμενων περιοδικών, που εξέδωσαν από το 1978, 12 τόμους με 2.500 σελίδες˙ τα "Θρακικά Χρονικά", που εκδόθηκαν στην Ξάνθη το 1960 και μέχρι το 1992 και κυκλοφόρησαν 46 τεύχη και τόμους με 5.000 σελίδες˙ τη "Θρακική Επετηρίδα", που εκδίδεται στην Κομοτηνή από το 1960 και αριθμεί 11 τόμους με 5.000 σελίδες. και τέλος, το επιστημονικό περιοδικό «Περί Θράκης», που εκδίδεται στην Ξάνθη από το 2001 και αριθμεί έξι τόμους με 2.000 σελίδες.
Παράλληλα, στην Ελληνική Θράκη, όπως αυτή συγκροτήθηκε μετά την κατάτμηση και διαμοιρασμό της ευρύτερης Θράκης ανάμεσα σε τρία κράτη, δημιουργήθηκαν πολιτιστικοί σύλλογοι με πρωταγωνιστές τα μέλη γνωστών συλλόγων της Ανατολικής κυρίως Θράκης που εγκαταστάθηκαν στην Ελληνική Θράκη ως πρόσφυγες. Στη Θεσσαλονίκη δημιουργήθηκε το 1924 ο «Σύλλογος Αδριανουπολιτών» και στην Αθήνα το 1928 το «Θρακικό Κέντρο». Ακολούθησε η δημιουργία και η δραστηριοποίηση συλλόγων στην Αλεξανδρούπολη, η οποία κυριολεκτικά αποτελούσε μια προσφυγούπολη. Οπωσδήποτε η εκδοτική δραστηριότητα στη Θράκη παρέμεινε κατά τον Μεσοπόλεμο σχεδόν μηδενική και η γνώση της τοπικής ιστορίας ήταν ανύπαρκτη. Την ίδια περίοδο, η κεμαλική εθνικιστική προπαγάνδα γοήτευσε νέους διανοούμενους της μουσουλμανικής μειονότητας και οδήγησε στην ίδρυση εθνικιστικών συλλόγων που δραστηριοποιήθηκαν στους κύκλους της μειονότητας.[iv]
Αμέσως μετά τον πόλεμο σημειώνεται στην Ελληνική Θράκη σημαντική δραστηριότητα στη δημιουργία νέων συλλόγων που απέβλεπαν σε κοινωνικούς και φιλανθρωπικούς σκοπούς. Ιδιαίτερη σημασία έχει η ίδρυση της «Φιλοπρόοδης Ένωσης Ξάνθης» το 1952 και του «Μορφωτικού Ομίλου Κομοτηνής» το 1959. Παράλληλα, αναδύονται άτομα που ανακαλύπτουν το ιστορικό βάθος του τόπου και αναλαμβάνουν να αναπτύξουν και να περιγράψουν τη φυσιογνωμία του με εκδόσεις τοπικότητας. Το πρόβλημα όμως των περιορισμένων μέσων της περιφέρειας παραμένει: όπως και πριν την απελευθέρωση, πολλοί πνευματικοί άνθρωποι αναγκάζονταν να μετοικήσουν στην Αθήνα ή τη Θεσσαλονίκη, όπου οι συνθήκες σταδιοδρομίας και έκφρασης ήταν πολύ πιο ευνοϊκές[v].
Με την εκδήλωση των γνωστών εξωτερικών απειλών και τη λαϊκοποίηση της πολιτιστικής δράσης μετά τη μεταπολίτευση ιδρύονται στη Θράκη νέοι πολιτιστικοί οργανισμοί και δραστηριοποιούνται μη κυβερνητικές οργανώσεις. Ένα νέο εκσυγχρονιστικό πνεύμα θα δημιουργήσει και θα αναδείξει τάσεις για συγκρότηση της τοπικότητας, μελέτη της τοπικής ιστορίας και αυτοσυνειδησία. Ως αποτέλεσμα θα εμφανισθεί στη Θράκη μία έντονη εκδοτική δραστηριότητα. Κυριολεκτικά εκατοντάδες εκδόσεις που συναθροίζονται τα τελευταία χρόνια και βλέπουν το φως όχι μόνο στις τρεις μεγάλες πόλεις της περιφέρειας, αλλά και σε μικρότερα και άγνωστα στον ευρύτερο ελληνικό χώρο πολίσματα[vi]. Ο τόπος και η ιστορία του μελετώνται και αποτυπώνονται σε ποικιλία εκδόσεων[vii]. Παράλληλα εκδίδονται σε διεθνές επίπεδο επιστημονικές μελέτες που πλουτίζουν τη βιβλιογραφία της Θράκης ως βιβλία αναφοράς[viii].
Στη Θράκη συνέβη κάτι μοναδικό για τα πολεοδομικά μας πράγματα: ολόκληρος ο παραδοσιακός οικισμός της Ξάνθης ανακηρύχθηκε το 1976 διατηρητέος[ix], πράγμα που πλούτισε τη Βόρεια Ελλάδα με ένα ανοικτό μουσείο αρχιτεκτονικών ρυθμών και με τη διατήρηση μιας πόλης της καθ’ ημάς Ανατολής. Ο παραδοσιακός οικισμός της Ξάνθης δεν είναι μόνο ο μεγαλύτερος διατηρούμενος οικισμός στη Βόρεια Ελλάδα, αλλά αποτελεί και το καλύτερα διατηρούμενο δείγμα κοινοτικής οργάνωσης του Νέου Ελληνισμού κατά την ύστερη φάση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας[x] που βρίσκεται στον ελλαδικό χώρο.
Η ύπαρξη ενός εκτεταμένου παραδοσιακού οικισμού επιτρέπει στο Δήμο Ξάνθης την άσκηση μίας αναπτυξιακής πολιτικής με κέντρο τον παραδοσιακό οικισμό και μοχλό τις πολιτιστικές διαστάσεις του. Εορταστικοί θεσμοί έχουν καθιερωθεί και λαμβάνουν χώρα συστηματικά. Αναφέρουμε το «Ξανθιώτικο Καρναβάλι - Θρακικές Λαογραφικές Γιορτές» που αριθμεί ζωή 45 ετών, ενώ αδιάλειπτα από το 1991 λαμβάνουν χώρα το φθινόπωρο «Οι Γιορτές της Παλιάς Ξάνθης». Η Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου συμμετέχει στις «Γιορτές της Παλιάς Ξάνθης» με φωτογραφικές εκθέσεις που έχουν ως αντικείμενο την εθνική και πολιτιστική ιστορία[xi].
Οι διαθέσεις της Άγκυρας και ο χειρισμός από μέρους της μουσουλμανικής μειονότητας της Ελληνικής Θράκης ως στρατηγικής μειονότητας έδωσαν αφορμή στην έκδοση αριθμού βιβλίων που μελετούν και παρουσιάζουν τις πραγματικότητες της μουσουλμανικής μειονότητας και των εθνοτικών στοιχείων που τη συγκροτούν[xii]. Ιδιαίτερη έμφαση έχει δοθεί στη μελέτη της προέλευσης και του πολιτισμού των Πομάκων[xiii], ορεινού αυτόχθονος φύλου της Ροδόπης, οι οποίοι, εκτός του ότι είναι μουσουλμάνοι, δεν έχουν καμία σχέση με την Τουρκία.
Με αφετηρία πάλι τη Μεταπολίτευση και με την πίεση της ανάγκης που επέβαλε η τουρκική απειλή ιδρύθηκαν στην Ελληνική Θράκη συλλογικοί φορείς. Η σκοπιμότητα των φορέων αυτών βασίσθηκε στην πολιτιστική καλλιέργεια ως στοιχείο ανάπτυξης. Τέτοιοι συλλογικοί φορείς είναι το «Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης»[xiv] που εδρεύει στην Ξάνθη και διαθέτει παράρτημα στην Κομοτηνή και το «Πολιτιστικό Αναπτυξιακό Κέντρο Θράκης» ΠΑΚΕΘΡΑ[xv] που εδρεύει και αυτό στην Ξάνθη.
Το γενικότερο ενδιαφέρον για την Θράκη και η ανησυχία του ελληνικού κοινού επιβάλλουν την έκδοση βιβλίων για την Θράκη που τυπώνονται στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Πολλά από αυτά αναφέρονται στον απολεσθέντα Ελληνισμό της Ανατολικής και της Βόρειας Θράκης.[xvi]
Τα τελευταία χρόνια με την ωρίμανση της δεύτερης γενιάς των προσφύγων του 1922 αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον για την ευρύτερη Θράκη και κυρίως για την Ανατολική Θράκη. Αλλά και η ύπαρξη και λειτουργία συλλογικών οργανώσεων τοπικής κλίμακας στη Θράκη, αλλά και σε κύρια αστικά κέντρα της χώρας συγκροτεί μια μεγάλη προσπάθεια περισυλλογής και διατήρησης εθίμων και συνηθειών[xvii].
Στη Θράκη υπάρχουν σήμερα δύο αρχαιολογικά μουσεία, τρία λαογραφικά μουσεία, όπως και τρία εκκλησιαστικά μουσεία με θρησκευτικά κειμήλια.
Στη Θράκη, παρά τη σημερινή της περιθωριακή θέση, η μακραίωνη λόγια παράδοση είναι ζωντανή.
[i] Κ. Μαμώνη: Σύλλογοι Θράκης και Ανατολικής Ρωμυλίας 1861-1922. Ιστορία και δράση, Θεσσαλονίκη 1995.
[ii] Λήδα Ιστικοπούλου: Η σωματειακή κίνηση της Ξάνθης στο Δ. Μαυρίδης (επιμέλεια): Ξάνθη. Η πόλη με τα χίλια χρώματα, Δήμος Ξάνθης, Ξάνθη, 2008
[iii] Δ. Μαυρίδης: Από την ιστορία της Θράκης 1875-1925, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2006.
[iv] Δ. Γκιντίδης: Κοινωνίες πολιτών. Μετασχηματισμοί της συλλογικότητας στη δημόσια σφαίρα της Θράκης, Περί Θράκης, τόμος 6ος, Ξάνθη 2007-2009.
[v] Η Ξάνθη είχε την τύχη να κρατήσει έναν αξιόλογο διανοούμενο, τον Στέφανο Ιωαννίδη (1923-2001), ο οποίος είναι ο πρώτος που επιχείρησε να συγγράψει και να εκδόσει βιβλία με αντικείμενο την τοπική ιστορία. Εκτός από τα βιβλία λογοτεχνίας εξέδωσε δύο φωτογραφικά λευκώματα και τη συλλογή άρθρων για την Ξάνθη Βαρταλαμίδι. Διηύθυνε και εξέδιδε για 30 χρόνια το περιοδικό Θρακικά Χρονικά.
[vi] Όπως π.χ. το βιβλίο των Δ. Μαυρίδη και Γ. Τσιγάρα : Γενισέα. Νέα πόλη του Νέστου – τόπος συνάντησης πολιτισμών, που εκδόθηκε από τον Δήμο Βιστωνίδος στη Γενισέα το 2010.
[vii] Βιβλία γενικής τοπικής ιστορίας είναι για την Ξάνθη: Π.Α. Γεωργαντζής: Συμβολή εις την ιστορία της Ξάνθης Ξάνθη 1976 , Δ. Μαυρίδης: Αγγελοφύλακτος Ξάνθη, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2007, Δ. Μαυρίδης (επιμέλεια): Ξάνθη. Η πόλη με τα χίλια χρώματα, Δήμος Ξάνθης, Ξάνθη, 2008, Φ. Κοτζαγεώργης: Μικρές πόλεις της ελληνικής χερσονήσου κατά την πρώιμη νεότερη εποχή: η Ξάνθη (15ος-17ος αι., Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2009.
Για την Κομοτηνή είναι: Σάββας Κουκλογεωργίου: Η Κομοτηνή του παρελθόντος, Δήμος Κομοτηνής 2006
Για την Αλεξανδρούπολη είναι: Σαράντης Καργάκος: Αλεξανδρούπολη, Αθήνα 2006.
Για το Σουφλί είναι: Μ. Πατέλης: Σουφλίου εγκώμιον , ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 2001.
Για το Διδυμότειχο είναι: Φίλιππος Γιαννόπουλος: Διδυμότειχο. Ιστορία ενός βυζαντινού οχυρού, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα, Αθήνα 1989, Αθανάσιος Γουρίδης: Το ιστορικό Διδυμότειχο, Δήμος Διδυμοτείχου 1999.
Για το σύνολο της Θράκης: Κυριακή Μαμώνη: Θρακικά μελετήματα, Σύλλογος προς διάδοσιν ωφελίμων βιβλίων, Αθήνα 2004, Κωνσταντίνος Α. Βακαλόπουλος: Ιστορία του Βόρειου Ελληνισμού. Θράκη, Αφοι Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 1990, Νίκος Σοϊλεντάκης: Ιστορία του Θρακικού Ελληνισμού Πιτσιλός, Αθήνα 1996, Γ. Βογιατζής: Η πρώιμη Οθωμανοκρατία στη Θράκη. Άμεσες δημογραφικές συνέπειες, Ηρόδοτος, Θεσσαλονίκη 1998, Θράκη, Ιστορικές και Γεωγραφικές Προσεγγίσεις Επιστήμη και Κοινωνία, Ειδικές Μορφωτικές Εκδηλώσεις, Ε.Ι.Ε., Αθήνα 2000
[viii] Benjamin Isaac: The Greek settlements in Thrace until the Roman conquest, Ε.J. Brill, Leiden 1986, Joelle Dalegre: La Thrace Grecque. L’ Hormattan, Paris 1995, Ivan Marazov, The Rogozen Treasure, Secor Publishers, Sofia, 1996, Catherine Asdracha: Inscriptions protobyzantines et byzanines de la Thrace orientale et de l’île d’ Imbros (IIIe – XVe siècles). Présentation et commentaire historique, Ministère de la Culture, Caisse des Recettes Archéologiques, Athènes 2003, Peter Soustal: Thrakien (Thrake, Rodopi und Haimimontοs), TIB Band 6, Verlag der Oesterreichischen Akademie der Wissenshaften, Wien 1991, Andreas Kueltzer: Ostthrakien, ΤΙΒ Band 12, Verlag der Oesterreichischen Akademie der Wissenshaften, Wien 2008.
[ix] Κ. Θανόπουλος: Πορεία Αντίθετα. Η σύγκρουση για την προστασία της Παλιάς Ξάνθης, ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 2005.
[x] Γ. Τσιγάρας: Οι εκκλησίες της Ξάνθης, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2005, Δ. Μαυρίδης: Σπίτια της Ξάνθης, ΔΕΑΞ, Ξάνθη 2009.
[xi] Αναφέρουμε μερικά από τα θέματα των εκθέσεων: Μνεία της καθ’ ημάς Ανατολής, Από την ιστορία της Θράκης 1875-1925, Αγγελοφύλακτος Ξάνθη , Τα σπίτια της Ξάνθης, Τα μοναστήρια της Ξάνθης
Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ξάνθης κ. Παντελεήμων έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η τοπική Εκκλησία αισθάνεται την ανάγκη να συμβάλει στην ανάδειξη της ιστορικότητας και της ταυτότητας της Θράκης. Ο ίδιος έχει πραγματοποιήσει μνημειώδη έκδοση του σημαντικού αρχείου των πρακτικών της Δημογεροντίας Ξάνθης (Παντελεήμων Καλαφάτης, Μητροπολίτης Ξάνθης: Πρακτικά της Δημογεροντίας Ξάνθης 1892-1926 Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2006.), ενώ η Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου έχει εκδόσει αριθμό τίτλων. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η δίγλωσση έκδοση που καλύπτει όλα τα θρησκευτικά μνημεία, όλων των δογμάτων που βρίσκονται στο Νομό Ξάνθης. [Γ. Τσιγάρας (επιμέλεια): Θρησκευτικά μνημεία στο Νομό Ξάνθης, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου – Μουφτεία Ξάνθης, Ξάνθη 2005].
[xii] Ε.Χ. Ζεγκίνης: Ο Μπεκτασισμός στη Δυτική Θράκη, Συμβολή στην ιστορία της διαδόσεως του Μουσουλμανισμού στον ελλαδικό χώρο, ΙΜΧΑ, Θεσσαλονίκη 1996 , Π.Γ. Παπαδημητρίου : Οι Πομάκοι της Ροδόπης, Από τις εθνοτικές σχέσεις στους βαλκανικούς εθνικισμούς (1870-1990), Αφοί Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη, 2003, Κ.Α. Τσιούμης: Η Μουσουλμανική Μειονότητα της Θράκης (1950-1960), Πολιτικοδιπλωματικές διεργασίες και εκπαιδευτική πολιτική, Αντ. Σταμούλη, Θεσσαλονίκη 2006.
[xiii] Μ.Γ. Βαρβούνης: Λαογραφικά των Πομάκων της Θράκης, Πορεία, Αθήνα 1996, Π. Θεοχαρίδης: Πομάκοι, οι μουσουλμάνοι της Ροδόπης, ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 1996.
[xiv] Διαθέτει σχολές μαθητείας σε θέματα συντήρησης και διαχείρισης παραδοσιακού υλικού, εργαστήριο λογοτεχνίας και σχολές ζωγραφικής. Οργανώνει διαλέξεις, παρουσιάσεις βιβλίων και εκθέσεις. Έχει εκδώσει βιβλία τοπικότητας, όπως την ανάλυση της λαϊκής τέχνης της ορεινής περιοχής της Ροδόπης με τίτλο: «Το όμορον της Ροδόπης (Ξάνθη-Σμόλυαν)». Στεγάζεται σε αναστηλωμένα συγκροτήματα καπνεργοστασίων της παλιάς βιομηχανικής περιοχής του καπνού της Ξάνθης.
[xv] Οργανώνει διαλέξεις, παρουσιάζει βιβλία και, κυρίως, εκδίδει βιβλία τα οποία αθροίζουν δεκάδες. Οι τίτλοι των βιβλίων του ΠΑΚΕΘΡΑ καλύπτουν την τοπική ιστορία, αλλά και ολόκληρη την Ελληνική Ανατολή. Εκδίδει το επιστημονικό περιοδικό Περί Θράκης. Στεγάζεται σε αναστηλωμένο οίκημα της Παλιάς Ξάνθης.
[xvi] Ι.Σ. Γιαννακόπουλος: Εν Σαράντα Εκκλησίαις της Ανατολικής Θράκης, Θεσσαλονίκη, 1994, Π. Λέκκου: Οι μονές της Βόρειας και της Ανατολικής Θράκης, Εκδόσεις Γ. Δεδούση, Θεσσαλονίκη 1999, Ακ. Μήλλας, Σφραγίδες Μητροπόλεων Χαλκηδόνος-Δέρκων, Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού, Αθήνα 2000, Ευδ. Σταυροκούκα: Στράντζα, Γιαννιτσά 2000, Δ. Μαυρίδης: Από την Κωνσταντινούπολη στη Ραιδεστό. Σε αναζήτηση της νεοελληνικής ταυτότητας, ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 2003, Σ. Αν. Κζούνια: Μητρόπολη Γάνου και Χώρας της Ανατολικής Θράκης, Κυρομάνος, Θεσσαλονίκη 2005, Χρ. Ζαφείρης: Μνήμης οδοιπορία, Ανατολική Θράκη, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2008.
[xvii] Οπωσδήποτε στη σημερινή Θράκη υπάρχει αριθμός ατόμων που πέρα από τη συλλογική δράση συγγράφουν και εκδίδουν βιβλία. Στο περιβάλλον του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης δραστηριοποιούνται ο λαογράφος καθηγητής Μανώλης Βαρβούνης, ο ιστορικός καθηγητής Κώστας Χατζόπουλος, ο βυζαντινολόγος καθηγητής Γιώργος Τσιγάρας, ο Φάνης Μαλκίδης και άλλοι. Στην Ξάνθη εκδίδουν βιβλία και μελέτες ο ποιητής Θανάσης Μουσόπουλος, ο δοκιμιογράφος Δημήτρης Βλάχος, ο τουρκολόγος Γιάννης Μπακιρτζής, ο λαογράφος Νίκος Κόκκας και ο δοκιμιογράφος Νίκος Κωνσταντινίδης, ο ιστορικός Πέτρος Γεωργαντζής, η αρχιτέκτων Χρύσα Μελκίδη, ο ιστοριοδίφης και λαογράφος Βασίλης Αϊβαλιώτης, ο ιστορικός Γιώργος Βογιατζής, ο ιστοριοδίφης Θωμάς Εξάρχου, ο ασχολούμενος με την οικολογική εκπαίδευση Νίκος Γερμαντζίδης, ο Αρχιμανδρίτης Παντελεήμων Μουτάφης και ο ιστοριοδίφης Χρήστος Μιχαλόπουλος. Στην Κομοτηνή η δημοσιογράφος Τζένη Κατσαρή-Βαφειάδη και ο ιστοριοδίφης Φ. Κωνσταντινίδης. Στην Αλεξανδρούπολη ο ιστοριοδίφης Μιχάλης Πατέλης. Στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα πολλοί είναι αυτοί που έχουν ασχοληθεί με τα ζητήματα της Θράκης, όπως ο λαογράφος Ευάγγελος Αυδίκος, η ιστορικός Μιράντα Παξιμαδοπούλου-Σταυρινού, η ιστορικός Ελένη Μπελιά, ο ιστορικός καθηγητής Κωνσταντίνος Βακαλόπουλος, η λαογράφος Ελένη Σπαθάρη-Μπεγλίτη, ο τουρκολόγος καθηγητής Φωκίων Κοτζαγεώργης και άλλοι.
Του Δημήτρη Μαυρίδη
Ο παραμερισμός και ο περιορισμός της αγροτικής Ελλάδας κατοπτρίζονται και στην πολιτιστική ζωή της χώρας. Παρά τα κονδύλια των Δήμων, τα λαϊκά δρώμενα, τα πανηγύρια και οι συλλογικές εκδηλώσεις περιορίζονται χρόνο με τον χρόνο. Με την κατάρρευση του λαϊκού πολιτισμού, την εξαφάνιση της λαϊκής τέχνης και τη διάδοση διεθνοποιημένων μορφών μαζικής επικοινωνίας οι πολιτιστικές εκδηλώσεις στην ελληνική περιφέρεια επικεντρώθηκαν σε ό,τι σχετίζεται με την ανάδυση της τοπικότητας, την ιστορικότητα και την αναζήτηση της ταυτότητας. Αυτό συμβαίνει και στην Ελληνική Θράκη, όπου οι πολιτιστικές εκδηλώσεις και η πνευματική ζωή δεν μπορούν παρά να παρουσιασθούν τμηματικά, ως μέρος μόνο της όλης συλλογικής δραστηριότητας. Αυτό γιατί η κατάτμηση της κοινωνίας της Θράκης σε κοινωνία «πλειονοτική» και σε κοινωνίες «μειονοτικές», –πρόβλημα που το ίδιο είναι πολιτισμικής, αλλά και πολιτικής μορφής–, δεν επιτρέπει μία γενική ανάλυση που θα περιλαμβάνει όλες τις δραστηριότητες τις σχετικές με τον πολιτισμό που λαμβάνουν χώρα στην Ελληνική Θράκη.
Ζούμε σε μία χώρα, η οποία μετά από μεγάλες ανακατατάξεις, προσπαθεί να ενσωματώσει συγγενικές, αλλά διαφορετικές τοπικές παραδόσεις. Η πρόσφατη συγκέντρωση των Ελλήνων στο εθνικό τους κράτος δεν πρέπει να σημαίνει μόνο μια ανεπανόρθωτη απώλεια. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την Ελληνική Θράκη, όπου συγκεντρώνονται πάνω στο ιστορικό, ανθρωπολογικό και παραδοσιακό υπόστρωμα πληθυσμοί προερχόμενοι από τις εστίες και τους χώρους του πάλαι ποτέ Ανατολικού Ελληνισμού. Η Ελληνική Θράκη αποτελεί σήμερα ένα καταφύγιο φυγάδων και προσφύγων από την Ελληνική Ανατολή.
Η Μικρασιατική Καταστροφή και η οριστική ενσωμάτωση της Ελληνικής Θράκης στο ελληνικό κράτος μετά το 1920 είναι στοιχεία καθοριστικά για τον προβληματισμό και την οργάνωση των πολιτιστικών συλλόγων και οργανώσεων που αναπτύχθηκαν μετά, αλλά και για την κινητοποίηση και δράση των ανήσυχων ατόμων που αισθάνθηκαν την ανάγκη να μελετήσουν και να περιγράψουν τις πραγματικότητες της Θράκης. Καθοριστική προϋπόθεση αποτέλεσαν τα πρότυπα των φιλεκπαιδευτικών και εκπαιδευτικών συλλόγων της Ανατολικής Θράκης και της Κωνσταντινούπολης κατά τον 19ο αιώνα. Οι περιοχές αυτές αποτελούσαν πριν τη Μικρασιατική Καταστροφή τον κύριο πληθυσμιακό, οικονομικό και πολιτισμικό πόλο του Θρακικού Ελληνισμού και μάλιστα το κέντρο της λεγόμενης καθ’ ημάς Ανατολής. Εκεί οι ελληνικές κοινότητες είχαν επιτύχει βαθμούς εκσυγχρονισμού και εθνικής αυτοσυνειδησίας και είχαν αναπτύξει μορφές πολιτικού φιλελευθερισμού που συνόδευε την ανάπτυξη μιας εκσυγχρονιστικής εθνικής αστικής τάξης[i].
Η ελληνική παρουσία στη σημερινή Ελληνική Θράκη περιοριζόταν, κατά τα τελευταία χρόνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, στις πόλεις Ξάνθη, Κομοτηνή, Αλεξανδρούπολη (Δεδέαγατς), Σουφλί και Διδυμότειχο, όπως και στην παράλια περιοχή του Θρακικού Πελάγους. Η συγκρότηση των ρωμαίικων κοινοτήτων περιελάμβανε πολιτιστικούς συλλόγους[ii]. Οι εκπαιδευτικοί σύλλογοι της Θράκης υποστηριζόταν από τον «Ελληνικό Φιλολογικό Σύλλογο Κωνσταντινουπόλεως» που ιδρύθηκε το 1861 και αποτέλεσε μία μορφή υπουργείου παιδείας για τον Ανατολικό Ελληνισμό.
Αμέσως μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την εγκατάλειψη της Ανατολικής Θράκης τον Οκτώβριο του 1922[iii] αρχίζει από τους πρόσφυγες λόγιους και επιστήμονες της Ανατολικής και της Βόρειας Θράκης η προσπάθεια για την εξασφάλιση της ιστορικής μνήμης απέναντι στη λήθη. Προσπάθεια, η οποία είναι τεράστια, συνεχίζεται, και η σημασία της δεν μπορεί ακόμα να γίνει αντιληπτή. Η ιστορία, η γεωγραφία, η λαογραφία, ο πολιτισμός της ευρύτερης Θράκης αποθησαυρίζονται μετά το 1922 σε επιστημονικές εκδόσεις, όπως τα "Θρακικά", που αρχίζουν να εκδίδονται το 1928 και φτάνουν τους 56 τόμους με πάνω από 16.000 σελίδες τη δεκαετία του 1950˙ το "Αρχείον του Θρακικού Λαογραφικού και Γλωσσικού Θησαυρού", έπειτα "Αρχείον Θράκης", που από το 1934 εξέδωσε μέχρι το 1976, 39 τόμους με 15.000 σελίδες˙ τα "Θρακικά" ως συνέχεια των δύο προηγούμενων περιοδικών, που εξέδωσαν από το 1978, 12 τόμους με 2.500 σελίδες˙ τα "Θρακικά Χρονικά", που εκδόθηκαν στην Ξάνθη το 1960 και μέχρι το 1992 και κυκλοφόρησαν 46 τεύχη και τόμους με 5.000 σελίδες˙ τη "Θρακική Επετηρίδα", που εκδίδεται στην Κομοτηνή από το 1960 και αριθμεί 11 τόμους με 5.000 σελίδες. και τέλος, το επιστημονικό περιοδικό «Περί Θράκης», που εκδίδεται στην Ξάνθη από το 2001 και αριθμεί έξι τόμους με 2.000 σελίδες.
Παράλληλα, στην Ελληνική Θράκη, όπως αυτή συγκροτήθηκε μετά την κατάτμηση και διαμοιρασμό της ευρύτερης Θράκης ανάμεσα σε τρία κράτη, δημιουργήθηκαν πολιτιστικοί σύλλογοι με πρωταγωνιστές τα μέλη γνωστών συλλόγων της Ανατολικής κυρίως Θράκης που εγκαταστάθηκαν στην Ελληνική Θράκη ως πρόσφυγες. Στη Θεσσαλονίκη δημιουργήθηκε το 1924 ο «Σύλλογος Αδριανουπολιτών» και στην Αθήνα το 1928 το «Θρακικό Κέντρο». Ακολούθησε η δημιουργία και η δραστηριοποίηση συλλόγων στην Αλεξανδρούπολη, η οποία κυριολεκτικά αποτελούσε μια προσφυγούπολη. Οπωσδήποτε η εκδοτική δραστηριότητα στη Θράκη παρέμεινε κατά τον Μεσοπόλεμο σχεδόν μηδενική και η γνώση της τοπικής ιστορίας ήταν ανύπαρκτη. Την ίδια περίοδο, η κεμαλική εθνικιστική προπαγάνδα γοήτευσε νέους διανοούμενους της μουσουλμανικής μειονότητας και οδήγησε στην ίδρυση εθνικιστικών συλλόγων που δραστηριοποιήθηκαν στους κύκλους της μειονότητας.[iv]
Αμέσως μετά τον πόλεμο σημειώνεται στην Ελληνική Θράκη σημαντική δραστηριότητα στη δημιουργία νέων συλλόγων που απέβλεπαν σε κοινωνικούς και φιλανθρωπικούς σκοπούς. Ιδιαίτερη σημασία έχει η ίδρυση της «Φιλοπρόοδης Ένωσης Ξάνθης» το 1952 και του «Μορφωτικού Ομίλου Κομοτηνής» το 1959. Παράλληλα, αναδύονται άτομα που ανακαλύπτουν το ιστορικό βάθος του τόπου και αναλαμβάνουν να αναπτύξουν και να περιγράψουν τη φυσιογνωμία του με εκδόσεις τοπικότητας. Το πρόβλημα όμως των περιορισμένων μέσων της περιφέρειας παραμένει: όπως και πριν την απελευθέρωση, πολλοί πνευματικοί άνθρωποι αναγκάζονταν να μετοικήσουν στην Αθήνα ή τη Θεσσαλονίκη, όπου οι συνθήκες σταδιοδρομίας και έκφρασης ήταν πολύ πιο ευνοϊκές[v].
Με την εκδήλωση των γνωστών εξωτερικών απειλών και τη λαϊκοποίηση της πολιτιστικής δράσης μετά τη μεταπολίτευση ιδρύονται στη Θράκη νέοι πολιτιστικοί οργανισμοί και δραστηριοποιούνται μη κυβερνητικές οργανώσεις. Ένα νέο εκσυγχρονιστικό πνεύμα θα δημιουργήσει και θα αναδείξει τάσεις για συγκρότηση της τοπικότητας, μελέτη της τοπικής ιστορίας και αυτοσυνειδησία. Ως αποτέλεσμα θα εμφανισθεί στη Θράκη μία έντονη εκδοτική δραστηριότητα. Κυριολεκτικά εκατοντάδες εκδόσεις που συναθροίζονται τα τελευταία χρόνια και βλέπουν το φως όχι μόνο στις τρεις μεγάλες πόλεις της περιφέρειας, αλλά και σε μικρότερα και άγνωστα στον ευρύτερο ελληνικό χώρο πολίσματα[vi]. Ο τόπος και η ιστορία του μελετώνται και αποτυπώνονται σε ποικιλία εκδόσεων[vii]. Παράλληλα εκδίδονται σε διεθνές επίπεδο επιστημονικές μελέτες που πλουτίζουν τη βιβλιογραφία της Θράκης ως βιβλία αναφοράς[viii].
Στη Θράκη συνέβη κάτι μοναδικό για τα πολεοδομικά μας πράγματα: ολόκληρος ο παραδοσιακός οικισμός της Ξάνθης ανακηρύχθηκε το 1976 διατηρητέος[ix], πράγμα που πλούτισε τη Βόρεια Ελλάδα με ένα ανοικτό μουσείο αρχιτεκτονικών ρυθμών και με τη διατήρηση μιας πόλης της καθ’ ημάς Ανατολής. Ο παραδοσιακός οικισμός της Ξάνθης δεν είναι μόνο ο μεγαλύτερος διατηρούμενος οικισμός στη Βόρεια Ελλάδα, αλλά αποτελεί και το καλύτερα διατηρούμενο δείγμα κοινοτικής οργάνωσης του Νέου Ελληνισμού κατά την ύστερη φάση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας[x] που βρίσκεται στον ελλαδικό χώρο.
Η ύπαρξη ενός εκτεταμένου παραδοσιακού οικισμού επιτρέπει στο Δήμο Ξάνθης την άσκηση μίας αναπτυξιακής πολιτικής με κέντρο τον παραδοσιακό οικισμό και μοχλό τις πολιτιστικές διαστάσεις του. Εορταστικοί θεσμοί έχουν καθιερωθεί και λαμβάνουν χώρα συστηματικά. Αναφέρουμε το «Ξανθιώτικο Καρναβάλι - Θρακικές Λαογραφικές Γιορτές» που αριθμεί ζωή 45 ετών, ενώ αδιάλειπτα από το 1991 λαμβάνουν χώρα το φθινόπωρο «Οι Γιορτές της Παλιάς Ξάνθης». Η Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου συμμετέχει στις «Γιορτές της Παλιάς Ξάνθης» με φωτογραφικές εκθέσεις που έχουν ως αντικείμενο την εθνική και πολιτιστική ιστορία[xi].
Οι διαθέσεις της Άγκυρας και ο χειρισμός από μέρους της μουσουλμανικής μειονότητας της Ελληνικής Θράκης ως στρατηγικής μειονότητας έδωσαν αφορμή στην έκδοση αριθμού βιβλίων που μελετούν και παρουσιάζουν τις πραγματικότητες της μουσουλμανικής μειονότητας και των εθνοτικών στοιχείων που τη συγκροτούν[xii]. Ιδιαίτερη έμφαση έχει δοθεί στη μελέτη της προέλευσης και του πολιτισμού των Πομάκων[xiii], ορεινού αυτόχθονος φύλου της Ροδόπης, οι οποίοι, εκτός του ότι είναι μουσουλμάνοι, δεν έχουν καμία σχέση με την Τουρκία.
Με αφετηρία πάλι τη Μεταπολίτευση και με την πίεση της ανάγκης που επέβαλε η τουρκική απειλή ιδρύθηκαν στην Ελληνική Θράκη συλλογικοί φορείς. Η σκοπιμότητα των φορέων αυτών βασίσθηκε στην πολιτιστική καλλιέργεια ως στοιχείο ανάπτυξης. Τέτοιοι συλλογικοί φορείς είναι το «Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης»[xiv] που εδρεύει στην Ξάνθη και διαθέτει παράρτημα στην Κομοτηνή και το «Πολιτιστικό Αναπτυξιακό Κέντρο Θράκης» ΠΑΚΕΘΡΑ[xv] που εδρεύει και αυτό στην Ξάνθη.
Το γενικότερο ενδιαφέρον για την Θράκη και η ανησυχία του ελληνικού κοινού επιβάλλουν την έκδοση βιβλίων για την Θράκη που τυπώνονται στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Πολλά από αυτά αναφέρονται στον απολεσθέντα Ελληνισμό της Ανατολικής και της Βόρειας Θράκης.[xvi]
Τα τελευταία χρόνια με την ωρίμανση της δεύτερης γενιάς των προσφύγων του 1922 αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον για την ευρύτερη Θράκη και κυρίως για την Ανατολική Θράκη. Αλλά και η ύπαρξη και λειτουργία συλλογικών οργανώσεων τοπικής κλίμακας στη Θράκη, αλλά και σε κύρια αστικά κέντρα της χώρας συγκροτεί μια μεγάλη προσπάθεια περισυλλογής και διατήρησης εθίμων και συνηθειών[xvii].
Στη Θράκη υπάρχουν σήμερα δύο αρχαιολογικά μουσεία, τρία λαογραφικά μουσεία, όπως και τρία εκκλησιαστικά μουσεία με θρησκευτικά κειμήλια.
Στη Θράκη, παρά τη σημερινή της περιθωριακή θέση, η μακραίωνη λόγια παράδοση είναι ζωντανή.
[i] Κ. Μαμώνη: Σύλλογοι Θράκης και Ανατολικής Ρωμυλίας 1861-1922. Ιστορία και δράση, Θεσσαλονίκη 1995.
[ii] Λήδα Ιστικοπούλου: Η σωματειακή κίνηση της Ξάνθης στο Δ. Μαυρίδης (επιμέλεια): Ξάνθη. Η πόλη με τα χίλια χρώματα, Δήμος Ξάνθης, Ξάνθη, 2008
[iii] Δ. Μαυρίδης: Από την ιστορία της Θράκης 1875-1925, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2006.
[iv] Δ. Γκιντίδης: Κοινωνίες πολιτών. Μετασχηματισμοί της συλλογικότητας στη δημόσια σφαίρα της Θράκης, Περί Θράκης, τόμος 6ος, Ξάνθη 2007-2009.
[v] Η Ξάνθη είχε την τύχη να κρατήσει έναν αξιόλογο διανοούμενο, τον Στέφανο Ιωαννίδη (1923-2001), ο οποίος είναι ο πρώτος που επιχείρησε να συγγράψει και να εκδόσει βιβλία με αντικείμενο την τοπική ιστορία. Εκτός από τα βιβλία λογοτεχνίας εξέδωσε δύο φωτογραφικά λευκώματα και τη συλλογή άρθρων για την Ξάνθη Βαρταλαμίδι. Διηύθυνε και εξέδιδε για 30 χρόνια το περιοδικό Θρακικά Χρονικά.
[vi] Όπως π.χ. το βιβλίο των Δ. Μαυρίδη και Γ. Τσιγάρα : Γενισέα. Νέα πόλη του Νέστου – τόπος συνάντησης πολιτισμών, που εκδόθηκε από τον Δήμο Βιστωνίδος στη Γενισέα το 2010.
[vii] Βιβλία γενικής τοπικής ιστορίας είναι για την Ξάνθη: Π.Α. Γεωργαντζής: Συμβολή εις την ιστορία της Ξάνθης Ξάνθη 1976 , Δ. Μαυρίδης: Αγγελοφύλακτος Ξάνθη, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2007, Δ. Μαυρίδης (επιμέλεια): Ξάνθη. Η πόλη με τα χίλια χρώματα, Δήμος Ξάνθης, Ξάνθη, 2008, Φ. Κοτζαγεώργης: Μικρές πόλεις της ελληνικής χερσονήσου κατά την πρώιμη νεότερη εποχή: η Ξάνθη (15ος-17ος αι., Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2009.
Για την Κομοτηνή είναι: Σάββας Κουκλογεωργίου: Η Κομοτηνή του παρελθόντος, Δήμος Κομοτηνής 2006
Για την Αλεξανδρούπολη είναι: Σαράντης Καργάκος: Αλεξανδρούπολη, Αθήνα 2006.
Για το Σουφλί είναι: Μ. Πατέλης: Σουφλίου εγκώμιον , ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 2001.
Για το Διδυμότειχο είναι: Φίλιππος Γιαννόπουλος: Διδυμότειχο. Ιστορία ενός βυζαντινού οχυρού, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα, Αθήνα 1989, Αθανάσιος Γουρίδης: Το ιστορικό Διδυμότειχο, Δήμος Διδυμοτείχου 1999.
Για το σύνολο της Θράκης: Κυριακή Μαμώνη: Θρακικά μελετήματα, Σύλλογος προς διάδοσιν ωφελίμων βιβλίων, Αθήνα 2004, Κωνσταντίνος Α. Βακαλόπουλος: Ιστορία του Βόρειου Ελληνισμού. Θράκη, Αφοι Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 1990, Νίκος Σοϊλεντάκης: Ιστορία του Θρακικού Ελληνισμού Πιτσιλός, Αθήνα 1996, Γ. Βογιατζής: Η πρώιμη Οθωμανοκρατία στη Θράκη. Άμεσες δημογραφικές συνέπειες, Ηρόδοτος, Θεσσαλονίκη 1998, Θράκη, Ιστορικές και Γεωγραφικές Προσεγγίσεις Επιστήμη και Κοινωνία, Ειδικές Μορφωτικές Εκδηλώσεις, Ε.Ι.Ε., Αθήνα 2000
[viii] Benjamin Isaac: The Greek settlements in Thrace until the Roman conquest, Ε.J. Brill, Leiden 1986, Joelle Dalegre: La Thrace Grecque. L’ Hormattan, Paris 1995, Ivan Marazov, The Rogozen Treasure, Secor Publishers, Sofia, 1996, Catherine Asdracha: Inscriptions protobyzantines et byzanines de la Thrace orientale et de l’île d’ Imbros (IIIe – XVe siècles). Présentation et commentaire historique, Ministère de la Culture, Caisse des Recettes Archéologiques, Athènes 2003, Peter Soustal: Thrakien (Thrake, Rodopi und Haimimontοs), TIB Band 6, Verlag der Oesterreichischen Akademie der Wissenshaften, Wien 1991, Andreas Kueltzer: Ostthrakien, ΤΙΒ Band 12, Verlag der Oesterreichischen Akademie der Wissenshaften, Wien 2008.
[ix] Κ. Θανόπουλος: Πορεία Αντίθετα. Η σύγκρουση για την προστασία της Παλιάς Ξάνθης, ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 2005.
[x] Γ. Τσιγάρας: Οι εκκλησίες της Ξάνθης, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2005, Δ. Μαυρίδης: Σπίτια της Ξάνθης, ΔΕΑΞ, Ξάνθη 2009.
[xi] Αναφέρουμε μερικά από τα θέματα των εκθέσεων: Μνεία της καθ’ ημάς Ανατολής, Από την ιστορία της Θράκης 1875-1925, Αγγελοφύλακτος Ξάνθη , Τα σπίτια της Ξάνθης, Τα μοναστήρια της Ξάνθης
Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ξάνθης κ. Παντελεήμων έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η τοπική Εκκλησία αισθάνεται την ανάγκη να συμβάλει στην ανάδειξη της ιστορικότητας και της ταυτότητας της Θράκης. Ο ίδιος έχει πραγματοποιήσει μνημειώδη έκδοση του σημαντικού αρχείου των πρακτικών της Δημογεροντίας Ξάνθης (Παντελεήμων Καλαφάτης, Μητροπολίτης Ξάνθης: Πρακτικά της Δημογεροντίας Ξάνθης 1892-1926 Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου, Ξάνθη 2006.), ενώ η Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου έχει εκδόσει αριθμό τίτλων. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η δίγλωσση έκδοση που καλύπτει όλα τα θρησκευτικά μνημεία, όλων των δογμάτων που βρίσκονται στο Νομό Ξάνθης. [Γ. Τσιγάρας (επιμέλεια): Θρησκευτικά μνημεία στο Νομό Ξάνθης, Ιερά Μητρόπολις Ξάνθης και Περιθεωρίου – Μουφτεία Ξάνθης, Ξάνθη 2005].
[xii] Ε.Χ. Ζεγκίνης: Ο Μπεκτασισμός στη Δυτική Θράκη, Συμβολή στην ιστορία της διαδόσεως του Μουσουλμανισμού στον ελλαδικό χώρο, ΙΜΧΑ, Θεσσαλονίκη 1996 , Π.Γ. Παπαδημητρίου : Οι Πομάκοι της Ροδόπης, Από τις εθνοτικές σχέσεις στους βαλκανικούς εθνικισμούς (1870-1990), Αφοί Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη, 2003, Κ.Α. Τσιούμης: Η Μουσουλμανική Μειονότητα της Θράκης (1950-1960), Πολιτικοδιπλωματικές διεργασίες και εκπαιδευτική πολιτική, Αντ. Σταμούλη, Θεσσαλονίκη 2006.
[xiii] Μ.Γ. Βαρβούνης: Λαογραφικά των Πομάκων της Θράκης, Πορεία, Αθήνα 1996, Π. Θεοχαρίδης: Πομάκοι, οι μουσουλμάνοι της Ροδόπης, ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 1996.
[xiv] Διαθέτει σχολές μαθητείας σε θέματα συντήρησης και διαχείρισης παραδοσιακού υλικού, εργαστήριο λογοτεχνίας και σχολές ζωγραφικής. Οργανώνει διαλέξεις, παρουσιάσεις βιβλίων και εκθέσεις. Έχει εκδώσει βιβλία τοπικότητας, όπως την ανάλυση της λαϊκής τέχνης της ορεινής περιοχής της Ροδόπης με τίτλο: «Το όμορον της Ροδόπης (Ξάνθη-Σμόλυαν)». Στεγάζεται σε αναστηλωμένα συγκροτήματα καπνεργοστασίων της παλιάς βιομηχανικής περιοχής του καπνού της Ξάνθης.
[xv] Οργανώνει διαλέξεις, παρουσιάζει βιβλία και, κυρίως, εκδίδει βιβλία τα οποία αθροίζουν δεκάδες. Οι τίτλοι των βιβλίων του ΠΑΚΕΘΡΑ καλύπτουν την τοπική ιστορία, αλλά και ολόκληρη την Ελληνική Ανατολή. Εκδίδει το επιστημονικό περιοδικό Περί Θράκης. Στεγάζεται σε αναστηλωμένο οίκημα της Παλιάς Ξάνθης.
[xvi] Ι.Σ. Γιαννακόπουλος: Εν Σαράντα Εκκλησίαις της Ανατολικής Θράκης, Θεσσαλονίκη, 1994, Π. Λέκκου: Οι μονές της Βόρειας και της Ανατολικής Θράκης, Εκδόσεις Γ. Δεδούση, Θεσσαλονίκη 1999, Ακ. Μήλλας, Σφραγίδες Μητροπόλεων Χαλκηδόνος-Δέρκων, Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού, Αθήνα 2000, Ευδ. Σταυροκούκα: Στράντζα, Γιαννιτσά 2000, Δ. Μαυρίδης: Από την Κωνσταντινούπολη στη Ραιδεστό. Σε αναζήτηση της νεοελληνικής ταυτότητας, ΠΑΚΕΘΡΑ, Ξάνθη 2003, Σ. Αν. Κζούνια: Μητρόπολη Γάνου και Χώρας της Ανατολικής Θράκης, Κυρομάνος, Θεσσαλονίκη 2005, Χρ. Ζαφείρης: Μνήμης οδοιπορία, Ανατολική Θράκη, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2008.
[xvii] Οπωσδήποτε στη σημερινή Θράκη υπάρχει αριθμός ατόμων που πέρα από τη συλλογική δράση συγγράφουν και εκδίδουν βιβλία. Στο περιβάλλον του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης δραστηριοποιούνται ο λαογράφος καθηγητής Μανώλης Βαρβούνης, ο ιστορικός καθηγητής Κώστας Χατζόπουλος, ο βυζαντινολόγος καθηγητής Γιώργος Τσιγάρας, ο Φάνης Μαλκίδης και άλλοι. Στην Ξάνθη εκδίδουν βιβλία και μελέτες ο ποιητής Θανάσης Μουσόπουλος, ο δοκιμιογράφος Δημήτρης Βλάχος, ο τουρκολόγος Γιάννης Μπακιρτζής, ο λαογράφος Νίκος Κόκκας και ο δοκιμιογράφος Νίκος Κωνσταντινίδης, ο ιστορικός Πέτρος Γεωργαντζής, η αρχιτέκτων Χρύσα Μελκίδη, ο ιστοριοδίφης και λαογράφος Βασίλης Αϊβαλιώτης, ο ιστορικός Γιώργος Βογιατζής, ο ιστοριοδίφης Θωμάς Εξάρχου, ο ασχολούμενος με την οικολογική εκπαίδευση Νίκος Γερμαντζίδης, ο Αρχιμανδρίτης Παντελεήμων Μουτάφης και ο ιστοριοδίφης Χρήστος Μιχαλόπουλος. Στην Κομοτηνή η δημοσιογράφος Τζένη Κατσαρή-Βαφειάδη και ο ιστοριοδίφης Φ. Κωνσταντινίδης. Στην Αλεξανδρούπολη ο ιστοριοδίφης Μιχάλης Πατέλης. Στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα πολλοί είναι αυτοί που έχουν ασχοληθεί με τα ζητήματα της Θράκης, όπως ο λαογράφος Ευάγγελος Αυδίκος, η ιστορικός Μιράντα Παξιμαδοπούλου-Σταυρινού, η ιστορικός Ελένη Μπελιά, ο ιστορικός καθηγητής Κωνσταντίνος Βακαλόπουλος, η λαογράφος Ελένη Σπαθάρη-Μπεγλίτη, ο τουρκολόγος καθηγητής Φωκίων Κοτζαγεώργης και άλλοι.
Τρίτη 26 Απριλίου 2011
Θράκη
Μέρος της ομιλίας του Φάνη Μαλκίδη στην εκδήλωση που οργανώθηκε για την παρουσίαση του βιβλίου της Β. Τσακόγλου "Ο Πρώτος διωγμός των Ελλήνων στην Ανατολική Θράκη το 1913 – 1918", οργάνωσε ο Σύλλογος Σπάρτακος των προσφύγων από την ανατολική Θράκη των οικισμών Ανθείας και Αρίστεινου Έβρου
Είναι γεγονός ότι για πάρα πολλά χρόνια η ιστορία των Ελλήνων της Θράκης, όπως άλλωστε και η ιστορική διαδρομή των Ελλήνων της καθ’ υμάς Ανατολής, έμεινε στο περιθώριο της έρευνας και της πολιτικής δραστηριότητας. Πολιτικοί και άλλοι λόγοι υπαγόρευσαν την αποσιώπηση της ανάδειξης των πτυχών της ιστορίας του ελληνικού λαού στη Θράκη, αλλά και στον Πόντο, την Ιωνία και την Καππαδοκία.
Η συνθήκη ανταλλαγής, το ελληνοτουρκικό σύμφωνο φιλίας του 1930, η κοινή ένταξη Ελλάδος και Τουρκίας στο ΝΑΤΟ, το κλίμα μη έντασης στις διμερείς σχέσεις, απαγόρευσαν την έρευνα, τη δημοσίευση και την ενασχόληση με τον Ελληνισμό που ζούσε για χιλιάδες χρόνια στην άλλη πλευρά του Αιγαίου, στον Εύξεινο Πόντο, στη Θράκη. Ειδικά η τελευταία εγκλωβισμένη για πολλά χρόνια από βορρά και από ανατολή, έδινε πολλές δικαιολογίες στην ελλαδική πολιτεία και στους θεσμούς για να μη γίνεται τίποτα. Για αυτό η Θράκη, έγινε γνωστή ως τόπος εξορίας, χώρος αποστολής ανεπιθύμητων, ως περιοχή αντιπαράθεσης Ελλάδας και Τουρκίας, αμφισβήτησης και άσκησης προπαγάνδας από τους τουρκικούς μηχανισμούς. Έτσι οι τραγικές στιγμές που έζησαν χιλιάδες συμπατριώτες μας στη Θράκη, ήδη από τις αρχές του 20ου αιώνα, και από το Μαύρο Πάσχα του 1914 μέχρι και το 1922, έμειναν στο περιθώριο και τη λήθη.
Το 1905, όταν η πλάστιγγα στο Μακεδονικό αγώνα έκλινε εις βάρος των Βουλγάρων , αυτοί ξέσπασαν με διωγμούς σε βάρος των Ελλήνων στη βόρεια Θράκη (ανατολική Ρωμυλία).
Ο διωγμός άρχισε από τη Βάρνα και επεκτάθηκε σε ολόκληρη την Ανατολική Ρωμυλία, με επιθέσεις εναντίον προκρίτων δασκάλων και ιερωμένων που άρχιζαν με ξυλοδαρμό και έφταναν σε δολοφονίες. Ταυτόχρονα, κατέστρεφαν ελληνικά ιδρύματα: σχολεία, εκκλησίες, νοσοκομεία, συλλόγους, κτλ., άρπαζαν τις περιουσίες τους έκλειναν τα σχολεία και απαγόρευαν την ελληνική γλώσσα.
Τις ελληνικές πόλεις της Στενημάχου, Βάρνας, Μεσημβρίας, Σωζοπόλεως, Πύργου, Αγαθουπόλεως, Καβακλή, και Αρτάκης βρήκε συμφορά. 88 ελληνικές κοινότητες διαλύθηκαν και η περιουσία τους που είχε ανυπολόγιστη αξία περιήλθε στο βουλγαρικό δημόσιο χωρίς να καταβληθεί καμία αποζημίωση. 'Ετσι καταστράφηκε ο ελληνισμός της βορείου Θράκης που σε μεγάλο ποσοστό, περίπου 200.000 ήλθαν πρόσφυγες κι αυτοί που έμειναν επί έναν αιώνα υφίστανται πιέσεις και προσπάθεια εκβουλγαρισμού.
Λίγο αργότερα, οι Τούρκοι υποχωρώντας το 1912, κατά τον πρώτο Βαλκανικό πόλεμο, έκαναν βιαιότητες κατά την Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης, ιδίως στις περιοχές Μαλγάρων, Κεσσάνης, Χαριουπόλεως και Μακράς Γεφύρας. Τα θύματα που είχε ο Ελληνισμός ήταν 15.700, επίσης, από τις παράλιες περιοχές εκτοπίσθηκαν άλλες 120.000.
Με τη συνθήκη του Βουκουρεστίου (10.8.1913) που έκλεισε τους βαλκανικούς πολέμους, έμειναν σχεδόν 1.000.000 Θράκες έξω από τα ελληνικά σύνορα, υπό τους Βουλγάρους στη Δυτική Θράκη και υπό τους Τούρκους στην Ανατολική. Από το φθινόπωρο του 1913 μπήκαν σε εφαρμογή τα σχέδια εξόντωσης και έξωσης των Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης. Τα μέσα που χρησιμοποιήθηκαν ήταν: εκτοπισμοί, επιθέσεις, πολιορκία χωριών, τρομοκρατία, απειλές ατομικές και γενικές.
'Έτσι διώχθηκαν 30.000 κάτοικοι αμιγώς ελληνικών χωριών της περιοχής Βιζύης. Ανάλογα έγιναν και στις περιοχές Αρκαδιουπόλεως, Σαράντα Εκκλησιών, Μαλγάρων, Γάνου, Τυρολόης και Σηλυβρίας. Την άνοιξη του 1914, το Μαύρο Πάσχα, άρχισαν οι εκτοπισμοί ολόκληρων χωριών και πρόσφυγες υπερέβησαν τις 250.000. Στο διάστημα μέχρι το 1922, οι καταστροφές, οι δολοφονίες και η προσφυγιά συνεχιζόταν, με εξαίρεση το διάστημα μετά το 1920 και για δύο χρόνια όταν η ανατολική Θράκη ήταν ξανά ελληνική.
Όμως η Μικρασιατική καταστροφή, παρέσυρε, και την Ανατολική Θράκη, με τη δημιουργία 350.000 προσφύγων από την Ανατολική Θράκη, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν σε όλη την Ελλάδα, αλλά και το εξωτερικό.
Η σημερινή εκδήλωση, αποτελεί απαρχή μίας σειράς αντίστοιχων πρωτοβουλιών προκειμένου να γίνουν γνωστές οι διώξεις του Θρακικού Ελληνισμού, με ευθύνη και σεβασμό των θυμάτων και κυρίως απέναντι στις νέες γενιές.
Είναι γεγονός ότι για πάρα πολλά χρόνια η ιστορία των Ελλήνων της Θράκης, όπως άλλωστε και η ιστορική διαδρομή των Ελλήνων της καθ’ υμάς Ανατολής, έμεινε στο περιθώριο της έρευνας και της πολιτικής δραστηριότητας. Πολιτικοί και άλλοι λόγοι υπαγόρευσαν την αποσιώπηση της ανάδειξης των πτυχών της ιστορίας του ελληνικού λαού στη Θράκη, αλλά και στον Πόντο, την Ιωνία και την Καππαδοκία.
Η συνθήκη ανταλλαγής, το ελληνοτουρκικό σύμφωνο φιλίας του 1930, η κοινή ένταξη Ελλάδος και Τουρκίας στο ΝΑΤΟ, το κλίμα μη έντασης στις διμερείς σχέσεις, απαγόρευσαν την έρευνα, τη δημοσίευση και την ενασχόληση με τον Ελληνισμό που ζούσε για χιλιάδες χρόνια στην άλλη πλευρά του Αιγαίου, στον Εύξεινο Πόντο, στη Θράκη. Ειδικά η τελευταία εγκλωβισμένη για πολλά χρόνια από βορρά και από ανατολή, έδινε πολλές δικαιολογίες στην ελλαδική πολιτεία και στους θεσμούς για να μη γίνεται τίποτα. Για αυτό η Θράκη, έγινε γνωστή ως τόπος εξορίας, χώρος αποστολής ανεπιθύμητων, ως περιοχή αντιπαράθεσης Ελλάδας και Τουρκίας, αμφισβήτησης και άσκησης προπαγάνδας από τους τουρκικούς μηχανισμούς. Έτσι οι τραγικές στιγμές που έζησαν χιλιάδες συμπατριώτες μας στη Θράκη, ήδη από τις αρχές του 20ου αιώνα, και από το Μαύρο Πάσχα του 1914 μέχρι και το 1922, έμειναν στο περιθώριο και τη λήθη.
Το 1905, όταν η πλάστιγγα στο Μακεδονικό αγώνα έκλινε εις βάρος των Βουλγάρων , αυτοί ξέσπασαν με διωγμούς σε βάρος των Ελλήνων στη βόρεια Θράκη (ανατολική Ρωμυλία).
Ο διωγμός άρχισε από τη Βάρνα και επεκτάθηκε σε ολόκληρη την Ανατολική Ρωμυλία, με επιθέσεις εναντίον προκρίτων δασκάλων και ιερωμένων που άρχιζαν με ξυλοδαρμό και έφταναν σε δολοφονίες. Ταυτόχρονα, κατέστρεφαν ελληνικά ιδρύματα: σχολεία, εκκλησίες, νοσοκομεία, συλλόγους, κτλ., άρπαζαν τις περιουσίες τους έκλειναν τα σχολεία και απαγόρευαν την ελληνική γλώσσα.
Τις ελληνικές πόλεις της Στενημάχου, Βάρνας, Μεσημβρίας, Σωζοπόλεως, Πύργου, Αγαθουπόλεως, Καβακλή, και Αρτάκης βρήκε συμφορά. 88 ελληνικές κοινότητες διαλύθηκαν και η περιουσία τους που είχε ανυπολόγιστη αξία περιήλθε στο βουλγαρικό δημόσιο χωρίς να καταβληθεί καμία αποζημίωση. 'Ετσι καταστράφηκε ο ελληνισμός της βορείου Θράκης που σε μεγάλο ποσοστό, περίπου 200.000 ήλθαν πρόσφυγες κι αυτοί που έμειναν επί έναν αιώνα υφίστανται πιέσεις και προσπάθεια εκβουλγαρισμού.
Λίγο αργότερα, οι Τούρκοι υποχωρώντας το 1912, κατά τον πρώτο Βαλκανικό πόλεμο, έκαναν βιαιότητες κατά την Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης, ιδίως στις περιοχές Μαλγάρων, Κεσσάνης, Χαριουπόλεως και Μακράς Γεφύρας. Τα θύματα που είχε ο Ελληνισμός ήταν 15.700, επίσης, από τις παράλιες περιοχές εκτοπίσθηκαν άλλες 120.000.
Με τη συνθήκη του Βουκουρεστίου (10.8.1913) που έκλεισε τους βαλκανικούς πολέμους, έμειναν σχεδόν 1.000.000 Θράκες έξω από τα ελληνικά σύνορα, υπό τους Βουλγάρους στη Δυτική Θράκη και υπό τους Τούρκους στην Ανατολική. Από το φθινόπωρο του 1913 μπήκαν σε εφαρμογή τα σχέδια εξόντωσης και έξωσης των Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης. Τα μέσα που χρησιμοποιήθηκαν ήταν: εκτοπισμοί, επιθέσεις, πολιορκία χωριών, τρομοκρατία, απειλές ατομικές και γενικές.
'Έτσι διώχθηκαν 30.000 κάτοικοι αμιγώς ελληνικών χωριών της περιοχής Βιζύης. Ανάλογα έγιναν και στις περιοχές Αρκαδιουπόλεως, Σαράντα Εκκλησιών, Μαλγάρων, Γάνου, Τυρολόης και Σηλυβρίας. Την άνοιξη του 1914, το Μαύρο Πάσχα, άρχισαν οι εκτοπισμοί ολόκληρων χωριών και πρόσφυγες υπερέβησαν τις 250.000. Στο διάστημα μέχρι το 1922, οι καταστροφές, οι δολοφονίες και η προσφυγιά συνεχιζόταν, με εξαίρεση το διάστημα μετά το 1920 και για δύο χρόνια όταν η ανατολική Θράκη ήταν ξανά ελληνική.
Όμως η Μικρασιατική καταστροφή, παρέσυρε, και την Ανατολική Θράκη, με τη δημιουργία 350.000 προσφύγων από την Ανατολική Θράκη, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν σε όλη την Ελλάδα, αλλά και το εξωτερικό.
Η σημερινή εκδήλωση, αποτελεί απαρχή μίας σειράς αντίστοιχων πρωτοβουλιών προκειμένου να γίνουν γνωστές οι διώξεις του Θρακικού Ελληνισμού, με ευθύνη και σεβασμό των θυμάτων και κυρίως απέναντι στις νέες γενιές.
Ο Κύριλλος ΣΤ΄
Ο Κύριλλος ΣΤ΄ (κατά κόσμον Κωνσταντίνος Σερπεντζόγλου) ήταν Οικουμενικός Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως μεταξύ των ετών 1813 και 1818.
Γεννήθηκε το 1769 στην Αδριανούπολη, όπου τελείωσε και το σχολείο. Ήταν ευφυής και καλός μαθητής. Τέθηκε υπό την προστασία του τοπικού Μητροπολίτη (και μετέπειτα Οικουμενικού Πατριάρχη) Καλλίνικου, ο οποίος τον χειροτόνησε διάκονο το 1791 και τον προσέλαβε ως γραμματέα. Το 1801, όταν ο Κύριλλος εξελέγη Πατριάρχης, τον όρισε μέγα αρχιδιάκονο του Πατριαρχείου. Από τη θέση εκείνη ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την αναδιοργάνωση της Πατριαρχικής Σχολής, η οποία τότε μεταφέρθηκε στο Κουρούτσεσμε.
Το Σεπτέμβριο του 1803 εξελέγη Μητροπολίτης Ικονίου, θέση στην οποία παρέμεινε για επτά χρόνια. Εκεί ανέπτυξε ιδιαίτερη δραστηριότητα για την ίδρυση σχολείων, την ενίσχυση απόρων μαθητών, τη διανομή βιβλίων και τη γενικότερη καλλιέργεια των γραμμάτων. Το 1810 μετατέθηκε στη Μητρόπολη Αδριανουπόλεως. Στις 4 Μαρτίου 1813, μετά την παραίτηση του Πατριάρχη Ιερεμία Δ΄, εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης.
Ως Οικουμενικός Πατριάρχης, πέραν του ιδιαίτερου ενδιαφέροντος που έδειξε για την ανάπτυξη της παιδείας, ίδρυσε μουσική σχολή, αναδιοργάνωσε το νοσοκομείο του Γένους και εξέδωσε πολλά βιβλία, κυρίως θρησκευτικά. Διόρθωσε τα οικονομικά του Πατριαρχείου και ξαναλειτούργησε το πατριαρχικό τυπογραφείο και τη Μεγάλη του Γένους Σχολή. Εικάζεται ότι υπήρξε σύμβουλος της Φιλικής Εταιρίας. Εικάζεται επίσης ότι ο Σουλτάνος Μαχμούτ Β΄ τον ανάγκασε να παραιτηθεί, πράγμα το οποίο έγινε στις 13 Δεκεμβρίου 1818.
Μετά την παραίτησή του αποσύρθηκε στην Αδριανούπολη. Όταν ξέσπασε η Επανάσταση του 1821, το όνομά του συμπεριελήφθη στο διάταγμα του Σουλτάνου με το οποίο δινόταν η εντολή να εκτελεστούν περί τους 30 ιερωμένους και προύχοντες της Αδριανούπολης. Εκτελέστηκε δι' απαγχονισμού στην πύλη της Μητρόπολης και το σώμα του έμεινε κρεμασμένο τρεις ημέρες και κατόπιν ρίχτηκε στον ποταμό Έβρο. Αργότερα, το λείψανό του βρέθηκε από χωρικό και ετάφη. Ο τάφος του υπάρχει ακόμα μέχρι σήμερα σε αυλή σπιτιού στο χωριό Πύθιο, πλησίον του ποταμού Έβρου.
Αναγνωρίστηκε ως άγιος το 1993 από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος και η μνήμη του τιμάται στις 18 Απριλίου ή μεταφέρεται την Κυριακή του Θωμά.
Γεννήθηκε το 1769 στην Αδριανούπολη, όπου τελείωσε και το σχολείο. Ήταν ευφυής και καλός μαθητής. Τέθηκε υπό την προστασία του τοπικού Μητροπολίτη (και μετέπειτα Οικουμενικού Πατριάρχη) Καλλίνικου, ο οποίος τον χειροτόνησε διάκονο το 1791 και τον προσέλαβε ως γραμματέα. Το 1801, όταν ο Κύριλλος εξελέγη Πατριάρχης, τον όρισε μέγα αρχιδιάκονο του Πατριαρχείου. Από τη θέση εκείνη ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την αναδιοργάνωση της Πατριαρχικής Σχολής, η οποία τότε μεταφέρθηκε στο Κουρούτσεσμε.
Το Σεπτέμβριο του 1803 εξελέγη Μητροπολίτης Ικονίου, θέση στην οποία παρέμεινε για επτά χρόνια. Εκεί ανέπτυξε ιδιαίτερη δραστηριότητα για την ίδρυση σχολείων, την ενίσχυση απόρων μαθητών, τη διανομή βιβλίων και τη γενικότερη καλλιέργεια των γραμμάτων. Το 1810 μετατέθηκε στη Μητρόπολη Αδριανουπόλεως. Στις 4 Μαρτίου 1813, μετά την παραίτηση του Πατριάρχη Ιερεμία Δ΄, εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης.
Ως Οικουμενικός Πατριάρχης, πέραν του ιδιαίτερου ενδιαφέροντος που έδειξε για την ανάπτυξη της παιδείας, ίδρυσε μουσική σχολή, αναδιοργάνωσε το νοσοκομείο του Γένους και εξέδωσε πολλά βιβλία, κυρίως θρησκευτικά. Διόρθωσε τα οικονομικά του Πατριαρχείου και ξαναλειτούργησε το πατριαρχικό τυπογραφείο και τη Μεγάλη του Γένους Σχολή. Εικάζεται ότι υπήρξε σύμβουλος της Φιλικής Εταιρίας. Εικάζεται επίσης ότι ο Σουλτάνος Μαχμούτ Β΄ τον ανάγκασε να παραιτηθεί, πράγμα το οποίο έγινε στις 13 Δεκεμβρίου 1818.
Μετά την παραίτησή του αποσύρθηκε στην Αδριανούπολη. Όταν ξέσπασε η Επανάσταση του 1821, το όνομά του συμπεριελήφθη στο διάταγμα του Σουλτάνου με το οποίο δινόταν η εντολή να εκτελεστούν περί τους 30 ιερωμένους και προύχοντες της Αδριανούπολης. Εκτελέστηκε δι' απαγχονισμού στην πύλη της Μητρόπολης και το σώμα του έμεινε κρεμασμένο τρεις ημέρες και κατόπιν ρίχτηκε στον ποταμό Έβρο. Αργότερα, το λείψανό του βρέθηκε από χωρικό και ετάφη. Ο τάφος του υπάρχει ακόμα μέχρι σήμερα σε αυλή σπιτιού στο χωριό Πύθιο, πλησίον του ποταμού Έβρου.
Αναγνωρίστηκε ως άγιος το 1993 από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος και η μνήμη του τιμάται στις 18 Απριλίου ή μεταφέρεται την Κυριακή του Θωμά.
Οι πέντε νεομάρτυρες οι εξ ΄ Σαμοθράκης
Οι πέντε Νεομάρτυρες οι εξ Σαμοθράκης (1837) και η μνήμη τους την Κυριακή του Θωμά.
Φάνης Μαλκίδης
Είναι γεγονός ότι η συμβολή της Θράκης στην Εθνική Παλιγγενεσία αποτελεί ένα ακόμη μέρος της αποσιωπημένης ελληνικής ιστορίας. Μάλιστα η Θράκη έχει και αυτή ολοκαυτώματα και εξόδους ανάλογα της Χίου, των Ψαρών και του Μεσολογγίου. Ειδικότερα, στο νησί της Σαμοθράκης, η κήρυξη της επανάστασης από τα τοπικά μυημένα μέλη στη Φιλική Εταιρεία, ακολούθησε ο γενικός ξεσηκωμός των Ελλήνων, παρά το γεγονός της εγγύτητας προς την πρωτεύουσα του οθωμανικού κράτους. Η αντίδραση από τους Οθωμανούς ήρθε το Σεπτέμβριο του 1821, την 1η του μηνός, την «πρωτοσταυρινιά» όπως λένε οι ντόπιοι, όταν αποβιβάστηκαν δύο χιλιάδες στρατιώτες. Η καταστροφή ήταν ολοκληρωτική, από τις χιλιάδες των νεκρών, μέχρι τις λεηλασίες των οικιών και των εκκλησιών ενώ όσοι σώθηκαν πουλήθηκαν στην Κωνσταντινούπολη σαν σκλάβοι. Εφτακόσιοι από τους κατοίκους που είχαν καταφύγει στα βουνά, οι Οθωμανοί, τους έφεραν πίσω με δόλο δίνοντάς τους την εντύπωση ότι θα τους δώσουν χάρη. Όμως στην τοποθεσία «Εφκάς» στο κάστρο της πρωτεύουσας (της Χώρας), τους δολοφόνησαν σχεδόν όλους. Από τη μαζική αυτή δολοφονία, επέζησαν σύμφωνα με μαρτυρίες ξένων περιηγητών και του Σαμοθρακρακίτη ιερέα Γ. Μανωλάκη από 25 έως 30 οικογένειες, οι οποίες ζούσαν τα επόμενα χρόνια σε άθλια κατάσταση. Σημαντική μαρτυρία για το ολοκαύτωμα αποτελεί το έργο του Ί Δραγούμη «Σαμοθράκη», ο οποίος δε διέσωσε μόνο ένα μέρος του συμβάντος, αλλά και την αναφορά στο τρυπημένο Ευαγγέλιο της εκκλησίας της Παναγίας στη Χώρα, το οποίο φυλάσσεται στο Εθνολογικό Μουσείο. Την καταστροφή της Σαμοθράκης την απεικόνισε ο Γάλλος Αύγουστος Βινσόν (Αuguste Vinchon) ο οποίος ζωγράφισε ένα πίνακα με θέμα τη σφαγή της Σαμοθράκης, που βρίσκεται στο Λούβρο.
Σημαντική παράμετρος του ολοκαυτώματος αποτελεί και ο βίαιος εξισλαμισμός πολλών Σαμοθρακιτών, που κατέληξαν δούλοι. Πέντε από τους επιζώντες του ολοκαυτώματος της Σαμοθράκης, οι Μανουήλ Παλογούδας, Μιχαήλ ο Κύπριος, Θεόδωρος Δημητρίου, Γεώργιος Κουρούνης και Γεώργιος Καλακίκος, γύρισαν το 1835 στη Σαμοθράκη και επέστρεψαν στην αρχική τους θρησκεία.
Για το λόγο αυτό μεταφέρθηκαν στην Μάκρη της Αλεξανδρούπολης, όπου ήταν η τοπική διοίκηση.
Όταν τους οδήγησαν μπροστά στον διοικητή τους ρώτησε για την καταγωγή τους και τη ζωή τους. Οι άγιοι με ήρεμο τρόπο του απάντησαν για την καταστροφή, την αποδοχή του Ισλάμ και την επιστροφή στο Χριστιανισμό.
Αφού βασανίστηκαν θανατώθηκαν στις 6 Απριλίου 1835, Δευτέρα του Θωμά. Ο Μιχαήλ ο Κύπριος κατατεμαχίστηκε από δήμιους, οι Γεώργιος Κορούνης και Θεόδωρος Δημητρίου απαγχονίστηκαν μετά από βασανιστήρια, και οι Μανουήλ Παλογούδας και Γεώργιος Καλακίκος ρίχτηκαν σε σανίδια με αιχμηρά σίδερα. O πρώτος πέθανε, ο δεύτερος όμως θανατώθηκε με όπλο. Η μνήμη τους τιμάται την Κυριακή του Θωμά και αποτελούν τους πέντε νεομάρτυρες του νησιού και όλης της Θράκης. Τα λείψανα των αγίων φυλάσσονται οποίων υπάρχουν στην εκκλησία της Παναγίας στη Χώρα και στις εικόνες στις εκκλησίες του νησιού, όπως και στην απέναντι Θρακική ακτή της Αλεξανδρούπολης, απεικονίζονται με φουστανέλες.
Είναι οι Άγιοι που συνδύασαν όπως άλλοι πολλοί νεομάρτυρες την πίστη στην Ορθοδοξία και τον αγώνα για Ελευθερία, τα βασικά στοιχεία της Επανάστασης και της τελικής της επιτυχίας.
Φάνης Μαλκίδης
Είναι γεγονός ότι η συμβολή της Θράκης στην Εθνική Παλιγγενεσία αποτελεί ένα ακόμη μέρος της αποσιωπημένης ελληνικής ιστορίας. Μάλιστα η Θράκη έχει και αυτή ολοκαυτώματα και εξόδους ανάλογα της Χίου, των Ψαρών και του Μεσολογγίου. Ειδικότερα, στο νησί της Σαμοθράκης, η κήρυξη της επανάστασης από τα τοπικά μυημένα μέλη στη Φιλική Εταιρεία, ακολούθησε ο γενικός ξεσηκωμός των Ελλήνων, παρά το γεγονός της εγγύτητας προς την πρωτεύουσα του οθωμανικού κράτους. Η αντίδραση από τους Οθωμανούς ήρθε το Σεπτέμβριο του 1821, την 1η του μηνός, την «πρωτοσταυρινιά» όπως λένε οι ντόπιοι, όταν αποβιβάστηκαν δύο χιλιάδες στρατιώτες. Η καταστροφή ήταν ολοκληρωτική, από τις χιλιάδες των νεκρών, μέχρι τις λεηλασίες των οικιών και των εκκλησιών ενώ όσοι σώθηκαν πουλήθηκαν στην Κωνσταντινούπολη σαν σκλάβοι. Εφτακόσιοι από τους κατοίκους που είχαν καταφύγει στα βουνά, οι Οθωμανοί, τους έφεραν πίσω με δόλο δίνοντάς τους την εντύπωση ότι θα τους δώσουν χάρη. Όμως στην τοποθεσία «Εφκάς» στο κάστρο της πρωτεύουσας (της Χώρας), τους δολοφόνησαν σχεδόν όλους. Από τη μαζική αυτή δολοφονία, επέζησαν σύμφωνα με μαρτυρίες ξένων περιηγητών και του Σαμοθρακρακίτη ιερέα Γ. Μανωλάκη από 25 έως 30 οικογένειες, οι οποίες ζούσαν τα επόμενα χρόνια σε άθλια κατάσταση. Σημαντική μαρτυρία για το ολοκαύτωμα αποτελεί το έργο του Ί Δραγούμη «Σαμοθράκη», ο οποίος δε διέσωσε μόνο ένα μέρος του συμβάντος, αλλά και την αναφορά στο τρυπημένο Ευαγγέλιο της εκκλησίας της Παναγίας στη Χώρα, το οποίο φυλάσσεται στο Εθνολογικό Μουσείο. Την καταστροφή της Σαμοθράκης την απεικόνισε ο Γάλλος Αύγουστος Βινσόν (Αuguste Vinchon) ο οποίος ζωγράφισε ένα πίνακα με θέμα τη σφαγή της Σαμοθράκης, που βρίσκεται στο Λούβρο.
Σημαντική παράμετρος του ολοκαυτώματος αποτελεί και ο βίαιος εξισλαμισμός πολλών Σαμοθρακιτών, που κατέληξαν δούλοι. Πέντε από τους επιζώντες του ολοκαυτώματος της Σαμοθράκης, οι Μανουήλ Παλογούδας, Μιχαήλ ο Κύπριος, Θεόδωρος Δημητρίου, Γεώργιος Κουρούνης και Γεώργιος Καλακίκος, γύρισαν το 1835 στη Σαμοθράκη και επέστρεψαν στην αρχική τους θρησκεία.
Για το λόγο αυτό μεταφέρθηκαν στην Μάκρη της Αλεξανδρούπολης, όπου ήταν η τοπική διοίκηση.
Όταν τους οδήγησαν μπροστά στον διοικητή τους ρώτησε για την καταγωγή τους και τη ζωή τους. Οι άγιοι με ήρεμο τρόπο του απάντησαν για την καταστροφή, την αποδοχή του Ισλάμ και την επιστροφή στο Χριστιανισμό.
Αφού βασανίστηκαν θανατώθηκαν στις 6 Απριλίου 1835, Δευτέρα του Θωμά. Ο Μιχαήλ ο Κύπριος κατατεμαχίστηκε από δήμιους, οι Γεώργιος Κορούνης και Θεόδωρος Δημητρίου απαγχονίστηκαν μετά από βασανιστήρια, και οι Μανουήλ Παλογούδας και Γεώργιος Καλακίκος ρίχτηκαν σε σανίδια με αιχμηρά σίδερα. O πρώτος πέθανε, ο δεύτερος όμως θανατώθηκε με όπλο. Η μνήμη τους τιμάται την Κυριακή του Θωμά και αποτελούν τους πέντε νεομάρτυρες του νησιού και όλης της Θράκης. Τα λείψανα των αγίων φυλάσσονται οποίων υπάρχουν στην εκκλησία της Παναγίας στη Χώρα και στις εικόνες στις εκκλησίες του νησιού, όπως και στην απέναντι Θρακική ακτή της Αλεξανδρούπολης, απεικονίζονται με φουστανέλες.
Είναι οι Άγιοι που συνδύασαν όπως άλλοι πολλοί νεομάρτυρες την πίστη στην Ορθοδοξία και τον αγώνα για Ελευθερία, τα βασικά στοιχεία της Επανάστασης και της τελικής της επιτυχίας.
Πομάκοι
Οι Πομάκοι έχουν το «Χριστός Ανέστη» στη μητρική τους γλώσσα
http://pomakohoria.blogspot.com/2011/04/blog-post_23.html
Το «Χριστός Ανέστη» στα πομακικά
Στις 3 Φεβρουαρίου 2007 ένας Πομάκος από τη Σμίνθη επισκέφθηκε το Άγιο Όρος.
Ανηφόρισε με τα πόδια στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας.
Εκεί ένας μοναχός τού ζήτησε να μεταφράσει στη μητρική του γλώσσα το ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!
Ο μοναχός κατέγραψε την πομακική μετάφραση του ύμνου.
Στη συνέχεια έγινε μελοποίηση του πομακικού κειμένου με βυζαντινή σημειογραφία.
Το Πάσχα του 2007 (8 Απριλίου) οι μοναχοί της Σιμωνόπετρας έψαλαν για πρώτη φορά το ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ πομακιστί .
Χριστός ανέστη!
Hristós si azhïvâ!
Hristós si azhïvâ at umrâtene
Sas umíranye nastópi umíranyeto
Harísal ye zhïvóta zhémne so búli
Faf gróbyeno.
Χριστός σι αζιβά!
Χριστός σι αζιβά ατ ουμράτενε
Σας ουμίρανιε ναστόπι ουμίρανιετο
Χαρίσαλ γιε ζιβότα ζέμνε σο μπούλι
Φαφ γκρόμπιενο.
Χριστός ανέστη!
Χριστός ανέστη εκ νεκρών
Θανάτω θάνατον πατήσας
Και τοις εν τοις μνήμασι ζωήν
Χαρισάμενος.
Ο ίδιος Πομάκος από τη Σμίνθη κατά την παραμονή του στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας στις 3/4/2007 μετέφρασε στα πομακικά το απόσπασμα από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον, (Ιωάν. 20. 19-31) το οποίο διαβάζεται κάθε χρόνο την Κυριακή του Πάσχα κατά τον Εσπερινό σε όλες τις γλώσσες του κόσμου. Τώρα πλέον διαβάζεται κάθε χρόνο και στα πομακικά.
Ούσης Οψίας…
Στα αρχαία ελληνικά
19. Ούσης ουν οψίας τη ημέρα εκείνη τη μια των σαββάτων, και των θυρών κεκλεισμένων όπου ήσαν οι μαθηταί συνηγμένοι δια τον φόβον των Ιουδαίων, ήλθεν ο Ιησούς και έστη εις το μέσον, και λέγει αυτοίς. ειρήνη υμίν.
20. και τούτο ειπών έδειξεν αυτοίς τας χείρας και την πλευράν αυτού. εχάρησαν ουν οι μαθηταί ιδόντες τον Κύριον.
21. είπεν ουν αυτοίς ο Ιησούς πάλιν. ειρήνη υμίν. καθώς απέσταλκε με ο πατήρ, καγώ πέμπω υμάς.
22. και τούτο ειπών ενεφύσησε και λέγει αυτοίς, λάβετε Πνεύμα Άγιον.
23. αν τινών αφήτε τας αμαρτίας, αφίενται αυτοίς, αν τινών κρατήτε, κεκράτηνται.
24. Θωμάς δε εις εκ των δώδεκα, ο λεγόμενος Δίδυμος, ουκ ην μετ' αυτών ότε ήλθεν ο Ιησούς.
25. έλεγον ουν αυτώ οι άλλοι μαθηταί. εωράκαμεν τον Κύριον. ο δε είπεν αυτοίς. εάν μη ίδω εν ταις χερσίν αυτού τον τύπον των ήλων, και βάλω τον δάκτυλον μου εις τον τύπον των ήλων και βάλω την χείρα μου εις την πλευράν αυτού, ου μη πιστεύσω.
Πομακιστί
19 Agîna ye stánalo akshám le faf inók déne, na pórvanek déne ad Sóbatono natsîi, i vratána so búlï zatvórenï itám kadéna so búli zbrátï talebéne ad Yahudiátskokne stráha, dashlól ye Isá i ustayál so ye faf sredóno i reklól mi ye: “Mirénye vámi!”
20 I agî ye reklól inazí, prikázal ye täm tógavïne rókï i stráno. Drágo mi ye pánnalo talebômne, agîna so vídili Kíriono.
21 I reklól mi ye pak Isá: “Mirénye vámi. Káksa mo ye prevódil móne Bubáyko i ya prevádom vámi”.
22 I agîna ye reklól inazí, dúinal ye ur täh i reklól mi ye: “Zômite Evliyósko Vázdaho.
23 Akú banâm stórite af gráhovene, she mi so af, akú gi banâm darzhîte, she so udarzhónï”.
24 ‘Ala Thomás, ad on ikíno adín, zhókne so zaválï “Bliznák”, ne ye bul sas täh, agîna ye dashlól Isâ.
25 Víkali mu so drúgïne talebé: “Vídihme Kíriono!” Tóy mi ye reklól: “Akú na vídem faf rakïne mu belâgono ad sháykevene i akú na klam pórstase na belágono ad sháykevene i akú na klam rakóso na stranóto mu, néma da izvâravom”.
Μετάφραση στα νέα ελληνικά
19 Ενώ λοιπόν ήταν βράδυ την ημέρα εκείνη, την πρώτη μετά το Σάββατο, και ενώ οι θύρες ήταν κλεισμένες εκεί όπου ήταν οι μαθητές για το φόβο των Ιουδαίων, ήρθε ο Ιησούς και στάθηκε στο μέσο και τους λέει: «Ειρήνη σ' εσάς».
20 Και αφού είπε αυτό, έδειξε τα χέρια και την πλευρά του σ' αυτούς. Χάρηκαν τότε οι μαθητές, όταν είδαν τον Κύριο.
21 Τους είπε λοιπόν πάλι ο Ιησούς: «Ειρήνη σ' εσάς. καθώς με έχει αποστείλει ο Πατέρας κι εγώ στέλνω εσάς».
22 Και όταν είπε αυτό, φύσηξε πάνω τους και τους λέει: «Λάβετε Πνεύμα Άγιο.
23 Αν σε κάποιους αφήσετε τις αμαρτίες, έχουν αφεθεί σ' αυτούς, αν σε κάποιους τις κρατάτε, έχουν κρατηθεί».
24 Ο Θωμάς, όμως, ένας από τους δώδεκα, ο λεγόμενος, “Δίδυμος”, δεν ήταν μαζί τους όταν ήρθε ο Ιησούς.
25 Του έλεγαν λοιπόν οι άλλοι μαθητές: «Έχουμε δει τον Κύριο!» Εκείνος τους είπε: «Αν δε δω στα χέρια του το σημάδι των καρφιών και δε βάλω το δάχτυλό μου στο σημάδι των καρφιών και δε βάλω το χέρι μου στην πλευρά του, δε θα πιστέψω».
http://pomakohoria.blogspot.com/2011/04/blog-post_23.html
Το «Χριστός Ανέστη» στα πομακικά
Στις 3 Φεβρουαρίου 2007 ένας Πομάκος από τη Σμίνθη επισκέφθηκε το Άγιο Όρος.
Ανηφόρισε με τα πόδια στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας.
Εκεί ένας μοναχός τού ζήτησε να μεταφράσει στη μητρική του γλώσσα το ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!
Ο μοναχός κατέγραψε την πομακική μετάφραση του ύμνου.
Στη συνέχεια έγινε μελοποίηση του πομακικού κειμένου με βυζαντινή σημειογραφία.
Το Πάσχα του 2007 (8 Απριλίου) οι μοναχοί της Σιμωνόπετρας έψαλαν για πρώτη φορά το ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ πομακιστί .
Χριστός ανέστη!
Hristós si azhïvâ!
Hristós si azhïvâ at umrâtene
Sas umíranye nastópi umíranyeto
Harísal ye zhïvóta zhémne so búli
Faf gróbyeno.
Χριστός σι αζιβά!
Χριστός σι αζιβά ατ ουμράτενε
Σας ουμίρανιε ναστόπι ουμίρανιετο
Χαρίσαλ γιε ζιβότα ζέμνε σο μπούλι
Φαφ γκρόμπιενο.
Χριστός ανέστη!
Χριστός ανέστη εκ νεκρών
Θανάτω θάνατον πατήσας
Και τοις εν τοις μνήμασι ζωήν
Χαρισάμενος.
Ο ίδιος Πομάκος από τη Σμίνθη κατά την παραμονή του στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας στις 3/4/2007 μετέφρασε στα πομακικά το απόσπασμα από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον, (Ιωάν. 20. 19-31) το οποίο διαβάζεται κάθε χρόνο την Κυριακή του Πάσχα κατά τον Εσπερινό σε όλες τις γλώσσες του κόσμου. Τώρα πλέον διαβάζεται κάθε χρόνο και στα πομακικά.
Ούσης Οψίας…
Στα αρχαία ελληνικά
19. Ούσης ουν οψίας τη ημέρα εκείνη τη μια των σαββάτων, και των θυρών κεκλεισμένων όπου ήσαν οι μαθηταί συνηγμένοι δια τον φόβον των Ιουδαίων, ήλθεν ο Ιησούς και έστη εις το μέσον, και λέγει αυτοίς. ειρήνη υμίν.
20. και τούτο ειπών έδειξεν αυτοίς τας χείρας και την πλευράν αυτού. εχάρησαν ουν οι μαθηταί ιδόντες τον Κύριον.
21. είπεν ουν αυτοίς ο Ιησούς πάλιν. ειρήνη υμίν. καθώς απέσταλκε με ο πατήρ, καγώ πέμπω υμάς.
22. και τούτο ειπών ενεφύσησε και λέγει αυτοίς, λάβετε Πνεύμα Άγιον.
23. αν τινών αφήτε τας αμαρτίας, αφίενται αυτοίς, αν τινών κρατήτε, κεκράτηνται.
24. Θωμάς δε εις εκ των δώδεκα, ο λεγόμενος Δίδυμος, ουκ ην μετ' αυτών ότε ήλθεν ο Ιησούς.
25. έλεγον ουν αυτώ οι άλλοι μαθηταί. εωράκαμεν τον Κύριον. ο δε είπεν αυτοίς. εάν μη ίδω εν ταις χερσίν αυτού τον τύπον των ήλων, και βάλω τον δάκτυλον μου εις τον τύπον των ήλων και βάλω την χείρα μου εις την πλευράν αυτού, ου μη πιστεύσω.
Πομακιστί
19 Agîna ye stánalo akshám le faf inók déne, na pórvanek déne ad Sóbatono natsîi, i vratána so búlï zatvórenï itám kadéna so búli zbrátï talebéne ad Yahudiátskokne stráha, dashlól ye Isá i ustayál so ye faf sredóno i reklól mi ye: “Mirénye vámi!”
20 I agî ye reklól inazí, prikázal ye täm tógavïne rókï i stráno. Drágo mi ye pánnalo talebômne, agîna so vídili Kíriono.
21 I reklól mi ye pak Isá: “Mirénye vámi. Káksa mo ye prevódil móne Bubáyko i ya prevádom vámi”.
22 I agîna ye reklól inazí, dúinal ye ur täh i reklól mi ye: “Zômite Evliyósko Vázdaho.
23 Akú banâm stórite af gráhovene, she mi so af, akú gi banâm darzhîte, she so udarzhónï”.
24 ‘Ala Thomás, ad on ikíno adín, zhókne so zaválï “Bliznák”, ne ye bul sas täh, agîna ye dashlól Isâ.
25 Víkali mu so drúgïne talebé: “Vídihme Kíriono!” Tóy mi ye reklól: “Akú na vídem faf rakïne mu belâgono ad sháykevene i akú na klam pórstase na belágono ad sháykevene i akú na klam rakóso na stranóto mu, néma da izvâravom”.
Μετάφραση στα νέα ελληνικά
19 Ενώ λοιπόν ήταν βράδυ την ημέρα εκείνη, την πρώτη μετά το Σάββατο, και ενώ οι θύρες ήταν κλεισμένες εκεί όπου ήταν οι μαθητές για το φόβο των Ιουδαίων, ήρθε ο Ιησούς και στάθηκε στο μέσο και τους λέει: «Ειρήνη σ' εσάς».
20 Και αφού είπε αυτό, έδειξε τα χέρια και την πλευρά του σ' αυτούς. Χάρηκαν τότε οι μαθητές, όταν είδαν τον Κύριο.
21 Τους είπε λοιπόν πάλι ο Ιησούς: «Ειρήνη σ' εσάς. καθώς με έχει αποστείλει ο Πατέρας κι εγώ στέλνω εσάς».
22 Και όταν είπε αυτό, φύσηξε πάνω τους και τους λέει: «Λάβετε Πνεύμα Άγιο.
23 Αν σε κάποιους αφήσετε τις αμαρτίες, έχουν αφεθεί σ' αυτούς, αν σε κάποιους τις κρατάτε, έχουν κρατηθεί».
24 Ο Θωμάς, όμως, ένας από τους δώδεκα, ο λεγόμενος, “Δίδυμος”, δεν ήταν μαζί τους όταν ήρθε ο Ιησούς.
25 Του έλεγαν λοιπόν οι άλλοι μαθητές: «Έχουμε δει τον Κύριο!» Εκείνος τους είπε: «Αν δε δω στα χέρια του το σημάδι των καρφιών και δε βάλω το δάχτυλό μου στο σημάδι των καρφιών και δε βάλω το χέρι μου στην πλευρά του, δε θα πιστέψω».
Genocide
Sacramento,CA)- The Hellenic League of America was honored to participate in this year’s Armenian Genocide recognition events at the State Capitol on April 14th in Sacramento, CA hosted by the Armenian National Committee of America-Western Region.
The Armenian National Committee of America-Western Region hosted events from morning to afternoon in Sacramento, California. Haig Hovsepian of the ANCA-Western Region welcomed all groups who gathered in Sacramento from across the state to commemorate the Armenian Genocide of 1915. Alex Aliferis, who represented the Hellenic League of America at this important commemoration of the Armenian Genocide, was the only Greek American attendance. This year’s Armenian Genocide Resolution included both the Greeks and the Assyrians.
Alex Aliferis attended the morning event on the floor of the California Assembly with other Armenian Americans. The California Assembly/Senate introduced and passed AJR 2(April 24th as Armenian Genocide Recognition Day) and AJR 7. Assembly member Katcho Achadjian (R) read in front of over 60 California Assembly members a list of participating groups such as the Hellenic League of America, Armenian National Committee, and others on the California Assembly floor.
AJR 2, Armenian Genocide Resolution, includes the Genocide of Greeks and Assyrians (http://e-lobbyist.com/gaits/text/225532), designates April 24, 2011 to recognize the Armenian Genocide. The Armenian National Committee of America, Western Region organized the April 14th events. AJR 7, unanimously passed, marking the week of April 18 to 24, 2011 as “California Week of Remembrance for the Armenian Genocide of 1915-1923.” The joint resolutions urge Congress and the President to observe the week of remembrance.
Throughout the day’s events Aliferis lobbied his California Assembly members/State Senators regarding the Armenian Genocide Resolution. In the Capitol, there is a display about how Americans formed the American Near East Foundation to assist the Armenians, Greeks, and Assyrians survivors of the Genocide by the Turks. The first American relief efforts in US history were started by Americans to assist the Armenians, Greeks, and Assyrians. According to the Near East Foundation website, “Many millions of Armenians, Assyrians, Greeks, and members of other minority groups were displaced, and over a million and a half died as a result of deportation, forced marches, starvation, and execution. The number would have been significantly higher had it not been for the efforts of U.S. Ambassador to Turkey Henry Morgenthau and the group of his friends and colleagues that would later become NEF’s founding Board. With the help of then-President Woodrow Wilson, NEF’s founders established a small-scale relief operation and began to solicit donations from the American public.” As a result, US leaders such as Democrat Woodrow Wilson and Republican Taft assisted the foundation to help the Greeks, Armenians, and Assyrians.
While in attendance he saw a powerful Armenian Genocide documentary called, ‘The River Runs Red’ by Armenian Genocide survivor turned filmmaker, J. Michael Hagopian. Hagopian started his documentary on the Armenian Genocide in the early 1950s by traveling to countries where there were Armenian Genocide Survivors. He went to the deserts of Syria and Iraq to speak with survivors, Arabs, and the sites where the Turks massacred 1.5 million Armenians in 1915. Hagopian passed away on Dec 2010, but this New York Times obituary mentions Hagopian’s accomplishment to document the Armenian Genocide over a course of 50 years through film. (http://www.nytimes.com/2010/12/20/world/europe/20hagopian.html).
The Armenian National Committee of America-Western Region hosted events from morning to afternoon in Sacramento, California. Haig Hovsepian of the ANCA-Western Region welcomed all groups who gathered in Sacramento from across the state to commemorate the Armenian Genocide of 1915. Alex Aliferis, who represented the Hellenic League of America at this important commemoration of the Armenian Genocide, was the only Greek American attendance. This year’s Armenian Genocide Resolution included both the Greeks and the Assyrians.
Alex Aliferis attended the morning event on the floor of the California Assembly with other Armenian Americans. The California Assembly/Senate introduced and passed AJR 2(April 24th as Armenian Genocide Recognition Day) and AJR 7. Assembly member Katcho Achadjian (R) read in front of over 60 California Assembly members a list of participating groups such as the Hellenic League of America, Armenian National Committee, and others on the California Assembly floor.
AJR 2, Armenian Genocide Resolution, includes the Genocide of Greeks and Assyrians (http://e-lobbyist.com/gaits/text/225532), designates April 24, 2011 to recognize the Armenian Genocide. The Armenian National Committee of America, Western Region organized the April 14th events. AJR 7, unanimously passed, marking the week of April 18 to 24, 2011 as “California Week of Remembrance for the Armenian Genocide of 1915-1923.” The joint resolutions urge Congress and the President to observe the week of remembrance.
Throughout the day’s events Aliferis lobbied his California Assembly members/State Senators regarding the Armenian Genocide Resolution. In the Capitol, there is a display about how Americans formed the American Near East Foundation to assist the Armenians, Greeks, and Assyrians survivors of the Genocide by the Turks. The first American relief efforts in US history were started by Americans to assist the Armenians, Greeks, and Assyrians. According to the Near East Foundation website, “Many millions of Armenians, Assyrians, Greeks, and members of other minority groups were displaced, and over a million and a half died as a result of deportation, forced marches, starvation, and execution. The number would have been significantly higher had it not been for the efforts of U.S. Ambassador to Turkey Henry Morgenthau and the group of his friends and colleagues that would later become NEF’s founding Board. With the help of then-President Woodrow Wilson, NEF’s founders established a small-scale relief operation and began to solicit donations from the American public.” As a result, US leaders such as Democrat Woodrow Wilson and Republican Taft assisted the foundation to help the Greeks, Armenians, and Assyrians.
While in attendance he saw a powerful Armenian Genocide documentary called, ‘The River Runs Red’ by Armenian Genocide survivor turned filmmaker, J. Michael Hagopian. Hagopian started his documentary on the Armenian Genocide in the early 1950s by traveling to countries where there were Armenian Genocide Survivors. He went to the deserts of Syria and Iraq to speak with survivors, Arabs, and the sites where the Turks massacred 1.5 million Armenians in 1915. Hagopian passed away on Dec 2010, but this New York Times obituary mentions Hagopian’s accomplishment to document the Armenian Genocide over a course of 50 years through film. (http://www.nytimes.com/2010/12/20/world/europe/20hagopian.html).
Τρίτη 19 Απριλίου 2011
Η γενοκτονία των Αρμενίων
Η γενοκτονία των Αρμενίων
Μέρος της ομιλίας του Φάνη Μαλκίδη στην εκδήλωση για τη Γενοκτονία στην Αθήνα. 17 Απριλίου 2011
Οι αποφάσεις κοινοβουλίων, διεθνών οργανισμών και θεσμών της αυτοδιοίκησης σε όλο τον πλανήτη, για την Γενοκτονία των Αρμενίων, αποτελούν μία ιστορική στιγμή, όχι μόνο για τον αρμενικό λαό, αλλά και για κάθε δημοκράτη και άνθρωπο ο οποίος υποστηρίζει την ιστορία, το δίκαιο και την αλήθεια. Η πρωτοβουλίες ανάδειξης της γενοκτονίας παρά τις πιέσεις, μη διπλωματικές και πολύ ωμές από πολλές πλευρές, πολλοί λαοί έχουν κατορθώσει να περάσουν ψηφίσματα για τη Γενοκτονία, για το γεγονός, όπως έγραφε ο αμερικανός διπλωμάτης Henry Morgenthaou «ότι οι τουρκικές αρχές έδωσαν διαταγή να εφαρμοστεί το μέτρο των εκτοπίσεων και δεν έκαναν τίποτε άλλο από το να απαγγείλουν την καταδίκη σε θάνατο ενός ολόκληρου λαού».
Η γενοκτονία 1.500.000 Αρμενίων στις αρχές του 20ου αιώνα, μία γενοκτονία, η οποία αφού δεν τιμωρήθηκε έγινε πρόδρομος και για άλλα μαζικά εγκλήματα- ο Χίτλερ πριν ξεκινήσει το Ολοκαύτωμα είχε πει «ποιος θυμάται τους Αρμένιους»- αποτέλεσε μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου το κυρίαρχο ζήτημα της αρμενικής πολιτικής. Είναι αξιοθαύμαστη η δραστηριότητα της αρμενικής διασποράς, η οποία, κατόρθωσε να αναδείξει το ζήτημα ήδη από την περίοδο που συζητήθηκε για πρώτη φορά η τιμωρία των υπευθύνων του Ολοκαυτώματος. Μία στάση που τηρείται από όλους με συνέπεια, όπου και εάν βρίσκονται και αγωνίζονται για την αναγνώριση της Γενοκτονίας.
‘Όπως γράφει το μέλος του Σουηδικού κοινοβουλίου η Gulan Avci, η οποία πήγε αντίθετη στο κόμμα της και ψήφισε τη Γενοκτονία των Αρμενίων, «κάθε φορά που ακόμα μία χώρα αναγνωρίζει τη γενοκτονία η αλήθεια πλησιάζει λίγο πιο κοντά στην Τουρκία. Δεν είναι πλέον δυνατόν να ξεφεύγει ή να παραμένει σιωπηλή για το παρελθόν. Ήρθε η ώρα η Τουρκία να αναγνωρίσει τη Γενοκτονία….Το τελευταίο στάδιο της Γενοκτονίας είναι η άρνησή της και δυστυχώς σήμερα η Τουρκία βρίσκεται σε αυτό ακριβώς το στάδιο. Ήρθε η ώρα να συμφιλιωθεί η Τουρκία με την Κεμαλική της κληρονομιά… Η αναγνώριση της γενοκτονίας δεν αποτελεί πλήγμα για την Τουρκία. Αντιθέτως, η μη αναγνώρισή της αποτελεί πλήγμα για τη δικαιοσύνη. Και είμαι αρκετά πεπεισμένη ότι η δικαιοσύνη μόνο καλό μπορεί να κάνει. Η δικαιοσύνη πρέπει να εφαρμοστεί στην Τουρκία…. Όσο η Τουρκία προσπαθεί να σκεπάσει το θέμα δεν θα υπάρξει ποτέ συμφιλίωση. Αν η μνήμη των θυμάτων δεν αποκατασταθεί οι άνθρωποι δεν θα μπορέσουν να επουλώσουν τις πληγές τους και να συνεχίσουν. Για αυτό είναι σημαντικό όλες οι δυνάμεις, οι οποίες πιστεύουν σε ανθρώπινες αξίες, να συνεχίσουν να αγωνίζονται και να ασκούν πίεση στην Τουρκία προκειμένου να αρχίσει να λέει την αλήθεια και να παραδεχθεί τη Γενοκτονία»
Η άνοιξη των λαών, των δολοφονημένων λαών του οθωμανικού κράτους και του κεμαλικού καθεστώτος έρχεται. Η αποσιώπηση, το ψεύδος και η λήθη ανήκουν στο παρελθόν και οι αγώνες των λαών για ελευθερία και αλήθεια δικαιώνονται. Κανένα καθεστώς υπεύθυνο για τέτοιου μεγέθους εγκλήματα ενάντια στην ανθρωπότητα δεν πρέπει να μείνει ατιμώρητο από την ιστορία και τη δικαιοσύνη. Η αλήθεια είναι μαζί μας και θα νικήσει, την προπαγάνδα, το ψεύδος, τα λόμπι και τα χρήματα.
Ο Φάνης Μαλκίδης είναι τακτικό μέλος της Διεθνούς Ένωσης Ακαδημαϊκών για τη Μελέτη των Γενοκτονιών.
H πολιτική εκδήλωση στη μνήμη των θυμάτων της Γενοκτονίας των Αρμενίων στο http://www.youtube.com/watch?v=4-nP4lrWnLs
Παρασκευή 15 Απριλίου 2011
Εκδήλωση για τη Γενοκτονία των Αρμενίων
Στις 11 π.μ. στον κινηματογράφο «Αττικόν» (Σταδίου 19) εκδήλωση μνήμης για τη γενοκτονία των Αρμενίων από τους Τούρκους το 1915, συνδιοργανώνει η Περιφέρεια Αττικής σε συνεργασία με την Αρμενική Εθνική Επιτροπή Ελλάδας. Θα παραστούν εκπρόσωποι της κυβέρνησης, της βουλής, των πολιτικών κομμάτων, των δικαστικών και στρατιωτικών αρχών, της περιφερειακής και τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς και εκπρόσωποι της αρμενικής οινότητας (Παροικίας). Κεντρικός ομιλητής της εκδήλωσης θα είναι ο Θεοφάνης Μαλκίδης, ενώ στη συνέχεια στεφάνια θα κατατεθούν στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη.
Η ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΙΩΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΡΝΗΣΗ - ΣΤΗΝ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ
«Η γενοκτονία των Ελλήνων. Από τη σιωπή και την άρνηση στη διεκδίκηση και την αναγνώριση» ήταν ο τίτλος του 2ου Συμποσίου που πραγματοποίησε ο Σύλλογος Μικρασιατών Πτολεμαΐδας, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, στο χώρο της Μικρασιατικής Στέγης. Συνδιοργανωτές του Συμποσίου ήταν ο Δήμος Εορδαίας, η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας και η Πανελλήνια Ομοσπονδία Μικρασιατικών Συλλόγων, με τη στήριξη της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Θρακικών Σωματείων, της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδας, της Θρακικής Εστίας Εορδαίας και του Ποντιακού Συλλόγου Πτολεμαΐδας, ενώ η Δ.Ε.Η. στήριξε οικονομικά το Συμπόσιο. Το Συμπόσιο αποτέλεσε μια πολύ σπουδαία διοργάνωση που έγινε για δεύτερη φορά από το Σύλλογο των Μικρασιατών – τα πρακτικά του πρώτου ήδη κυκλοφορούν- και συμμετείχαν πολλοί εκπρόσωποι προσφυγικών σωματείων απ’ όλη τη χώρα, οι οποίοι άκουσαν, ρώτησαν και συζήτησαν τους εισηγητές, που έχουν ασχοληθεί με το θέμα της γενοκτονίας των Ελλήνων. Ο πρόεδρος του Συλλόγου κ. Παναγιώτης Στεργιούλης, αφού ευχαρίστησε όλους τους εισηγητές και συνέδρους για τη συμμετοχή τους, τόνισε τα εξής: «Η Γενοκτονία που επιτελέστηκε από το Τουρκικό κράτος στους Έλληνες της Ανατολής είναι μια και αδιαίρετη κι έτσι πρέπει να διεκδικηθεί και να αναγνωρισθεί από τη διεθνή κοινότητα και από αυτούς που τη διέπραξαν. Παρά τις προσπάθειες που έγιναν από το κράτος και τους πολυποίκιλους μηχανισμούς του για να αποσιωπηθούν εδώ και δεκάδες χρόνια τα αίτια και το μέγεθος του διωγμού των Ελλήνων της Μικράς Ασίας, Θράκης και Πόντου, καθήκον των συλλόγων – αυτών των κιβωτών - που έχουν σαν κύριο μέλημα τη διάσωση της μνήμης, είναι η δραστική απάντηση σ` αυτό τον πόλεμο της λήθης. Πρέπει επιτέλους να έρθουν στην επιφάνεια όλα εκείνα που έχουν αποσιωπηθεί και να δείξουμε στις νέες γενιές ότι η Δημοκρατία στηρίζεται στην αλήθεια και όχι στο ψεύδος και στην άρνηση της διάπραξης του μαζικού εγκλήματος». Το συνέδριο άνοιξε με τις τιμητικές διακρίσεις στους πρώην βουλευτές και υπουργούς Γιάννη Καψή, Γιάννη Χαραλάμπους και Γιάννη Διαμαντίδη. Στη συνέχεια αναπτύχθηκαν οι εισηγήσεις, σε ένα συμπόσιο που ο τίτλος του, αποτελεί την κεντρική ιδέα μιας πράξης, που κοντά 90 χρόνια πριν, γράφτηκε με αίμα, άφησε τα αποτυπώματα της στην ιστορία της ανθρωπότητας και μέχρι σήμερα, βροντοφωνάζει και μας κατηγορεί, για μια ακόμη «εθνική ανοχή μας, που μας καθιστά σαν χώρα ένοχους, από την μια, απέναντι στην ηθική δικαίωση εκείνων που αδικοχάθηκαν και από την άλλη, έναντι της ιστορίας της υφηλίου κι όχι μόνο της ελληνικής. Γιατί μια γενοκτονία, δεν αμαυρώνει μόνο τις σελίδες της ιστορίας του γενοκτόνου, εν προκειμένω της Τουρκίας, αλλά και εκείνες της ανθρωπότητας. Κι ευτυχώς, στο συμπόσιο, την ανοχή, τόλμησαν κάποιοι από τους εισηγητές, χωρίς δισταγμούς και ενδοιασμούς και να την αναδείξουν και να την χρεώσουν. Ακούστηκαν προτάσεις, για καθιέρωση στην Ελλάδα, ημέρα προσφυγικής (ιστορικής) μνήμης και να ορθωθούν, με μέριμνα της πολιτείας, ανάλογα ‘εθνικά μνημεία προσφυγικού ελληνισμού’. Η εισήγηση της Χ. Γαλανού σχημάτισε το ψηφιδωτό του εγκλήματος της γενοκτονίας Ελληνισμού, ενώ ο Ν. Λυγερός, με υπερβατικότητα, ανέδειξε τεχνικές ‘ελιγμού της λογικής’ και εφαρμοσμένες πρακτικές της ‘λογικής των ελιγμών’ στην διεκδίκηση της αναγνώρισης της γενοκτονίας. Ο Ε. Τσίρκας, απαρίθμησε τα λάθη στην Μικρά Ασία, ενώ ο Κ. Φωτιάδης, με παράπονο, πόνο και πικρία, έκαμε αναφορά στις διαχρονικές ολιγωρίες και αδυναμίες του ελληνικού πολιτικού συστήματος, αλλά και αυτών των ίδιων των πολιτικών της χώρας μας, πάνω στο θέμα της γενοκτονίας των Ελλήνων. Και σαν ιστορικός ερευνητής και συγγραφέας, προς επίρρωση του λόγου του, παρουσίασε έγγραφα ντοκουμέντα, λαλίστατους μάρτυρες μιας «χρόνιας ελληνικής ένοχης ανοχής». Εγκατέλειψε το βήμα, με την φράση, «σήμερα δεν σας μίλησα για Ελλαδική ιστορία, μα για Ελληνική», υπονοώντας σαφέστατα, ότι στην ιστορία που διδάσκεται στην Ελλάδα, λείπουν σελίδες και αλήθειες από την ιστορία των Ελλήνων του Πόντου, της Θράκης και της Μικράς Ασίας, που με προσχηματικά προσχώματα, αποφεύγουμε έντεχνα και ενοχικά, να κάνουμε αναφορά σε αυτήν, με πρώτη βεβαίως, την γενοκτονία. Η Β. Τσακόγλου, με λόγο μεστό, αναφέρθηκε στην γενοκτονία των Ελλήνων της Θράκης, θυμίζοντας ότι οι Νεότουρκοι, μετά την επικράτηση τους, καθ΄ υπόδειξη των Γερμανών, επεδίωξαν από το 1915, τον διωγμό των Χριστιανών, ιδιαίτερα από την Ανατολική Θράκη, προκειμένου να ορθώσουν πέριξ της Κωνσταντινούπολης, ένα αμιγώς θρησκευτικό (ισλαμικό) και εθνικό (τουρκικό) ανάχωμα προστασίας. Η Ε. Μπουμπουγιατσή, έφερε στο προσκήνιο, την οικονομική γενοκτονία, που προηγήθηκε εκείνης της εθνολογικής. Ο Α. Παυλίδης, αναζήτησε τις ρίζες της Γενοκτονίας, κάμνοντας ιστορική αναδρομή στο 1850, δίνοντας χρονικό βάθος στην υπόθεση, αναδεικνύοντας έτσι την επιβεβαίωση ενός από χρόνια προμελετημένου εγκλήματος, ενώ ο Θ. Μαλκίδης δεν δίστασε να χρωματίσει τον λόγο του με το ανάλογο ύφος, τόνο και χροιά, μιλώντας χωρίς αλλοιώσεις, για αλήθειες που πονάνε, όταν και όποτε ακούγονται. Κάθε Έλληνας προσφυγικής καταγωγής νιώθει πραγματικά υπερήφανος που υπάρχουν σύλλογοι όπως αυτός των Μικρασιατών της Πτολεμαίδας, που υπερβαίνουν τα γνωστά και τα τυπικά και πράττουν τα καίρια, τα μείζονα. Η ιερή υπόθεση της Γενοκτονίας, όταν οι πολιτειακοί θεσμοί αδιαφορούν, ολιγωρούν και πολεμούν ανήκει στους πολίτες, στο λαό. Γιατί η ιστορική γνώση και απαίτηση που απορρέει από τη βασική υποχρέωση της πολιτείας που είναι απούσα είναι το στοιχειώδες καθήκον του καθενός μας. Για την ανάκτηση της ταυτότητάς μας και της αλήθειας.
Παρουσίαση βιβλίου για την Αδριανούπολη και τη Νέα Ορεστιάδα
Μεγάλη επιτυχία σημείωσε στο βιβλιοπωλείο «Ιανός», στην Αθήνα, η παρουσίαση του βιβλίου των Δημητρίου Κιηγμά και Γεωργίου Ρυζιώτη «Αδριανούπολη, Καραγάτς, Νέα Ορεστιάδα: Μια πόλη».Αρκετοί ήταν οι Θρακιώτες της Αθήνας, που έσπευσαν να παρακολουθήσουν την άκρως ενδιαφέρουσα εκδήλωση. Για το βιβλίο, τους συγγραφείς αλλά και τα λάθη που έγιναν και οδήγησαν στην απώλεια της Ανατολικής Θράκης μίλησαν οι Φάνης Μαλκίδης και Σταμάτης Γεωργούλης, ο γνωστός ιστορικός Σαράντος Καργάκος, ο εβρίτης παλαίμαχος δημοσιογράφος Παντελής Αθανασιάδης (που συντόνισε την εκδήλωση) και η αναπληρώτρια εκπρόσωπος της ΝΔ Βασιλική Τζότζολα.
Τρίτη 12 Απριλίου 2011
Εκδήλωση - συζήτηση για το Μνημόνιο
ΕKΔΗΛΩΣΗ - ΣΥΖΗΤΗΣΗ Η Β΄ Ένωση Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης ΕΒΡΟΥ και ο Σύλλογος Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ορεστιάδας σας προσκαλούν στην εκδήλωση-συζήτηση που διοργανώνουν με θέμα: Μνημόνιο: πράξη σωτηρίας της χώρας ή υπογραφή κατοχής και υποτέλειας; Θα μιλήσουν και θα συζητήσουν με το κοινό οι: 1. Δημήτριος Καζάκης, οικονομολόγος–αναλυτής, αρθρογράφος της εφημερίδας « ΤΟ ΠΟΝΤΙΚΙ » 2. Θεοφάνης Μαλκίδης. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 13 Απριλίου στις 19.30 στο κεντρικό αμφιθέατρο του Τμήματος Αγροτικής Ανάπτυξης του Δ.Π.Θ. στη Νέα Ορεστιάδα.
Τετάρτη 6 Απριλίου 2011
Συνέδριο για τη γενοκτονία
ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΩΝ ΠΤΟΛΕΜΑΙΔΑΣ 2Ο ΣΥΜΠΟΣΙΟ
Η ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΑΠΟ ΤΗ ΣΙΩΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΡΝΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ O Σύλλογος Μικρασιατών Πτολεμαίδας διοργανώνει στον χώρο της Μικρασιατικής Στέγης, Γράμμου 36, το 2ο Συμπόσιο με θέμα "Η ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ. ΑΠΟ ΤΗ ΣΙΩΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΡΝΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ" το Σάββατο 9 και Κυριακή 10 Απριλίου 2011 ΕΙΣΗΓΗΤΕΣ: Γαλανού Χαρά Λυγερός Νικόλαος Μαλκίδης Θεοφάνης Μπουμπουγιατζή Ευαγγελία Παυλίδης Αντώνης Σαρρής Νικόλαος Τσακόγλου Βασιλική Τσίρκας Ευάγγελος Φωτιάδης Κων/νος Το πρόγραμμα του συνεδρίου έχει ως εξής: 1η Ημέρα Σάββατο 9 Απριλίου 2011 17:00 Προσέλευση, διαπίστευση συνέδρων, παραλαβή φακέλων 17:40 Μουσικό πρόγραμμα από τη χορωδία του Συλλόγου 18:00 Προσφωνήσεις, χαιρετισμοί επισήμων 18:30 Απονομή τιμών στα τιμώμενα πρόσωπα Καψή Ιωάννη Χαραλάμπους Ιωάννη Διαμαντίδη Ιωάννη 18:45 Διάλειμμα 15 λεπτών 1η ΣΥΝΕΔΡΙΑ Προεδρεύων Στεργιούλης Παναγιώτης Μέλη Τσαρούχης Αναστάσιος, Χατζηστεφάνου Στέλιος 19:00 Εισηγητής Σαρρής Νεοκλής Θέμα: «Η ιστορική συνέχεια της Γενοκτονίας των Χριστιανικών πληθυσμών της καθ` ημάς Ανατολής. Νοηματοδότηση της σημερινής πολιτικής της Τουρκίας» 19:25 Εισηγητής Παυλίδης Αντώνης Θέμα: «Το υπόβαθρο της Γενοκτονίας των Χριστιανικών λαών της Ανατολής και το χρέος μας σήμερα» 19:50 Εισηγητής Τσίρκας Ευάγγελος Θέμα: «Μικρασιατική Εκστρατεία. Πως κερδίσαμε τις μάχες και χάσαμε τον πόλεμο» 20:15 Διάλειμμα 15 λεπτών 2η ΣΥΝΕΔΡΙΑ Προεδρεύων Χατζηπαντελή Μελίνα Μέλη Δημάκης Σάββας, Καραγιαννάκης Γρηγόρης 20:30 Εισηγητής Λυγερός Νικόλαος Θέμα: «Η στρατηγική της ανθρωπότητας πέρα της ανθρωπιάς» 20:55 Εισηγητής Μαλκίδης Θεοφάνης Θέμα: «Νομικές, Διπλωματικές και Πολιτικές διαστάσεις της Γενοκτονίας των Ελλήνων» 21:20 Λήξη εργασιών Συμποσίου 1ης ημέρας Δεξίωση 2η Ημέρα Κυριακή 10 Απριλίου 2011 3η Συνεδρία Προεδρεύων Πέκου Φωτεινή Μέλη Καλαϊτζόπουλος Λευτέρης, Ρωσσίδης Ηλίας 11:00 Εισηγήτρια Μπουμπουγιατζή Ευαγγελία Θέμα: «Τα οικονομικά μέτρα κατά των Ελλήνων την περίοδο 1914-1922» 11:25 Εισηγητής Φωτιάδης Κων/νος Θέμα: «Πόντος. Δικαίωμα και υποχρέωση στη μνήμη» Διάλειμμα 15 λεπτών 4η Συνεδρία Προεδρεύων Μαρτινάκη Χρύσα Μέλη Στεργιούλης Παναγιώτης, Χατζηστεφάνου Στέλιος 12:05 Εισηγήτρια Τσακόγλου Βασιλική Θέμα: «Ο πρώτος διωγμός των Ελλήνων στην Ανατολική Θράκη» 12:30 Εισηγήτρια Γαλανού Χαρά Θέμα: «Το έγκλημα της Γενοκτονίας εις βάρος του Μικρασιατικού Ελληνισμού και οι αρνήσεις του: Η προσέγγιση του Διεθνούς Δικαίου και της εγκληματολογίας» Σύνοψης συμπερασμάτων των εργασιών του Συμποσίου Τέλος εργασιών Συμποσίου Δεξίωση
Conference -Greek Genocide
2 nd CONFERENCE «THE GREEK GENOCIDE. FROM SILENCE AND DENIAL, TO CLAIM AND RECOGNITION» The Asia Minor Association of Ptolemaida, Western Macedonia, Greece, organises in the Asia Minor Association (36, Grammos str. Ptolemaida) the 2nd Conference «THE GREEK GENOCIDE. FROM SILENCE AND DENIAL, TO CLAIM AND RECOGNITION» Participations Galanou Hara Legal – Criminologist Lygeros Nikolaos Strategic Adviser Malkidis Theofanis PhD Mpoumpougiatzi Evaggelia Phd Paylidis Antonis PhD Sarris Neoklis Professor (Emeritus) Panteion University Tsakogloy Vasiliki Philologist – Ereyni'trja Tsirkas Evangelos President of Union of Greeks from Smyrna Fotjadis Konstantinos Professor University of Western Macedonia Program April, 9, 2011 17:00 Attendance, accreditation of participants at a conference, receipt of files 17:40 Musical program from the chorus of Asia Minor Association 18:00 Greetings 18:30 Prices in the honoured persons Kapsis Ioannis Haralampous Ioannis Diamantidis Ioannis 18:45- 19:00 Break 19:00 Sarris Neoklis "The historical continuity of Genocide of Christian populations and the current policy of Turkey " 19:25 Paylidis Antonis "The background of Genocide of Christian populations our debt today " 19:50 Tsirkas Evangelos "Asia Minor Expedition. That we gained the battles and lost the war " 20:15-20:30 Break 20:30 Lygeros Nikolaos "The strategy of humanity and the humanity" 20:55 Malkidis Theofanis " The Greek Genocide: Law, Diplomacy and Policy April, 10, 2011 11:00 Mpoumpougiatzi Evaggelia "The economic metres against the Greeks ( 1914-1922) " 11:25 Fotiadis Konstantinos "Pontos. Right and obligation in the memory " 11:50-12:05 Break 12:05 Tsakogloy Vasiliki "The first persecution of Greeks in Eastern Thrace" 12:30 Galanou Hara "The crime of Genocide to his weight and his refusals: The rapprochement of International Right and criminology " Conclusions
Κυκλοφορία του νέου τεύχους του περιοδικού ΜΑΝΙΦΕΣΤΟ
Αγαπητοί φίλοι σας ενημερώνουμε ότι την Τετάρτη κυκλοφορεί στην Αθήνα το νέο μας τεύχος (24) με πλούσια ύλη από την οποία ξεχωρίζουν το μικρό αφιέρωμα στην «Σούπερ Λίγδα» του επαγγελματικού ποδοσφαίρου μας, «Η διαμόρφωση του Ελληνικού Έθνους» του Θανάση Κουρταλίδη, η οικονομική ανάλυση της Μαρίας Νεγρεπόντη – Δελιβάνη, το «δημογραφικό» του Ν. Ράπτη κ.ά., που ελπίζουμε ότι θα ανακαλύψετε μόνοι σας. Το εξώφυλλό μας φιλοξενεί τον έφιππο Θ. Κολοκοτρώνη του Γ. Κόρδη και το τεύχος κοσμούν φωτογραφίες της Δ. Πιλάτη, Γ. Κωβαίου, Β. Γόνη και της Κωνσταντίνας Ζέρβα. Στην επαρχία κυκλοφορεί ήδη το τεύχος 23. Τα αναλυτικά περιεχόμενα του τεύχους μπορείτε να τα δείτε στην ιστοσελίδα μας http://www.manifestomag.gr/ Σας ευχαριστούμε για την στήριξή σας! Με την ενεργό συμμετοχή όλων μπορούμε να συνδιαμορφώσουμε ένα ανεξάρτητο έντυπο που δεν θα προσβάλλει ούτε την αισθητική μας, ούτε την νοημοσύνη μας. Σε μια περίοδο όπου τα Μ.Μ.Ε. συναγωνίζονται στην αναξιοπιστία και την ευτέλεια, στον έντυπο και ηλεκτρονικό κανιβαλισμό εμείς, επιμένουμε να πιστεύουμε ότι ο Τύπος είναι μια πολύ σοβαρή υπόθεση για να την αφήσουμε αμαχητί στους εργολάβους, στους υπαλλήλους τους ή στα τσιράκια τους. Κάποιοι -λίγοι αριθμητικά- παραπονέθηκαν επειδή είμαστε -λένε- κάπως ... θυμωμένοι! Μπορεί να έχουν δίκιο αν και δεν έχουμε λόγους να είμαστε χαζοχαρούμενοι, δηλαδή υποτελείς μιας “λάϊφ στάιλ” ομηρείας. Εάν συμβαίνουν όμορφα πράγματα να τα επισημάνουμε, να τα αναδείξουμε, και να μαθητεύσουμε πλησίον τους. Μέχρι όμως να συμβεί αυτό καλό είναι να μην ξεχνάμε τα αυτονόητα: πρωταρχική δουλειά της σοβαρής δημοσιογραφίας είναι ο έλεγχος της εξουσίας και όχι η διασκέδαση του αναγνώστη. Η “πολιτική ορθότητα” και η “ουδετερότητα” αρμόζει ή σε δειλούς ή σε ανθρώπους χωρίς άποψη. Είναι προφανές, νομίζουμε, ότι δεν θέλουμε να είμαστε τίποτα από τα δυο. Στον χώρο του καλού και του κακού τύπου εμείς διαλέξαμε να είμαστε με τους πρώτους.
Федор (Фотис) Котанов - Герой Советского Союза
4 апреля 2011 года нашему великому соотечественнику, легендарному герою Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. Герою Советского Союза Федору Котанову исполнилось бы 97 лет. Урок Памяти Федора (Фотиса) Котанова Очередное повествование о заслуженных и великих наших соотечественниках, греках пространства бывшего Советского Союза, посвящаю легендарному герою Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. Герою Советского Союза Федору Евгеньевичу Котанову. Они сражались за Свободу Отчизны и за Честь нашего народа Близится День Великой Победы над фашистской Германией и ее союзниками во Второй Мировой войне. Победы, к которой граждане Советского Союза, шли 1418 дней и ночей. Победу, на алтарь которой положены жизни десятки миллионов солдат Великой Отечественной войны, лучших сыновей и дочерей нашей Отчизны, на которую не смыкая глаз работали труженики фронтового тыла. Среди миллионов солдат Красной Армии были десятки тысяч греков, воевавших на фронтах Отечественной войны, в партизанских отрядах, ковавших День Победы во фронтовом тылу. Как и все воины многонациональной страны, греки сражались за свободу от фашистского ига нашей общей Родины – Советского Союза. Герой войны Федор Котанов, как и десятки тысяч греков Советского Союза – участников Великой Отечественной войны, сражались еще и за честь нашего народа, подвергшегося со стороны сталинщины преступным репрессиям, депортациям. Они, греческие парни и мужчины, рвались на фронт, но их вместе с членами их семей погружали в вагоны, предназначенные для транспортировки скота, и отправляли в ссылку в Казахстан, Сибирь, Зауралье, Узбекистан и Киргизию. Герои Советского Союза, герои Отечественной войны Федор Котанов, Григорий Бахчиванджи, Феофилакт Зубалов, братья Константин и Владимир Коккинаки, Константин Хаджев, Василий Фисатиди, Георгий Целио, Константин Талах, Илья Тахтаров, Андрей Вураки, Илья Мурза, десятки тысяч наших соотечественников солдат Великой Отечественной войны 1941-1945 гг., бесстрашно сражаясь на фронтах за свободу советской Родины, одновременно и спасали честь нашего народа – греков Советского Союза, попавших в опалу непогрешимому вождю Иосифу Сталину. Светлой Памяти Героя Федор Евгеньевич Котанов (4.04.1914-15.09.1993). Герой Советского Союза. Герой Отечественной войны, командир легендарного 384-го Отдельного Николаевского Краснознаменного батальона морской пехоты (ОБМП). …Его не стало 15 сентября 1993 года. Санкт-Петербург. Южное кладбище. 17 яблоневая аллея. В глубину по левой стороне от центрального входа. Место его вечного упокоения. Памятник, на котором он изображен в парадном мундире. «Герой Советского Союза. Котанов Федор Евгеньевич. 1914-1993». Соотечественники! Придите к этому святому месту и поклонитесь Светлой Памяти героя Великой Отечественной войны Грека Федора (Фотиса) Котанова. Приведите с собой к этому месту наших юных соотечественников, нашу молодежь, чтобы не зарастала к нему народная тропа, Греку-Герою Фодоросу (Фотису) Котанидису. Обращаюсь к нашим петербургским соотечественникам, подавляющая часть которых, увы, не знает о нашем соотечественнике-герое, о месте его упокоения. Обращаюсь к греческой общине Петербурга, официальному представительству Греческой Республики в Санкт-Петербурге (Генеральному консульству). Место захоронения Героя Советского Союза Федора Котанова на Южном кладбище северной столицы России является (должно быть!!!) таким же священным для каждого грека местом, как и все, что связано с мощным греческим культурно-историческим присутствием в этом прекрасном державном граде Петра Великого: Греческая площадь и памятник на ней первому главе современного Греческого государства Иоаннису Каподистрия, место «упокоения» величественного греческого храма святого Димитрия, на котором воинствующие безбожники построили концертный зал, и многое другое. Наш моральный долг, «святой канон» - накануне дня Великой Победы над фашизмом придти сюда и поклонится Его, героя войны Федора Евгеньевича Котанова, Памяти. Передать эту эстафетную палочку Памяти нашим детям и внукам, чтобы росли в «здравой греческой памяти», не «иванами, не помнящими своего родства». Ибо диагноз подобного «беспамятства» страшен по своим разрушительным последствиям в будущем – «плевки» в нашу Греческую историю, героическое и трагическое прошлое нашего народа отдаются бумерангом в будущем - бездуховностью нашей молодежи. Федор (Фотис) Евгеньевич Котанов. Родился 23 марта (4 апреля – по новому стилю) 1914 года в бедной греческой крестьянской семье в греческом селении Неон-Хараба Цалкского р-на Грузии. Федька – овечий командир Побег к мечте В семье Евгения Георгиевича Котанова (Котаниди) и его жены Анастасии Саввичны (урожденной Фуловой) родилось 10 детей: 6 сыновей и 4 дочери. Георгий, Савелий, Алексей, Христофор, Федор (Фотис), Феоклит, Деспина, Феопистия, Афина. Многодетные семьи – обычное явление в то время в глубинной провинциальной деревне. Патриархальные нравы и обычаи православных греков считали большим грехом не рождение человеческой жизни – ее убийством. Так, с благословения Господа Бога нашего в семье Евгения и Анастасии Котановых появились на свет Божий 10 детей. Первые дети рождались с интервалом три года, а все последующие – два. Разница между старшими и младшими детьми составляла порядка 20 лет. Афина Евгеньевна, младшая и любимая сестра Федора Евгеньевича Котанова, несмотря на свой почтительный возраст 84 года, с жизнерадостным смехом говорит: «Большая часть из нас, детей наших родителей, рождались с интервалом три года, и только мы, самые последние, рождались с интервалом два года». …Афина Евгеньевна Фотова (Котанова) – сестра героя. Совсем недавно не стало младшей и любимой сестры Героя Советского Союза Федора Евгеньевича Котанова – заслуженного педагога Афины Евгеньевны Фотовой (Котановой). Два года назад мне довелось с ней познакомиться и убедиться воочию, какой она удивительный и уникальный человек! Ее слова памяти своего великого и героического брата являются и памятью об этом прекрасном человеке. . Греческое село в Триалети Нео-Хараба. В селе было порядка 100 дворов. Таким родное село из их детства и отрочества, юности осталось в памяти педагогов Афины Евгеньевны Фотовой (Котановой) и Исаака Кирьяковича Триандафилова. Что из себя представляло это греческое село по сравнению с другими греческими селами? Его лучшей позицией по отношению других селений была близость рядом леса. В лесу можно было пойти собрать грибы, яблоки, груши. «…В лесу все было. Что хочешь, собери и кушай. Тут голодный не останешься, с голоду не помрешь. …Их родители, несмотря на «ситцевую» бедность мечтали дать своим детям образование и они все его получили. Федор закончил с отличием четыре класса и мечтал о дальнейшей учебе, но отец не имел возможности его послать на учебу. И он принимает для себя судьбоносное решение. Федор берет у матери 40 копеек, его поклажа в дорожной сумке пополняется мацони и буханкой хлеба, что он берет у тети. Он выходит на магистральную дорогу своей жизни. Вспоминает Афина Евгеньевна Фотова (Котанова). Самыми внимательными слушателями, помимо автора этих строк, являются ее сын известный московский врач Олег Исаакович Фотов, ее внучка Диана, один из наших московских молодежных греческих вожаков Геннадий Датов. Московская квартира в Ново-Марьино. В комнате на самом видном месте портрет брата, дяди, героического деда, родственника Героя Советского Союза Федора Котанова. «…Семья наша была бедной. Работать начал рано. С десяти лет я был пастушком, помогал пасти скот. Когда шел по селу, слышал порой насмешки кулацких детей: «Вон идет Федька – овечий командир!» Судя по его словам «кулацкие дети», можно сделать определенный вывод – в греческом селе Нео-Хараба произошла классовая межа на богатых и бедных. …Лучшим его другом в ту пастушечью пору детских и отроческих лет, верящий в осуществление мечтаний Фото (Фотиса), был его напарник в этом ремесле Федор Филиппов или, как «окрестили» его односельчане, Тодо – светлый, наивный Божий человек. Это была самая настоящая дружба, выдержавшая испытание временем и славой. Уже после окончания войны, когда красавец гренадерского роста в потрясающе красивой форме офицера морской пехоты с безупречной выправкой Федор Котанов приезжал в родную деревню, то изумленному и, у некоторой части, раздраженному взору обитателей села являлась трогательная и «возмутительная» картина – объятия двух друзей из пастушкового детства и отрочества. «Ах, супостат, он же форму его испачкает. Вот, Федор, нашел с кем обниматься. Ты же Герой Советского Союза, а кто такой Тодо». Федор Котанов никогда не забывал своего друга Федора (Тодо) и с любой маломальской возможностью, передавая или самолично привозя подарки близким, никогда не забывал и о своем друге. …Вот такая, согласитесь, трогательная история о дружбе из детства. Как и многие мальчишки эпохи первых сталинских пятилеток - индустриализации, коллективизации, бурного развития молодого советского государства, он в свободное от учебы время, вносящий свою толику участия в формирование скудного бюджета семьи в качестве деревенского пастушка, многократно примерял на себе военную форму. Федор обладал хорошим музыкальным слухом. Отсюда и увлечение игрой на баяне. 1928 год. Учеба в Военно-Подготовительной школе воспитанников музыкального взвода. С 1928 по 1930 годы Федор Котанов является курсантом этой школы. В 1930 году он становится курсантом Бакинской пехотной школы, которую он окончил в 1933 году. В 1933 году Федор – в недавнем прошлом «овечий командир», становится красным командиром. …Его мечта сбылась. Вместе с Федором в училище учились соотечественники из Мариуполя: Федор Мармар, Федор Ханчас, Иван Чертыл. Иван Чертыл, уроженец мариупольского греческого села Чердаклы (Кременевка), знакомит друга Федора Котанова со своей сестрой Александрой. Переписка курсанта Федора Евгеньевича Котанова и Александры Христофоровны Чертыл развивается из их заочного эпистолярного общения в их знакомство – Федор приезжает на малую родину своего друга Ивана Чертыла и живое их общение с Александрой приводит к пониманию у Федора и Александры, что «это моя судьба». Им суждено было прожить вместе 28 лет. На Дальнем Востоке у молодой супружеской четы Федора и Александры Котановых родился сын Валерий, а в Севастополе в 1940 году, на новом месте службы красного командира Федора Котанова – дочь Флора. В 1938 году он был репрессирован органами НКВД, но вскоре был реабилитирован и восстановлен в правах. Вот, что им было рассказано по этому поводу братьям Феохарису и Иордану Кессиди. Данный разговор проходил в Ленинграде в 1987 году на квартире Иордана Кессиди: «…В период моей службы на Дальнем Востоке, как и тысячи командиров РККА (Рабоче-Крестьянской Красной Армии), я был подвержен аресту. Не буду перечислять все фанаберные обвинения в мой адрес. У меня хватило силы воли, несмотря на все меры принуждения к признательным показаниям, категорически отрицать свою вину. Через 9 месяцев они были вынуждены меня освободить. …Тысячи командиров Красной Армии высшего и среднего звена были расстреляны. Небольшую часть командиров – тех, кто остался в живых и был в лагерях на Севере, освободили в начале войны». В 1939 г. Федор Котанов был направлен для прохождения дальнейшей службы в город морской славы России Севастополь. «...Είναι τον Φώτο το κορίτς» («…Она – дочь Фотиса») Совсем кратко об имени героя моего повествования. В официальных документах он пишется Федором, но параллельно присутствует и имя-дублер – Фотис, которым он был, скорей всего, наречен при крещении. Фотис (Φώτης) в переводе с греческого означает озаряющий. И, надо сказать, он в полной мере оправдал и это свое первое имя по крещению и второе Федор (Θεοδώρος), которое означает «Божий дар». Двойное имя или, как сие явление мной называется, «цалкинский феномен», до сих пор имеет широкое распространение у наших соотечественников родом из Цалки. Такая вот ономастика. Недавно, разговаривая по телефону с дочерью Федора Евгеньевича Котанова Флорой Федоровной, коснулись и этой темы – имени ее отца: «…Во всех документах он значится Федором, но, скорей всего, при крещении был назван Фотисом. …Мой брат Валерий родился в 1937 году на Дальнем Востоке, я в 1940 году в Севастополе. Началась война, и мы все годы войны жили с мамой Александрой Христофоровной в Цалке. В Нео-Харабе и в самой Цалке. Так вот, я прекрасно помню, как меня называли родственники и односельчане отца: «...Είναι τον Φώτο το κορίτς» («Она – дочь Фотиса»). …Разговаривал ли отец с нами дома по-гречески? Почти нет. Но когда у нас дома были в гостях близкие и земляки отца, то, я это прекрасно помню, он с ними разговаривал по-гречески, пел застольные греческие песни и получал от всего этого огромное наслаждение. У отца был хороший музыкальный слух, приятный голос». В памяти Флоры Федоровны огромное количество греческих слов и среди них те первые, врезавшиеся в ее память с поры детства: «…Είναι τον Θώτο το κορίτς». Котанов Федор Евгеньевич, родился 4 апреля 1914 года в греческом селе Неон-Хараба, Цалкского района Грузии. Грек. После окончания Бакинского пехотного училища служил командиром взвода, роты, в горно-стрелковых полках в Ленинакане и Баку. В 1939 году был переведен на Черноморский флот. Служил в частях береговой охраны и морской пехоты. Участник Отечественной войны с ее первых и до последних дней. Принимает участие в героической обороне Севастополя, за что был отмечен в приказах Верховного главнокомандующего (И.Сталина). Командовал стрелковым батальоном береговой службы. Получил тяжелую контузию и был эвакуирован. После выздоровления, в конце 1942 года капитан Котанов назначен начальником штаба легендарного десантного отряда морской пехоты под командованием майора Куникова. Когда командир отряда получил смертельное ранение, Котанов принял командование отрядом на себя. Эпопея «Малая Земля» В десант первой группы, как пишет руководитель Советского Союза (1964-1982) Леонид Брежнев в своей книге «Малая Земля», брали только добровольцев, и только тех, кто уже проявил героизм. Основу отряда составляли морские пехотинцы с таким послужным списком, который говорил сам за себя. Здесь были защитники Одессы и Севастополя, участники феодосийского и керченского десантов, боев на Тамани и в Новороссийске. К 10 января 1943 года отряд Куникова был окончательно сформирован. В него зачислили 190 краснофлотцев, 70 старшин и сержантов, 16 человек командного и политсостава. Отряд делился на 5 боевых групп. «…Едва ли не последним подобрали начальника штаба – капитана Федора Евгеньевича Котанова. Того самого, который впоследствии стал известен по десантам на Азовском море и на западном берегу Черного и командовал знаменитым батальоном, где к исходу войну числилось, включая и командира, более 60-ти живых и павших Героев Советского Союза. Тогда боевая слава Котанова была еще впереди. О нем я знал сперва лишь то, что в связи с расформированием одного морского полка прибыл в резерв полуэкипажа капитан береговой службы, командовавший стрелковым батальоном еще в начале обороны Севастополя. Числился капитан за флотом, однако явился ко мне при портупее. По военному образованию, да и по опыту он оказался истинным пехотинцем, искушенным в сухопутной тактике, что было весьма кстати. Куникову он понравился, и в тот же день получил предписание вступать в должность». (адмирал Холостяков Г.Н., «Вечный огонь», Воениздат, 1976). Отряд имел на подготовку чуть более трех недель и надо отдать должное Цезарю Куникову, Федору Котанову, командирам боевых групп – они использовали его на отлично. 25 суток подготовки. Все без какого-либо исключения участники десанта тренировались в стрельбе по звуку, в скалолазании, метании гранат из любого положения, учились быстро окапываться, ходить по гальке с завязанными глазами, не глядя разбирать и собирать любое оружие, в том числе, и трофейное, метанию ножей. Каждый должен был владеть пулеметами и минометами всех систем, трофейными орудиями. Учились бинтовать, останавливать кровь, накладывать шину при переломах. Учились распознавать минные поля, минировать и разминировать местность, по голосу и шепоту узнавать товарищей. Вечером 2 февраля 1943 года экстренное сообщение Совинформбюро донесло до миллионов граждан Советского Союза весть о победоносном завершении Сталинградской битвы. К 19 часам 3 февраля 1943 года десантники подошли к причалам в районе Северной пристани мыса Тонкого. Погрузка личного состава была осуществлена четко и быстро. В 21 час 43 мин отряд лег на курс следования в пункт развертывания в Цемесской бухте. ...До начала подвига оставались считанные минуты. Истинное назначение десанта знали в отряде лишь три человека – командир Куников, замполит Старшинов, начальник штаба Котанов. Из того, что десант демонстративный, следовало многое: силы поддержки и плавсредства будут в первую очередь предоставлены основному десанту. Перед боем 272 бойцами отряда была принята клятва: «…Идя в бой, мы даем клятву Родине в том, что будем действовать стремительно, смело, не щадя своей жизни ради победы над врагом. Волю свою, силы свои и кровь свою капля за каплей мы отдадим за жизнь и счастье нашего народа, за тебя, горячо любимая Родина. Нашим законом есть и будет только движение вперед». …Так начиналась 225-дневная история боев за Малую Землю. 3-4 февраля 1943 года отряд морской пехоты в составе 273 человек под командованием Цезаря Куникова и Федора Котанова совершил десант-бросок в район Новороссийска (Мысхако), где был создан плацдарм, известный впоследствии как “Малая земля”. Бывшим главой Советского государства Леонидом Брежневым, участником тех событий в качестве начальника политотдела 18-й армии, написана одноименная книга воспоминаний, где описывается этот подвиг котановцев, несколько строк посвящено начальнику штаба майору Федору Котанову. Цезарь Куников в самом начале операции, 12 февраля 1943 года, получает тяжелое смертельное ранение, и все командование переходит в руки Федора Котанова. За мужество и героизм в ходе высадки десанта он награждается орденом Красного Знамени, в то время как десятки бойцов за эту операцию получают звание Героя Советского Союза. Не стало ли причиной не награждения звездой Героя его «греческое происхождение»? Национальное происхождение бойцов отряда отходило на последний план – никого из них не мучил вопрос, почему наш командир Цезарь Куников по национальному происхождению еврей, а начальник штаба Федор Котанов – грек, что среди бойцов отряда есть немец. Все они были гражданами великой России (Советского Союза) и проливали свою кровь за одну, горячо любимую ими, Родину. «Национальные вопросы» в годы войны волновали только особистов. …Высадка прошла блестяще. Потери – один человек, 7 - раненых. Всему этому, повторюсь, способствовала образцовая подготовка и высочайший профессионализм первого куниковско-котановского отряда. Молниеносный «блицкриг» десанта дезориентировал немцев, в стане которых была полная неразбериха. Бойцы Куникова окопались на плацдарме поодиночке и маленькими группами, и так бешено стреляли, что у непосвященных немцев сложилось впечатление, будто высадилась целая дивизия русских. Если бы всем военным операциям советских войск в войне с фашистами предшествовали такая же образцовая подготовка и такой же профессионализм первого десанта на Малую Землю в ночь с 3 на 4 февраля 1943 года. В действиях штабов, командования воинских подразделений всех, до «генерального», уровней, четкое взаимодействие всех родов войск. Если бы все это было так, то страшные людские потери нашей Советской Родины в этой жесточайшей и кровопролитной войне с немецкими фашистами и их союзниками могли быть кратно меньшими. …На Руси человеческая жизнь никогда ничего не стоила. «…Мертвые сраму не имут» …Если бы такая подготовка была у солдат и офицеров 131-й Майкопской бригады, умиравших в новогоднюю ночь 1995 года в Грозном. «…Мертвые сраму не имут». Цезарь Куников и Федор Котанов сделали все, чтобы их совесть перед своими бойцами была чиста – в подготовке их подчиненных не было практически ни одного слабого места, что нельзя сказать о ельцинских генералах, его «лучшем министре обороны». Федор Котанов. Автор документальных записок «На Малой Земле» генерал-лейтенант И.С.Шиян писал: «В ту памятную ночь при высадке десанта и при ведении боевых действий на берегу майор Ц.Л.Куников, командиры и бойцы его отряда, а так же отряда высадки проявили высокое мастерство, смелость, мужество. Среди них майор Ф.Е.Котанов, командиры отделений Сибиряков и Скакун, автоматчик Жерновский, матросы Васин и Григорьев». В ту же ночь на захваченный группой первого броска плацдарм высадились боевые группы второго и третьего эшелона отряда, всего около восьмисот человек. Было захвачено девять орудий противника. Плацдарм начал свое существование. Плацдарм шириною около трех километров по береговой черте и до двух с половиной в глубину. Сюда входили почти вся Станичка, рыбозавод с его пристанью, Азовская улица Новороссийска. Гитлеровцы потеряли в ночном бою до тысячи солдат и офицеров. …Наутро начался ад – из-за бушевавшего уже четвертый день знаменитого новороссийского норд-оста («боры») высадку основного десанта на плацдарм пришлось отложить. Германское командование, сознавая опасность неконтролируемой линии побережья в непосредственной близости от Новороссийска, подтянуло к Малой Земле две свежие дивизии. Десантники тоже получили подкрепление – было подброшено 200 человек. Но кончались боеприпасы. Были созданы группы особого назначения в отряде особого назначения. Ими командовали Николай Кириллов и Кондрат Крайник. 5 февраля 1943 года на защитников плацдарма обрушилась вся мощь вражеских зениток, авиаударов – земля вырывалась из под ног, смерть беспощадно выкашивала жизни бойцов. К концу дня танки противника и автоматчики проникли в расположение штаба. Горстка людей, мозг десанта, они и не подумали отступать! На протяжении 5 -го февраля на различных участках обороны было отражено от 12 до 17 атак. Десантники не отошли с позиций ни на шаг. «…Волю свою, силы свои и кровь свою капля за каплей мы отдадим за жизнь и счастье нашего народа, за тебя, горячо любимая Родина» - они следовали своей клятве, которую дали друг перед другом перед начал десанта. Ночью 5 февраля 1943 года канонерки «Красный Аджаристан» и «Красная Грузия» стали высаживать 255-ю морскую бригаду полковника Потапова и другие части. Раненных эвакуировали. Но теперь, с высадкой на плацдарм сил, предназначенных для основного десанта, началась подлинная трагедия Малой Земли. …Семь дней десантники отбивали яростные атаки врага и удерживали плацдарм до подхода основных сил. Когда командир отряда майор Цезарь Куников получил смертельное ранение, начальник штаба капитан Федор Котанов принял командование отрядом на себя. В одном из газетных интервью от 1976 года легендарный герой войны Федор Котанов делится своими воспоминаниями о Малоземельской эпопее: «…Я горжусь тем, что все мы, и павшие, и оставшиеся в живых, сдержали эту клятву. Ценою неимоверного напряжения физических и духовных сил нами был создан и удержан плацдарм, которому суждено было стать одной из ярких страниц подвига советского народа в истории Великой Отечественной войны. …На плацдарм стали прибывать основные части. В конце марта - начале апреля 1943 года они составили основу вновь сформированных батальонов морской пехоты – 393-го, который возглавил капитан-лейтенант Бобылев, и 384 –го, формирование которого поручили мне». 17 апреля 1943 года Указом Президиума Верховного СССР майору Цезарю Львовичу Куникову (23.06.1903-13.02.1943) присвоено звание Героя Советского Союза. В Указе не было слова «посмертно» - незачем было радовать врага. Посмертно были награждены звездой Героя и другие: Корницкий, Сморжевский, Сипягин... …Что дала «Малая Земля» в стратегическом или в тактическом плане? Оставим ответы на эти вопросы военным историкам, генштабистам. Действия отряда сыграли важную роль в проведении Новороссийской операции 1943 года и в окончательном освобождении Новороссийска. Есть и другая точка зрения. Плацдарм отстояли, но при штурме Новороссийска 10 сентября 1943 года данный факт не сыграл важной роли – на деле, защитники плацдарма вошли в город последними. Группа захвата ворвалась в порт, а плацдарм был разблокирован лишь 16 сентября 1943 года после упорных боев. Легендарный 384-й Отдельный батальон морской пехоты (ОБМП) 4 апреля 1943 года, в день 29-летия Федора Котанова (!), сформированный батальон был направлен в распоряжении Азовской флотилии. Батальон совершал рейды по тылам противника, участвовал в освобождении Таганрога, Мариуполя, Осипенко, Очакова. После успешного завершения этой операции, по приказу Военного Совета Черноморского флота, капитан Федор Котанов был назначен командиром 384-го отдельного десантного батальона морской пехоты (ОБМП) – Одесская военно-морская база, Черноморский флот), которым он командовал до последних дней войны. Сформированный в начале апреля 1943 года в городе Поти для проведения десантных операций в тылу врага, батальон входил в оперативное подчинение Азовской военной флотилии и принимал активное участие в освобождении городов и поселков, расположенных по берегам Азовского и Черного морей. Таганрог, Безыменное, Мариуполь, Ялта, Мангуш, Мелекино, Бердянск, Николаев, Одесса, Вилково, Констанца, Варна, Бургас – славные вехи боевого пути батальона. В составе 384-го отдельного Краснознаменного Николаевского батальона морской пехоты под командованием Федора Котанова удостоился звания Героя Советского Союза 71 человек. В конце августа 1943 года капитан Котанов во главе десантного отряда высадился у населенного пункта Безыменовка (западнее Таганрога) и принял участие в боях за освобождение города. Бои за освобождение Мариуполя В ночь с 9 на 10 сентября 1943 года десантный отряд 384 отдельного батальона морской пехоты под командованием Федора Котанова двумя группами, одной командовал старший лейтенант Константин Ольшанский, второй – капитан Федор Котанов, произвел высадку в тыл противника западнее Мариуполя. Фашисты старались любой ценой удержать Мариуполь с его крупными металлургическими заводами и важным морским портом. Из воспоминаний Ф.Е.Котанова. «В ночь с 8 на 9 сентября 1943 года батальон морской пехоты высаживается в тыл противника западнее Мариуполя в селения Милекино и Юрьевка. Ведя трехдневные бои с отступающими крупными силами противника батальон продвинулся к порту Мариуполь и освободил его до прихода частей Красной Армии. При этом было уничтожено свыше 1700 солдат и офицеров противника, до 40 автомашин, две четырех орудийные батареи, 18 пулеметных точек, свыше 75 повозок с различным военным имуществом, захвачено 78 лошадей, 35 автомашин, 9 складов с военным имуществом, орудий разных – 85». Взвод разведки лейтенанта Петра Криулина, овладев поселком Юрьевка, повернул свою боевую группу на ялтинские хутора и через южную окраину Мангуша стал двигаться на Сухую Балку, к Белосарайской косе, чтобы затем выйти на Мелекино и Самариной Балке на встречу с главными силами батальона. Таков был план действий, но ему, увы, не суждено было сбыться. …В неравном бою с многократно превосходящими силами противника на подступах к Мелекино, 25 моряков-разведчиков во главе со своим командиром Петром Криулиным пали там смертью храбрых. С 17 на 18 сентября 1943 года Ф.Котанов с батальоном, высадившись с десантом западнее города Осипенко (Бердянск, Запорожская область), уничтожает 2 батареи, 29 автомашин и несколько повозок с военным имуществом противника. 384-й отдельный десантный батальон под командованием Ф. Котанова направляется в Ейск (Азовское море) в распоряжение контр-адмирала С. Г. Горшкова, будущего многолетнего Командующего Военно-Морским флотом Советского Союза - своими дерзкими сокрушительными рейдами в тыл врага он вносит свою лепту в освобождение Мариуполя, Осипенко (Бердянска), Таганрога, Николаева. В марте 1944 года батальон перебрасывается из Осипенко (Бердянска) к Кинбурнской косе, где ожидался вражеский десант, но противник был оттеснен армейцами, и 384-й батальон перебазируется к населенному пункту Памятное. Далее переход ближе к Николаеву. Командиру батальона Федору Котанову поступил приказ штурмом овладеть селениями Александровка, Богоявленское и Широкая Балка, расположенных на южных подступах к Николаеву. На восточных подступах к городу немцами были сооружены глубоко эшелонированные мощные оборонительные полосы. На их сооружение фашисты выгнали все взрослое население города и окрестных сел. Город раскинулся на полуострове. С юга его прикрывал широкий Южный Буг, с севера – река Ингул. Гитлеровцы считали Николаев неприступным и собирались в нем держаться долго. На встрече с командующим 28-й армией генерал-лейтенантом А.Гречневым командир батальона майор Котанов сам вызвался возглавить десант, но генерал предложил ему назначить командиром десанта одного из лучших офицеров. Котанов назвал старшего лейтенанта Константина Ольшанского, и его заместителя по полит части Алексея Головлева. Выбор Константина Ольшанского был не случайным. В тяжелых боях за Мариуполь, Таганрог и Осипенко он показал великолепные командирские качества. Тактически грамотный и бесстрашный офицер, Ольшанский пользовался большим авторитетом и любовью в батальоне его грудь украшал орден Александра Невского, полученный за освобождение Мариуполя. Бессмертный подвиг 68-ти 384-й Николаевский Краснознаменный ОБМП К 55-ти десантникам, представителей многих национальностей, присоединился в качестве проводника местный молодой рыбак Андрей Андреев. Из 55 человек десанта в живых осталось 6 человек. Остальные погибли смертью героев. Погибли так же 12 армейцев – саперов и связистов 1-го гвардейского укрепленного района 28-й армии, приданных десанту в момент его посадки на шлюпки. …Их было 68. За штурм и освобождение г. Николаев, за предотвращение отправки в фашистское рабство 120 тысяч советских граждан, 384-й батальон стал называться Николаевским. Николаевский десант выполнил поставленную задачу. В ночь на 26 марта 1944 года десантный отряд высадился в тыл противника, занял несколько зданий порта и, приспособив их к обороне, отряд двое суток до подхода своих войск вел бой, отбив 18 ожесточенных атак противника. Все моряки были удостоены звания Героя Советского Союза. Двое суток десантный отряд 384-го батальона под командованием Константина Ольшанского героически держали «малую землю» в николаевском порту. Это был единственный случай в Отечественной войне, когда 68 человек одного воинского подразделения стали Героями Советского Союза. Героические действия отряда вошли в историю Великой Отечественной войны, как образец воинской доблести подразделения. Взятие города Николаева 28 марта 1944 года столица нашей Родины – Москва отметила орудийным салютом 20-ю артиллерийскими залпами из 224 орудий. 384 отдельному батальону морской пехоты приказом Верховного главнокомандующего И.Сталина было присвоено наименование «Николаевский». Имя «68-ти десантников» присвоено одной из городских площадей, к которой примыкает улица имени Константина Ольшанского. «Краткое изложение боевого подвига» - Представление на присвоение звания Героя Советского Союза участникам Николаевского десанта, написанное 30 марта 1944 года командиром 384-го отдельного батальона морской пехоты Одесской военно-морской базы Черноморского флота майором Федором Котановым. «67 моряков и армейцев под командованием старшего лейтенанта Ольшанского в ночь на 26 марта 1944 года высадились в Николаеве. …Отряд подошел к назначенному месту, высадился, быстро закрепился и, поддерживая связь с частями Красной Армии, начал активные боевые действия. На борьбу с десантом гитлеровцы бросили большие силы, вооруженные артиллерией, огнеметами и автоматами. Но не испугались чудо-богатыри! В течение двух суток отбивали яростный натиск врага. 5 атак носили особенно ожесточенный характер. Чтобы скрыть следы своих преступлений, противник сжег из огнеметов трупы погибших и отравленных храбрецов». Стремительно развивались и боевые действия 3-го Украинского флота, в составе которого на самом левом приморском фланге действовал 384-й батальон. 9 апреля 1944 года начался штурм Одессы, а на следующий день город был освобожден от фашистов. 21 августа 1944 года батальон морской пехоты Ф.Котанова блестяще выполняет задачу по вторжению в Румынию, полностью до подхода частей Красной Армии освобождает города Сулин, Жебрияны и Вилково. Гарнизоны этих городов были пленены, причем батальон имел потери незначительные. 23 августа 1944 года батальон майора Котанова на десяти бронекатерах вышел из Одессы для выполнения задания по блокированию путей отхода врага в Днестровском лимане. Легендарный батальон далее принимает участие в операции адмирала С. Горшкова по прорыву частей Красной Армии в дельту реки Дунай - операция в р-не г. Жабриены (ныне село Приморское Килийского района Одесской области). Котановцы при интенсивной поддержке авиации и танков в течение трех часов подавили сопротивление врага и пленили тысячи фашистов. Батальон вышел к основанию косы Кундук и силами в 60 человек отрезал пути отхода в ней частям противника. Противник предпринял несколько атак на позиции батальона. После двухчасового боя, видя безвыходное положение, войска противника прекратили сопротивление и начали сдаваться в плен. Было пленено 4800 человек, а в боях десантниками, корабельной артиллерией и авиацией в общей сложности уничтожено до 1500 вражеских солдат и офицеров. Потери же десантников составили 28 человек. Овладение селом Жабриены обеспечило прорыв в дельту Дуная основных сил Дунайской флотилии. Одновременно бронекатера под прикрытием дымовой завесы подошли к городу Вилково и высадили основные силы батальона. Гарнизон противника в Вилково был разгромлен. Десантники взяли в плен более двух тысяч вражеских солдат и офицеров, захватили большие трофеи. После овладения городом Вилково, создались благоприятные условия для овладения военно-морской базой противника Сулина. 384 Николаевский батальон морской пехоты, переправленный на правый берег Килийского гирла в ночь на 26 августа 1944 года в районе Вилково, к исходу того же дня достиг северо-западной окраины Сулины и, встретив слабое сопротивление противника, овладел левобережной частью города. 27 августа 1944 года Сулинский гарнизон в 1400 человек сложил оружие. 29 августа 1944 года в рамках по завершению разгрома гитлеровцев в Румынии силами 384-го и 143-го отдельных батальонов морской пехоты был освобожден город-порт Констанца. В дальнейшем батальон принимал участие в боях по освобождению болгарских городов Варна и Бургас. Сотни километров по фронтам Великой Отечественной войны провел свой батальон легендарный герой войны Федор Котанов и нигде не имел поражения. За проявленные героизм и мужество в боях за Советскую Родину наш легендарный соотечественник Федор Котанов награжден двумя орденами Ленина, тремя орденами Красной Звезды, орденами Суворова и Кутузова 2-й степени, Александра Невского, Отечественной Войны 1-й ст., болгарским орденом “9 сентября”, многими медалями. 20 апреля 1945 года Указом Президиума Верховного Совета СССР «За отличное выполнение боевых заданий командования в борьбе с фашистскими захватчиками» подполковнику Котанову Федору Евгеньевичу, командиру 384-го Николаевского Краснознаменного батальона морской пехоты присвоено звание «Герой Советского Союза» с вручением ордена Ленина и медали «Золотая Звезда» (№5890). На историческом Параде Победы 24 июня 1945 года на Красной площади Подполковник Ф. Е. Котанов командовал 1-м сводным батальоном моряков-черноморцев. Послевоенная биография В 1948 г. он окончил Военную академию им. М.В.Фрунзе, в 1948-1951 гг. командовал полком, преподавал в Военно-морской академии. С 1964 г. - полковник запаса ВС СССР. Переезжает в Ленинград, где на протяжении 20 лет работает старшим инженером в центральном научно-исследовательском институте имени академика А.Н.Крылова. Федор Евгеньевич принимал участие в ветеранском движении, приглашался в города, в освобождение которых от фашистских захватчиков внес свою лепту 384–й отдельный Николаевский Краснознаменный батальон морской пехоты, где прошел его боевой путь: Севастополь, Новороссийск, Таганрог, Мариуполь, Бердянск, Николаев, Одесса, Жебрияны, Констанца, Бургас, Варна. …Ф.Е. Котанов ушел из жизни 15 сентября 1993 года. Похоронен на Южном кладбище Санкт-Петербурга. 17-я яблоневая аллея. Санкт-Петербург. 10 апреля 2005 года. Южное кладбище. 17-я яблоневая аллея. Утро. Московский вокзал. Моросящий неприветливый дождь. На вокзале меня встретили петербургские соотечественники председатель греческой общины Харлампий Апачиди, председатель Русско-Греческого клуба имени Димитрия Бенардаки Иордан Кессиди, ветеран военно-морской службы и в будущем автор библиографического справочника «Греки – адмиралы и генералы Военно-Морского флота России» Фотис Муратиди. С вокзала отправляемся на Южное кладбище города, где покоится прах нашего великого соотечественника Героя Советского Союза Федора Евгеньевича Котанова. Благодарю Фотиса Муратидиса за его оперативный отклик - им была мне прислана ксерокопия страницы из воскресного номера газеты греческих коммунистов «Ризоспастис» от 7 апреля 1985 года, где опубликована статья ее обозревателя в Советском Союзе Янниса Литсоса «Фотис Котанидис. Грек – герой Малой Земли». Прочтение этой статьи подвинуло отца Фотиса Муратиди правоверного коммуниста Янниса Муратидиса, проживающего по воле «отца всех народов» в Пахта-Арале Южно-Казахстанской области, приехать в мае 1985 года в Ленинград к своему сыну, чтобы воочию увидеть нашего соплеменника - они пришли вместе в гости к Федору Евгеньевичу Котанову. Встреча с героем прошла в квартире Иордана Кессиди в доме в шаговой близости от метро Звездная. «…Они, мой отец и Герой Советского Союза Федор Котанов, сразу же нашли общий язык. Потому что были патриотами нашего народа: знали греческий язык, любили наш народ, наши ромейские песни – во многом, они говорили на «одном языке». Апрель 2005 года. Накануне приезда в Питер, позвонил в Афины академику философу Феохарису Кессиди – нашему мудрому соотечественнику, нашему патриарху Мысли «…Цель поездки – встречи с нашими соотечественниками в северной столице, посещение Южного кладбища, где захоронен герой Отечественной войны Федор Котанов». Феохарису Кессиди доводилось несколько раз общаться с Федором Котановым: «…Удивительно скромный человек. Истинный герой, выполнивший свой долг перед Отечеством. Человек, достойный написания о нем повестей, книг. Написание книги о греках – Героях Советского Союза, героях войны – это вопрос не завтрашнего, а сегодняшнего дня – чтобы в библиотеке каждой греческой семьи родом из бывшего Советского Союза был на самом почетном месте капитальный труд о греках - героях Великой Отечественной войны 1941-1945 гг., Героях Советского Союза: Федоре Котанове, Григории Бахчиванджи, Феофилакте Зубалове, братьях Владимире и Константине Коккинаки, Илье Мурзе, Василии Фисатиди, Константине Хаджеве, Георгии Целио, Константине Талахе, Илье Тахтарове…» …Семь лет назад, в марте 2004 года, накануне 90-летия со дня рождения нашего великого соотечественника, героя Великой Отечественной войны Героя Советского Союза Федора (Фотиса) Котанова позвонил руководителям греческой общины Санкт-Петербурга «Петрополис», чтобы как можно больше узнать от них о нем: их память, впечатления от живого общения с ним. Из общения с теми нашими соотечественниками, кто знал Героя Советского Союза Ф.Котанова, общался с ним - его земляками Иорданом Кессиди из С.Петербурга, председателем тамошнего русско-греческого клуба им. Дмитрия Бенардаки. Исаак Триандафилов, в недавнем прошлом завуч нашей московской “греческой” школы № 551, уроженец, как и наш героический соотечественник, того же греческого села в триалетской Грузии Нео-Хараба. От него и от многих других наших соотечественников автор этих строк узнал, что Фотис Евгеньевич Котанов прекрасно знал нашу родную ромейскую речь. Свободно общался в кругу своих соплеменников на понтийском диалекте греческого языка, умел вполне сносно читать и писать на греческом, потому как изучал его в школе. Изучение греческого языка в местах компактного проживания греков Советского Союза, греческое образование, было отменено в 1938 г. Из воспоминаний уроженца греческого села Нео-Хараба педагога, некогда завуча московской «греческой» школы № 551 Исаака Кирьяковича Триандафилова: «Мне довелось дважды видеть моего земляка героя войны Федора Евгеньевича Котанова. Первые живые картинки из моей памяти о нем соотносятся к первым послевоенным годам, когда он приехал в наше родное село на свою малую родину навестить родителей, братьев, сестру Афину, с которой мы впоследствии учительствовали в одной школе в поселке Храм ГЭС. Вторая наша встреча состоялась в 1963 году в Ленинграде, чему способствовали наши общие земляческие корни, мое огромное желание увидеть моего земляка и соотечественника героя войны и …передача для него от родственников, врученная мне его сестрой Афиной, муж которой Фотов Исаак Сократович был в то время директором школы в ХрамГЭС. Хорошо знал его братьев: младшего Фориса (Христофора), Георгия и, так же прошедшего войну, Феоклита. Большая часть нашего разговора проходила на родном греческом. Хочу сказать, что он был простым в общении человеком, патриотом нашей, Советского Союза, страны и греком до мозга костей. Знаете, говорю вам это и как педагог, он был одновременно и простым и мудрым человеком. Он подтверждал своим обличием формулу «Все гениальное – простое». Вот такие люди, как наш соотечественник Фотис Котанов, спасли Родину от грозящей ей смертельной опасности и никогда этим не кичились». В Греции, на своей исторической Родине он не был, хотя страстно ее любил, явив своим примером многие из подвигов античных героев Эллады, героев 1821 года. Ведь военная эпопея Федора Котанова, его фронтовых однополчан, многие десятки, как и их командир, стали Героями Советского Союза, разве не достойны написания о них увлекательной книги, посвященной подвигам морской пехоты, котановского отдельного 384 батальона, овеявшего себя бессмертием. Урок Памяти героя Отечественной войны Федора Котанова 4 апреля 2011 года нашему великому Соотечественнику герою Великой Отечественной войны 1941-1945 гг. Герою Советского Союза Федору (Фотису) Евгеньевичу Котанову исполнилось бы 97 лет. И если хотя бы в нескольких школах по изучению греческого языка при сотнях греческих обществ на территории России и постсоветского пространства прошел и пройдет «Урок Памяти Героя Советского Союза Фотиса Котанова», то можно с определенной уверенностью утверждать, что греческое национально-культурное движение, отмечающее на этом самом пространстве свое 20-летие – это вовсе не пустой звук, что эти годы наполнены определенным, полезным для Греческого мира бывшего СССР, содержанием. Если в наших греческих школах не проводятся уроки Памяти наших соотечественников – героев Отечественной войны, на которых нашими юными соотечественниками обретаются Греческое сознание, патриотическое воспитание, то, согласитесь, все это оставляет осадок горечи и недоумения и, согласитесь, режущий слух, вопрос: «Почему?!» Разве жизнь, биография, история канонического служения Родине уроженца греческого села в Грузии Нео-Хараба Федора Котанова (Фотиса Котанидиса) не наполняет гордостью наши, его соотечественников на всем постсоветском пространстве, сердца? Разве нашим юным соотечественникам в тех местах, где компактно проживают греки, и есть греческие общества и при них школы по изучению греческого языка, не интересно будет узнать о Греке Федоре Котанове – герое Великой Отечественной войны, Герое Советского Союза, военные подвиги которого «тянут» на три звезды Героя. Нашим юным соотечественникам и молодежи в Грузии, Геленджике, Новороссийске, Ейске, Таганроге, Мариуполе, Ялте, Мангуше, Бердянске, Николаеве, Одессе, Севастополе, Москве, Санкт-Петербурге – во всех городах и весях, которые имеют самое непосредственное отношение к мирной и боевой биографии Федора Котанова. Разве история его, Федора Котанова, канонического служения советской Отчизне, не являет нам хотя бы малую частичку героической истории нашего народа? Никос СИДИРОПУЛОС ΝΙΚΟΣ ΣΙΔΗΡΟΠΟΥΛΟΣ Послесловие К вопросу об увековечении Памяти нашего великого соотечественника Федора Евгеньевича Котанова. Имена Героев Советского Союза братьям Константину и Владимиру Коккинаки и Федора Котанова ко Дню Победы обретут улицы города-героя Новороссийска Каждый год, 3 февраля, на протяжении последних более сорока лет в городе-герое Новороссийске проходит Всероссийская вахта памяти, посвященная высадке десанта на Малую Землю. Военно-патриотическая акция «Бескозырка» проводится на протяжении более 40 лет. Ветераны войны, молодежь зажигают 1000 свечей, отдавая, тем самым, дань памяти тем, кто погиб в борьбе с фашизмом. «Память о беспримерном подвиге героев Малой Земли священна в городе-герое Новороссийске. Мы хотим, чтобы каждый ребенок, школьник, студент, каждый житель нашего города знал, кто такие майор Цезарь Куников, лейтенант Сипягин, именами которых названы улицы нашего города. …Уверен, что в нашем городе нет таких, кто бы не знал имена заслуженных летчиков-испытателей СССР легендарных братьев Коккинаки – дважды Героя Советского Союза Владимира Константиновича Коккинаки и Героя Советского Союза Константина Константиновича Коккинаки. …Достойно увековечения в городе-герое Новороссийске имя героя Малой Земли, героя Отечественной войны Героя Советского Союза Федора Евгеньевича Котанова. “В декабре 2008 года Думой Новороссийска принято решение о названии одной из улиц города-героя именем Федора Котанова” – слова нашего соотечественника депутата городской Думы города-героя Новороссийск Георгия Канакиди. Наш разговор с «народным депутатом из Трапезунда», название моей публикации о нашем заслуженном соотечественнике, состоялся 1 февраля 2009 года. - 3 февраля, в день высадки десанта на Малую Землю, во всех школах Новороссийска проходят «Уроки мужества». Георгий Ильич, было бы совершенно справедливо, если бы в эти дни или накануне дня рождения Федора Котанова, 4 апреля, в школе по изучению греческого языка при Новороссийском обществе греков и при всех обществах греков в городах и селениях, имеющих непосредственное отношение к мирной и боевой биографии нашего соотечественника проводился «Урок Памяти героя войны Ф.Е.Котанова». - Согласен, Нико, с вами. …Накануне Дня Победы в нашем городе 9 улиц обретут свои новые имена. Две из них будут названы именами наших великих соотечественников Героев Советского Союза: уроженцев города-героя Новороссийск братьев военных летчиков-испытателей Владимира и Константина Коккинаки и уроженца греческого села Нео-Хараба в Грузии морского пехотинца, командира 384 Николаевского отдельного десантного батальона морской пехоты Федора Котанова. Это событие, уверен, станет огромным событием не только в жизни греческой диаспоры города, но и для всех греков России и постсоветского пространства. К словам нашего соотечественника хочу добавить нашу, греков всего пространства бывшего Советского Союза, искреннюю благодарность руководству города и законодателям городского Собрания, руководству греческой общины города-героя, лично «народному депутату из Трапезунда» Георгию Канакиди, для которого дело увековечение памяти Федора Котанова в Новороссийске стало и делом его чести. Впервые же на моей памяти тема увековечения имени Героя Советского Союза Федора Котанова в городе-герое Новороссийске прозвучала в разговоре в 2000 году с председателем Новороссийского общества греков Георгием Котановым. Данный разговор состоялся в московском доме национальностей во время встречи представителей греческих общин России с министром обороны Греции Акисом Цохатзопулосом. На этой встрече были так же наши заслуженные соотечественники адмирал Михаил Хронопуло, герой Отечественной войны генерал Андрей Вураки. Присутствие рядом со мной Георгия Котанова ассоциативно побудило меня задать адмиралу Хронопуло и генералу Вураки один вопрос: «…Знаете ли вы Героя Советского Союза Федора Евгеньевича Котанова?». Ответ был примерно одинаковым: «К великому сожалению, можем сказать вам только общие слова. Федор Котанов. Герой Советского Союза. Грек. Морской пехотинец. Легендарный герой Отечественной войны». Георгий Котанов рассказал, что в доме греков Новороссийска на самом видном месте находятся красочные стенды, посвященные нашим легендарным соотечественникам Героям Советского Союза летчикам братьям Владимиру и Константину Коккинаки, командиру 384-го отдельного батальона морской пехоты Федору Котанову. «…Как-то, в приемной одного из министерств, это было в конце 1990-х гг., в Москве мне довелось познакомиться с адмиралом Кругловым. Первое, что мне пришло сразу в голову спросить у седовласого адмирала, которому чуть ранее поведал и о своем греческом происхождении, знает ли он нашего соотечественника последнего командующего Черноморским военно-морским флотом СССР адмирала Михаила Хронопуло. Адмирал Круглов хорошо знал адмирала Хронопуло, служил когда-то вместе с ним, но в силу «греческого контекста» нашего разговора и, возможно, моей фамилии, сразу же в восторженных тонах начал говорить о Федоре Евгеньевиче Котанове, в отряд которого попал, будучи мальчишкой: «Фантастическая личность - мы называли себя «котановцы». Георгий Котанов рассказал адмиралу Круглову о попытках греков Новороссийска, России увековечить память об их соотечественнике, герое Малой Земли Федоре Котанове в городе-герое Новороссийске – назвать одну из улиц города именем Федора Котанова. Что на первом этапе получены все, необходимые для этого, положительные визы, но, казалось бы, «верное дело» застопорилось в бюрократических кабинетах. Адмирал Круглов выразил горячее желание присутствовать на торжественной церемонии. Именем Федора Котанова была названа одна из улиц в городе Жебрияны (ныне – село Приморское Килийского района Одесской области), сухогруз с портом-припиской в Мариуполе. 7 сентября 1987 года за большой вклад в освобождение города Мариуполя от немецко-фашистских захватчиков Ф.Е. Котанову присвоено звание «Почетный гражданин города Мариуполя». Имя нашего великого соотечественника приводится в золотом списке имен книги «Это твоя, Мариуполь, Слава!», посвященной героям войны, «которые в годы военного лихолетья, бессмертным подвигом своим даровали нам великое право – право жить». Книга Ф.Е.Котанова «Матросский батальон» Из статьи руководителя группы «ПОИСК» в Мариуполе Юрия Прохватилова. «И вот как гром среди ясного неба, сообщение из Ленинграда от Склярова А.Ф.: «Сообщаю вам печальное известие: не стало нашего боевого командира – 15 сентября 1993 года умер Федор Евгеньевич Котанов». Стали приходить письма от боевых товарищей Ф.Е.Котанова, в которых ими высказывалось предложение увековечить память об их командире – герое войны и замечательном человеке. Первыми откликнулись мангушане: было принято решение присвоить имя Героя Советского Союза Федора Котанова одной из улиц в Мангуше и Урзуфской средней школе. Новоазовский райисполком принял решение присвоить имя Ф.Е.Котанова средней школе в селе Безыменное. 4 апреля 1995 года Совет организации «Азовское морское пароходство» решил переименовать теплоход «Кельме», дав ему новое имя – «Федор Котанов». Благодаря стараниям котановцев, проживающих в Мариуполе бойцов 384-го отдельного десантного батальона морской пехоты, бывшего радиста батальона Ивана Никитовича Нестерова и бывшего автоматчика Ефима Иовановича Сироты, а так же руководителю группы «Поиск» Юрию Прохватилову, Совета ветеранов Мангуша во главе с председателем К.И.Григорьевой, обратившимся во многие организации города, были собраны средства для опубликования книги - воспоминаний Ф.Е.Котанова «Морской батальон». От руководства АП «Азовское морское пароходство» была перечислена необходимая сумма предприятию «Газета «Приазовский рабочий». В 19 главах книги «Морской батальон» Героя Советского Союза Федора Котанова освещен весь боевой путь 384-го Отдельного Николаевского Краснознаменного батальона морской пехоты от Ейска и Мариуполя на Азовском море до Одессы, Констанцы и Бургаса на Черном море. В своей книге автор предоставляет слово своим боевым товарищам восьми морякам-десантникам. 17 фотографий дают читателям этой книги возможность зафиксировать моменты фронтового морского братства котановцев. …Воспоминания о греке малоянисольце главстаршине Юрии Богдане, окончившим, как и его другой близкий боевой товарищ Константин Ольшанский, курсы младших лейтенантов в Севастополе: «…Меня одно удивило, почему он в воинском звании главстаршина? …Да, порой коробит и стыдно упоминать об этом, но дискриминация в отношении малых народностей все же расцветала. Юрий Богдан из греков Мариупольщины, из села Малый Янисоль. Других причин для не присвоения официального звания не было». В октябре 2008 года по представлению Першотравневого районного Совета ветеранов и ходатайству педагогических коллективов сельские и поселковые советы приняли решение присвоить школам имена прославленных земляков. К примеру, мангушская ОШ №2, ялтинская ОШ №2, Урзуфская и Стародубовская школы теперь носят имена Героев Советского Союза И.М.Мурзы, К.Ф.Ольшанского, Ф.Е.Котанова, Г.С.Московченко. На сайте Содружества Бакинского ВОКУ - «Бакинское Высшее Общевойсковое Командное училище им. Верховного Совета Азерб. ССР» в разделе «Герои Советского Союза – выпускники нашего училища» приводится и имя Ф.Е.Котанова. «Они не будут забыты никогда, потому что их подвиг – путеводная звезда для живущих и грядущих поколений, потому что они поднялись на вершину человеческого духа и возможностей и навсегда утвердили торжество жизни над тленом». Афина Фотова (Котанова): «Мой старший брат Федор Евгеньевич Котанов» Источники. «О моряках-тихоокеанцах – Героях Советского Союза, которые заслужили это звание за подвиги в годы Великой Отечественной войны и в мирное время» Межирицкий П.Я. Товарищ майор. Военная литература «…Начальником штаба был назначен капитан Федор Евгеньевич Котанов (впоследствии Герой Советского Союза), севастополец, командир батальона, потом заместитель командира полка морской пехоты, обстоятельный грек, грамотный офицер, в полной мере владевший тактикой сухопутных боев, подтянутый, энергичный, всегда сверкающий обворожительной белозубой улыбкой». Морской десант высадился в Юрьевке. Воспоминания командира 384-го отдельного батальона морской пехоты Героя Советского Союза Ф.Е. Котанова о боях за освобождение Мариуполя осенью 1943 года. Герои Советского Союза периода Великой Отечественной войны – воины 28-й Краснознаменной армии Астраханской области Всероссийская эстафета «Равнение на Победу!» 28 армия - 154 Героя Советского Союза 184-й ОБМП – командир Ф.Е.Котанов Герои Советского Союза – 1). Котанов Федор Евгеньевич (20.04.1945); 2). Абдулмеджидов Ахмед Добирович, краснофлотец, стрелок (20.04.1945) 3). Андреев Андрей Иванович, проводник группы десантников (8.05.1945) 4). Артемов Павел Петрович, мл.сержант, стрелок (20.04.1945) 5). Бачурин Василий Иванович, старшина 1-й статьи, командир сап. отд. )20.04.1945) 6).Бочкович Кирилл Васильевич, старшина 2-й ст., зам. ком. отд., взвод ПВО (20.04.1945) 7). Вансецкий Павел Федорович, старшина 1-й статьи, автоматчик, погиб 27.03.1949 г., (20.04.1945) 8). Вишневский Борис Степанович, краснофлотец, сапер (20.04.1945) 9). Волошко Григорий Семенович, лейтенант, пом. нач. штаба отряда (20.04.1945) 10). Говорухин Иван Ильич, краснофлотец, радист (20.04.1945) 11). Голенев Степан Трофимович, краснофлотец, стрелок (20.04.1945) 12). Головлев Алексей Федорович, краснофлотец, стрелок (20.04.1945) 13). Грибенюк Никита Андреевич, краснофлотец, стрелок (20.04.1945) 14)…
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)