Σάββατο, 28 Αυγούστου 2010

Οι αποζημιώσεις Ελλήνων θυμάτων της Μικρασιατικής Καταστροφής. Μία νέα εξέλιξη




Φάνης Μαλκίδης
Μέλος της Διεθνούς Ένωσης Ακαδημαϊκών για τη Μελέτη των Γενοκτονιών

Πριν δύο ακριβώς χρόνια είχαμε κάνει γνωστή την υπόθεση των αποζημιώσεων των θυμάτων της Γενοκτονίας Ελλήνων και Αρμενίων. Είχαμε αναφέρει ότι η απόπειρα του πρωτεργάτη της γενοκτονίας των Ελλήνων και των Αρμενίων Ταλάατ Πασά να εισπράξει «υπέρ των Αρμενίων» τις αποζημιώσεις των ασφαλιστηρίων ζωής που κατέβαλαν για χρόνια οι άνθρωποι που ο ίδιος εξόντωσε, φανερώνει το θράσος του θύτη, ακόμη βεβαίως και σήμερα με τη στάση της επίσημης Τουρκίας. Ο Henry Morgenthau πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Κωνσταντινούπολη, πρόεδρος της Επιτροπής Αποκατάστασης προσφύγων, στο βιβλίο του «Henry Morgenthau Ambassador Morgenthau’ s story ( Νew York 1919) αναφέρει τα εξής: «Μία μέρα ο Ταλαάτ πασά μου έκανε την πιο εκπληκτική ίσως παράκληση, που είχα ακούσει στη ζωή μου. Οι ασφαλιστικές εταιρείες της Νέας Υόρκης Life Insurance Company και Equitable είχαν επί πολλά χρόνια αρκετούς Αρμένιους πελάτες. Η έκταση στην οποία αυτοί οι άνθρωποι ασφαλίζονταν ήταν ακόμη μία απόδειξη του επιχειρηματικούς τους πνεύματος. Θα επιθυμούσα μου είπε ο Ταλαάτ να πείσετε τις αμερικανικές ασφαλιστικές εταιρείες να μας στείλουν έναν πλήρη κατάλογο όσων Αρμενίων έχουν κάνει ασφάλεια ζωής. Είναι ουσιαστικά όλοι τους νεκροί τώρα και δεν έχουν αφήσει κληρονόμους για να εισπράξουν τις αποζημιώσεις. Φυσικά όλα αυτά τα χρήματα πρέπει να περιέλθουν τώρα στο τουρκικό κράτος. Η κυβέρνηση είναι πλέον ο ευεργετούμενος. Θα το κάνετε αυτό; Αυτό που μου ζητούσε ήταν τόσο παράλογο ώστε έχασα τη ψυχραιμία μου. Δεν πρόκειται να πάρετε τέτοιον κατάλογο από εμένα είπα και αμέσως σηκώθηκα και έφυγα».
Το παραπάνω σημείο από το βιβλίο του Χένρυ Μοργκεντάου έδωσε το έναυσμα στον Αρμένιο δικηγόρο από τη Σπάρτη της Πισιδίας Βαρτκές Γεγκιαγιάν να ξεκινήσει το 1987 δικαστικό αγώνα στην Πολιτεία της Καλιφόρνια με σκοπό να διεκδικήσει υπέρ των απογόνων των θυμάτων της γενοκτονίας τις αποζημιώσεις.
Μετά τον αγώνα του Γεκαγιάν και δικαστικές αποφάσεις, οι ασφαλιστικές εταιρείες New York Life Insurance Co και ΑΧΑ, υποχρεώθηκαν να καταβάλουν σε Αρμένιους δικαιούχους το συνολικό ποσό των 53 εκατομμυρίων δολαρίων.
Στα αρχεία όμως της New York Life Insurance Co υπήρχαν και ελληνικά ονόματα, μεταξύ των οποίων και του Μητροπολίτη Σμύρνης Χρυσόστομου. Στις 4 Σεπτεμβρίου 2008 η New York Life Insurance Co ανακοίνωσε ότι θα αποζημιώσει Έλληνες δικαιούχους, κάτι που έγινε τελικά το Μάρτιο του 2010.
Το γεγονός των αποζημιώσεων παραμένει εδώ και καιρό την Αρμενική πλευρά. Μάλιστα στις ΗΠΑ κατατέθηκε η πρώτη αγωγή που στρέφεται κατά της Τουρκικής Δημοκρατίας, με την οποία διεκδικούνται αποζημιώσεις για την κινητή και ακίνητη περιουσία που έχασαν όταν εκδιώχτηκαν από τις πατρογονικές τους εστίες.
Η αγωγή στρέφεται και κατά δύο μεγάλων τουρκικών τραπεζών: της Κεντρικής Τράπεζας της Τουρκίας και της αρχαιότερης στη χώρα Ziraat Bankasi, η οποία λειτουργεί και στην Ελλάδα και στην οποία κατατέθηκαν οι καταθέσεις από το κεφαλικό φόρο του 1942, με τον οποίο εξολοθρεύτηκαν οικονομικά οι Έλληνες και οι Αρμένιοι.
Για την ελληνική πλευρά, η νεώτερη εξέλιξη είναι ότι σε καταλόγους ευρωπαϊκής τράπεζας περιλαμβάνονται ονόματα Ελλήνων από τη Μικρά Ασία και την Κωνσταντινούπολη.
Ο κατάλογος ονομάτων Ελλήνων αφορά αυτούς που είχαν τραπεζικούς λογαριασμούς σε Ευρωπαϊκή Τράπεζα πριν από το 1920. Εξ όσων είναι γνωστό η Ευρωπαϊκή αυτή Τράπεζα δεν έχει εξοφλήσει τους δικαιούχους, ανάμεσά τους και γνωστοί Έλληνες της εποχής, όπως η οικογένεια Αλτιναμάζη της Αδριανούπολης, η οποία μετά τη Γενοκτονία εγκαταστάθηκε στην Αλεξανδρούπολη. Η είδηση αυτή αποτελεί μία νέα και σημαντική εξέλιξη, αφού είναι ένα ακόμη περαιτέρω βήμα στην αναγνώριση και διεθνοποίηση της γενοκτονίας.
Βήμα για το οποίο πέρα από ιδιοτέλειες και συμφέροντα, θα πρέπει να γίνει γνωστό παντού, όπου υπάρχουν προσφυγικές κοινότητες και προσφυγικοί πληθυσμοί.

ΟΝΟΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΕ ΚΑΤΑΘΕΣΕΙΣ ΣΕ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΕΙΣΠΡΑΧΘΕΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΥΣ ΤΟΥΣ
ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΤΟΥ ΓΑΛΑΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΠΡΙΝ ΑΠΌ ΤΟ 1920
C. Nicolaidi
Adam Bros
Siniossoglou Ralli & Co
C. Papadaki
N.Th. Pantazopoulos
D.D. Diamandoglou
Stylianos Diamandoglou & Sons
G. & E. Enstriatiadis
Karalambo & Metras
Jean F. Kiliaridis
N. Alevropoulo
Ananiadis
Eleftheres Mavropoulo
G. Kendros
E. Poulas & C. Adrianopel
Grizagoridis Bros
D.B. Nicolaidis-Tripo
Nico Seferoglou
Gleanthis Hazzopoulo
Elias Caracoz Freres
Montias Bros
D.Th. Frangopoulos
D.G. Chaviaras
M. Vassiliadis & Co
B.M. Prinaris
N. Madjaraki, Kokinos & Co
Raphael Camhi & Sons and Demosthene R. Corpi
Nicolas Pitaris
Siroun J. Dion
Nicolas H. Demetriades
Ar. Altinalmazis & Co
Adrianople
D. Th. Thanos
S.E. Eliadis
S. Couroubakalis
Friedmann, Troyanos & Co
M. Parisis & Sons
M. Joradanides & Sons
Georges C. Theodoridis
Christos Sarropoulos
Panayotis G. Exarchos
Basile C. Malatakis
Th. Frangatos
H.C. Chryssostomos, Nicolas Metzes & Haralambos Metzes
Christo Savaides & Sava Haralambiades
Joseph Notrica – Rhodes
Jean Abazoglou ???
C. Elefteropoulo Bros
Photios L. Viris & Sons
P.A. Callinicos
Alexandre S. Christodoulides
Th.E. Vitoulia & Sons
M.G. Cladoyeni & M. Azioti
Georges Goussopoulo
J. Pingopoulo & Co
Panteli Matritides
Nicolas J. Syrmas
N. Nicoglou Bros
S. Vassiliades & S.G. Papazoglou
Thedoridi Bros
Issakides Christo
C. Stelianides
Abraham Mayorkas
D. Lambrides
P. Seitanides
Stefanos H.A. Efthides
C. Petzalis & El. Dounias
N.A. Kyriakides
P. Xanthopoulo & D. Vattis
Constantin Ivrakis
N. Camilieris & Co
Georgiades & Tchaoussoglou
C. Myrodis & Bros
D.M. Tsongopoulo
Toumpouli Bros
D. Sakellarides
Evdhokios Hadji Simeionidi
N.A. Kyriakides
Andovalloglou Bros
K.B. Joannides
G. Capayannides – Trabizon
Antoine Siderides – Pera
G.P. Papazoglou
J. Petrochiles & Sons
Hadji Janni Papadopoulo
Dr. Koufis & Co
Jean Altizoplou
A.J. Anagnostopoulo
Fotis G. Movroghenis & Co
Hadji Andoniou Bros
A.G. Dhimopoulo
Paul C. Paleologou
Jean A. Louizos
Georges Caloumenos
Styl. Kaneleas
Nicolas Tantiras
Jean Chiliades
Eang. Chr. Evangelinos
Pavlides & Mouratis
G. Pestamozoglou Sons
G. & J. Georgiades
N. Camilieris & Co
Portocaloglou Sons
Dom. Dandoria – Pera
Antoine M. Panopoulos
Eust. S. Sapoundjakis
Andavalloglou Bros – Samsoun
J.M. Kazazis- Edramid
Viktor A. Demetriades
Socrate Th. Cosmides
Ch. Patrikiades Sons
I.S. Pavlides & Sons
D.A. Caldis & Co
Ap. Anastassiades
Donas & B. Vayakis – Pera
Sarropoulo & Margaritoff
Pascalides Bros
A.D. Zachariades
Siniossoglou & Asquitides
N. Camilieris & Co – Pera
ΟΝΟΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΕ ΚΑΤΑΘΕΣΕΙΣ ΣΕ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΕΙΣΠΡΑΧΘΗ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΥΣ ΤΟΥΣ
ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΣΜΥΡΝΗΣ ΠΡΙΝ ΑΠΌ ΤΟ 1920
E.N. Aidinopoulo
Pol. Vidori
Evanghelinos & D. Tantiras
M.H. Politi
Basile Stephanides
Efstratiou Faipeas
S. & E. Elliades
M.G. Zangrides
Pericles Paleologou
Euuripedes Caloumenos
Mouzalis
C. Gasparis & Co
Gregoriou Bros
J. Stamatiadhis
I.G. Tozakoglou
J. Tsintsinis
Pandeli D. Cassapoglou
H. Georgiades & Co
P.A. Melacopides
S.B. Stampadopoulos & Co
N.J. Papazoglou
Basile N. Pappadopoulo
Nicolas Hadji Nicolaides
C. Veropoulo
Vrassidas Faippeas
Costas M. Souyouldjoglou
C. Georgiades & Sons
Pavlides & Mouratis
Eustratios Hodja Gabriloglou Bros
Ippocrate Kiokpassoglou
Katsanopoulo Bros